Giữa vịnh biển với sườn đồi phủ cây xanh và những ngôi nhà ven biển yên tĩnh, một khu thờ tự trên sườn đồi với các bức tượng khổng lồ đã trở thành điều mà nhiều cư dân địa phương coi là “gai mắt”.
Những bức tượng gây tranh cãi cao nhất tại khu đất ở Whangārei cao tới 4,5 m, được đặt trên các bậc thềm ở đỉnh khu Little Munro Bay. Ảnh: Được cung cấp / Open Justice – NZMETrong nhiều năm, việc lắp đặt không được cấp phép này thu hút đông người hiếu kỳ, phát sinh khiếu nại và chịu sự giám sát của hội đồng địa phương. Tuy nhiên, sau một cuộc tranh chấp kéo dài, cảnh quan ven biển sẽ được giữ nguyên hiện trạng sau khi các bên đạt được thỏa hiệp tại Tòa Môi trường.
Khu tượng không phép gây tranh cãi suốt nhiều năm
Bà Yanhua Wang, chủ sở hữu nhiều bất động sản và doanh nghiệp tại Auckland, đã mua khu đất ở Little Munro Bay (Whangārei) vào năm 2010.
Các cây bản địa giáp khu bảo tồn bị chặt bỏ, thay vào đó là hệ thống bậc thềm và 146 bức tượng, trong đó có những tượng cao tới 4,5 m.
Sau nhiều đơn khiếu nại gửi tới hội đồng địa phương, một ủy viên vào năm 2024 kết luận rằng quy mô và vị trí của các bậc thềm cùng tượng gây ra tác động tiêu cực đáng kể về cảnh quan và thị giác.
Tầm nhìn từ cửa sổ bếp nhà cư dân Little Munro Bay, ông Greg Grant, hướng ra khu tượng. Ảnh: Được cung cấp / Open Justice – NZMEỦy viên cũng cho rằng việc dọn dẹp thảm thực vật và lựa chọn màu sắc của các công trình làm gia tăng mối quan ngại của hội đồng và cộng đồng.
Dù thừa nhận các niềm tin văn hóa của bà Wang, ủy viên kết luận đề xuất không vượt qua các “bài kiểm tra cửa ngõ” và đã từ chối cấp phép.
Tòa án về môi trường chấp thuận phương án thỏa hiệp
Trong quyết định này, ủy viên lưu ý rằng một kết quả khác có thể đạt được nếu các bậc thềm phía trên được tháo dỡ và một số bức tượng được di dời xuống thấp hơn trên sườn đồi.
Bà Wang đã kháng cáo lên Tòa Môi trường. Sau đó, hai bên tiến hành hòa giải và đạt được thỏa thuận.
Phương án được thống nhất cho khu đất. Ảnh: Tòa án về môi trường / Sanson and Associates, kiến trúc cảnh quan Simon Cocker Giảm số lượng tượng, cải tạo cảnh quan ven biển
Theo thỏa thuận, số lượng tượng sẽ giảm từ 147 xuống còn 128, và các bậc thềm phía trên sẽ được tháo dỡ trong vòng ba tháng.
Khu sườn dốc phía trên sẽ được trồng lại cây bản địa; các bức tượng không được kèm theo hệ thống chiếu sáng nhân tạo hay hiệu ứng âm thanh.
Toàn bộ bậc thềm, mái che và phần đỡ tượng cũng phải được sơn lại cùng một màu xanh lam nhạt, ít phản quang.
Phần lớn nhà ở tại Little Munro Bay có màu xanh để hòa vào thảm thực vật xung quanh.
Các chuyên gia quy hoạch và kiến trúc cảnh quan đại diện cho bà Wang và hội đồng xác nhận phương án điều chỉnh hiện đáp ứng các tiêu chí theo Điều 104D và phù hợp với các quy định về Cảnh quan Tự nhiên Nổi bật (ONL) và Khu vực Ven biển Tự nhiên Nổi bật (ONCA) của Quy hoạch Quận.
Tháng 12 vừa qua, Thẩm phán Tòa Môi trường Jeff Smith đã chấp thuận thỏa thuận và ban hành lệnh đồng ý theo Đạo luật Quản lý Tài nguyên.
Ông Smith nhấn mạnh tòa không đưa ra phán quyết về giá trị đúng sai của dự án, mà chỉ phê chuẩn thỏa thuận do các bên đạt được; đồng thời lưu ý phương án điều chỉnh “có vẻ phù hợp” và các điều kiện đã được xây dựng dựa trên ý kiến chuyên gia.
Người dân địa phương vẫn bày tỏ bất bình
Giấy phép kèm điều khoản 12 tháng, theo đó hội đồng sẽ rà soát lại các điều kiện nếu phát sinh tác động cảnh quan hoặc thị giác ngoài dự kiến.
Ông Greg Grant, người sống đối diện khu đất và có tầm nhìn trực tiếp từ bếp nhà mình, cho biết ông đã nhiều năm phản đối các giấy phép tài nguyên của khu vực này và cho rằng mọi nỗ lực đều là vô ích.
“Nhân viên hội đồng đã không làm tròn trách nhiệm, dù bạn nói gì đi nữa. Thật vô lý,” ông nói.
Ông Grant, với 40 năm làm nghề xây dựng ven biển, cho biết bản thân từng bị hội đồng nhắc nhở vì những vi phạm nhỏ.
“Trong khi đó, người khác lại làm những việc như thế ở phía bên kia thung lũng, điều đó khiến tôi tức giận đến không thể chịu nổi,” ông nói thêm.
“Tôi không biết giờ còn có thể làm gì.”
Theo ông Grant, màu xanh mới vẫn nổi bật giữa các khu bảo tồn cây bản địa, và dù các bức tượng được di dời, chúng vẫn sẽ lọt vào tầm nhìn.
Ông cho biết không có ai sinh sống tại khu đất, nơi phần lớn thời gian bỏ trống, chỉ thỉnh thoảng có người làm vườn ghé qua.
“Nó đơn giản đã trở thành một nơi thờ tự giữa chốn không người. Tôi vẫn không hiểu nó tồn tại để làm gì,” ông nói.
Khi NZME tới ghi nhận thực tế, không có ai xuất hiện tại khu đất.
Hội đồng Quận Whangārei cho biết không muốn đưa ra bình luận với NZME.
Theo rnz.co.nz – Anna Nguyen