Các cư dân làng dưỡng lão đang kêu gọi các biện pháp bảo vệ pháp lý mạnh mẽ hơn, lập luận rằng các đơn vị vận hành phải bị buộc phải hoàn trả tiền cho cựu cư dân hoặc di sản của họ sớm hơn nhiều sau khi họ rời đi hoặc qua đời.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh Quốc hội đang xem xét các thay đổi đối với Đạo luật Làng Dưỡng lão. Theo luật hiện hành, không có khung thời gian bắt buộc nào yêu cầu các đơn vị vận hành làng dưỡng lão phải hoàn trả tiền cho cư dân hoặc di sản của họ sau khi căn hộ được để trống.
Trong hầu hết các trường hợp, việc hoàn trả chỉ được thực hiện sau khi căn biệt thự đã được bán lại cho người mới.
Chủ tịch toàn quốc của Hiệp hội Cư dân Làng Dưỡng lão, ông Brian Peat, đã dành hai tuần qua để đi khắp đất nước nhằm trao đổi với các cư dân về những cải cách được đề xuất.
“Tôi biết những gì cư dân đang nói. Chính phủ cần bắt đầu lắng nghe,” ông nói với chương trình Q+A.
Những thay đổi do chính phủ đề xuất đối với Đạo luật Làng Dưỡng lão sẽ yêu cầu các đơn vị vận hành phải hoàn trả tiền cho cư dân hoặc di sản trong vòng 12 tháng kể từ khi căn hộ được để trống.
Nếu căn hộ vẫn chưa bán được sau sáu tháng, lãi suất sẽ phải được trả trên số tiền còn nợ.
Dự luật cũng sẽ dừng các khoản phí hàng tuần và các khoản khấu trừ ngay lập tức sau khi cư dân rời đi hoặc qua đời, đồng thời thiết lập một quy trình cứu xét khó khăn cho phép tiếp cận nguồn vốn sớm hơn trong một số trường hợp nhất định.
Ông Peat cho biết hiệp hội ủng hộ cuộc cải cách nhưng vẫn tin rằng thời hạn hoàn trả được đề xuất là quá dài.
“Khung thời gian hoàn trả phải không quá ba tháng, bốn tháng, và nó phải được áp dụng cho cả những cư dân hiện tại,” ông nói.
Theo đề xuất hiện tại, quy tắc hoàn trả trong 12 tháng sẽ chỉ áp dụng cho những cư dân mới gia nhập làng dưỡng lão sau khi những thay đổi của luật có hiệu lực.
“Điều đó có nghĩa là 56.000 người trên khắp đất nước đang ở trong các làng dưỡng lão hiện nay sẽ không được hưởng lợi ích đó chút nào,” ông cho biết.
Brian Williams, một cư dân tại Bayswater Metlifecare Tauranga, cho biết nhiều gia đình đã bị sốc khi phát hiện ra cách thức hệ thống này vận hành.
“Chà, nó thực sự giống như một kiểu cướp bóc, đúng không?” ông nói.
“Chúng tôi vào đây, và đây là điều điển hình đối với các làng dưỡng lão, sau vài năm bạn đã mất 30% số tiền của mình, vốn có thể là toàn bộ số tiền bạn có khi bán nhà để chuyển vào đây. Điều đó thì ổn thôi, vì bạn được chăm sóc.
“Nhưng khi bạn rời đi và giá trị bất động sản tăng lên, đơn vị vận hành bán lại với giá cao hơn nhiều, nhưng họ vẫn giữ tiền của bạn, giữ vốn của bạn, cho đến khi nào họ muốn mới thôi.”
Giám đốc điều hành Hiệp hội Làng Dưỡng lão, bà Michelle Palmer, cho biết các đơn vị vận hành cũng có những lo ngại về dự luật được đề xuất.
“Vấn đề thực sự nằm ở ‘cú đòn kép’ khi vừa phải trả lãi sau sáu tháng, vừa phải hoàn trả toàn bộ sau 12 tháng đối với những căn hộ mất nhiều thời gian để bán lại,” bà nói.
Bà Palmer cho biết thời gian trung bình để bán lại một căn hộ trong làng dưỡng lão là từ sáu đến tám tháng.
Bà cảnh báo rằng việc rút ngắn thêm thời hạn hoàn trả, hoặc áp dụng các quy tắc có hiệu lực hồi tố, có thể gây ra áp lực tài chính đáng kể cho các đơn vị vận hành.
“Điều đó sẽ khiến các đơn vị vận hành phá sản,” bà Palmer nói.
“Nó sẽ khiến một số làng dưỡng lão phải đóng cửa ngay lập tức nếu họ đột ngột phải thực hiện tất cả những thay đổi đó và chi trả tiền trong vòng ba tháng.”
'Chúng tôi nghĩ rằng họ đã làm sai'
Người phát ngôn của Đảng Lao động về vấn đề người cao tuổi, bà Ingrid Leary, đang ủng hộ các cải cách mạnh mẽ hơn thông qua một dự luật thành viên, yêu cầu các đơn vị vận hành phải hoàn trả vốn cho cư dân trong vòng ba tháng, với 10% được trả lại trong vòng năm ngày làm việc.
Bà bác bỏ các tuyên bố cho rằng các biện pháp bảo vệ mạnh mẽ hơn sẽ làm mất ổn định ngành này, và dẫn chứng những cải cách tương tự tại Úc.
“Các đơn vị vận hành có thể than nghèo kể khổ, và khi nhiều bang ở Úc thay đổi luật, những lập luận tương tự cũng đã được đưa ra,” bà nói.
“Nhưng không có bằng chứng nào cho thấy bất kỳ làng dưỡng lão nào ở Úc bị sụp đổ do thay đổi luật pháp.”
Dự luật của bà nhận được sự ủng hộ từ Consumer NZ, với Giám đốc điều hành Jon Duffy nói rằng điều quan trọng là chính phủ phải hiểu được “mức độ quyết tâm trong việc mang lại sự công bằng cho ngành làng dưỡng lão”.
“Chính phủ đang có một dự luật tiến triển đến giai đoạn ủy ban lựa chọn, trong đó có các điều khoản về việc hạn chế thời gian hoàn trả cho những người rời khỏi làng dưỡng lão,” ông Duffy nói.
“Chúng tôi nghĩ rằng họ đã làm sai, và chúng tôi muốn chính phủ hiểu rằng người dân cảm thấy rất mạnh mẽ rằng những thời hạn hoàn trả đó phải công bằng.”
Với hơn 450 làng dưỡng lão đang hoạt động trên toàn quốc và nhu cầu tiếp tục tăng khi dân số New Zealand già đi, ông Peat cho biết các cư dân quyết tâm duy trì áp lực lên các chính trị gia khi dự luật được trình lên Quốc hội.
“Chúng tôi sẽ lên tiếng rất mạnh mẽ trong vài tháng tới,” ông nói.
“Tin tôi đi, đây sẽ là một vấn đề trọng tâm trong cuộc bầu cử từ phía chúng tôi.”
Theo 1news.co.nz - Hani Dang