Hành khách đi xe buýt tại khu vực Canterbury (New Zealand) hiện đã có thể đăng ký thẻ Motu Move. Đây là bước tiến quan trọng sau gần hai năm hệ thống thẻ giao thông công cộng quốc gia vốn gặp nhiều trục trặc này trễ hạn ra mắt.
Tại sự kiện khởi động diễn ra ở trung tâm trung chuyển xe buýt Christchurch, Bộ trưởng Giao thông Chris Bishop thừa nhận dự án kéo dài "lâu hơn mong đợi của bất kỳ ai". Tuy nhiên, ông khẳng định kết quả cuối cùng hoàn toàn xứng đáng với sự chờ đợi.
"Khi hoàn thiện, chúng ta sẽ sở hữu một hệ thống hàng đầu thế giới, mang lại trải nghiệm tốt hơn nhiều cho hành khách. Đó mới là mục tiêu cốt lõi của tôi", ông Bishop nhấn mạnh.
Bên cạnh thẻ vật lý, hành khách hiện có thể tích hợp trực tiếp các mức ưu đãi dành cho trẻ em, thanh thiếu niên và người khuyết tật vào thẻ Motu Move hoặc thẻ ngân hàng không tiếp xúc và điện thoại thông minh.
Theo kế hoạch, thành phố Invercargill sẽ là địa phương tiếp theo chuyển sang Motu Move trước cuối năm nay. Khu vực Greater Wellington và thành phố Auckland dự kiến áp dụng lần lượt vào giữa và cuối năm 2027.
Thách thức công nghệ từ tính năng tích hợp ưu đãi
Bộ trưởng Chris Bishop chia sẻ, khả năng tích hợp trực tiếp các mức ưu đãi giá vé vào phương thức thanh toán không tiếp xúc chính là điểm vượt trội của Motu Move so với các hệ thống quốc tế, đồng thời cũng là lý do khiến dự án kéo dài.
"Ở các hệ thống khác, bạn thường chỉ thanh toán mức giá chuẩn dành cho người lớn qua thẻ tín dụng. Điều đó rất đơn giản và đã phổ biến từ lâu. Điểm khác biệt nằm ở việc cài đặt các chính sách miễn giảm giá vé trực tiếp lên phương thức này. Đây chính là bài toán công nghệ phức tạp khiến tiến độ bị kéo dài," ông cho biết.
Cơ quan Giao thông New Zealand (NZTA) đã nghiên cứu hệ thống này dưới nhiều hình thức từ năm 2009. Dự án từng 3 lần lỡ hạn ra mắt chỉ trong vòng 9 tháng (giai đoạn 2024 - 2025).
Tháng 6 vừa qua, Bộ trưởng Bishop nhận định dự án trị giá 1,4 tỷ NZD này đã "đi quá xa để có thể hủy bỏ". Dù bày tỏ sự không hài lòng về các sự cố hoãn hủy, ông khẳng định trách nhiệm hiện tại là giải quyết triệt để và đưa hệ thống vào vận hành ổn định trên toàn quốc trước cuối năm 2027.
Cắt giảm giờ di chuyển miễn phí của thẻ SuperGold
Việc triển khai Motu Move diễn ra đồng thời với những thay đổi về chính sách vé dành cho người cao tuổi (sở hữu thẻ SuperGold).
Hội đồng Vùng Environment Canterbury vừa thông báo chủ thẻ SuperGold sẽ bắt đầu phải trả phí khi đi xe buýt trong khung giờ cao điểm từ 15h00 đến 18h30 các ngày trong tuần. Người dân vẫn được miễn phí từ 9h00 đến 15h00, sau 18h30 các ngày làm việc, cùng toàn bộ cuối tuần và lễ tết.
Thẻ SuperGold (Thẻ ưu đãi dành cho người cao tuổi). (Nguồn: supergold.govt.nz)Chính quyền địa phương đã tự chi trả cho khung giờ ưu đãi buổi chiều này từ năm 2022, bên cạnh chương trình SuperGold do chính phủ tài trợ. Đại diện Hội đồng Vùng, ông Joe Davies, khẳng định hành khách sẽ nhận được thông báo trước khi chính sách mới chính thức áp dụng cùng thời điểm với đợt triển khai Motu Move.
Chính quyền khu vực Waikato cũng đang tham khảo ý kiến dư luận về việc điều chỉnh khung giờ miễn phí tương tự trước khi hệ thống Motu Move đổ bộ vào năm 2027.
Sức ép hạ tầng: "Xe buýt của chúng tôi đã quá tải"
Chủ tịch Environment Canterbury, ông Deon Swiggs, đã nhân sự kiện này đề xuất Bộ trưởng bổ sung thêm xe buýt, cho biết nhiều tuyến đường vào giờ cao điểm hiện rơi vào tình trạng quá tải nghiêm trọng.
"Bây giờ hệ thống thanh toán đã xong, điều chúng tôi cần là có thêm xe buýt... Việc người dân sở hữu thẻ hiện đại chẳng có ý nghĩa gì nếu xe buýt luôn trong tình trạng chật kín không thể lên," ông Swiggs thẳng thắn.
Đáp lại, Bộ trưởng Bishop cho biết sẽ có "thêm ngân sách cho giao thông công cộng" trong kỳ tài trợ tiếp theo, nhưng từ chối cam kết đẩy nhanh tiến độ bổ sung dịch vụ cho riêng khu vực Christchurch.
Theo 1news.co.nz – Lani Hoang