Chính phủ New Zealand vừa chính thức bác bỏ đề xuất của Ủy ban Thẩm tra Quốc hội về việc cấm bán lẻ và sử dụng pháo hoa cho mục đích cá nhân. Quyết định này đã châm ngòi cho làn sóng phẫn nộ gay gắt từ các tổ chức bảo vệ động vật.
Người đàn ông cầm trên tay một nắm pháo hoa, ảnh minh họa. (Nguồn: istock.com)Trong văn bản phản hồi gửi tới Ủy ban Kiến nghị, Chính phủ New Zealand cho rằng lệnh cấm sẽ làm mất đi một "hoạt động hợp pháp lâu đời và phổ biến" của người dân.
Mặc dù thừa nhận "những tác hại liên quan đến việc sử dụng pháo hoa đối với con người, động vật và tài sản", Chính phủ cũng nhận định các sự cố này thường xảy ra ở không gian riêng tư và khó kiểm soát chỉ bằng các quy định pháp lý.
"Mặc dù một lệnh cấm toàn diện sẽ giải quyết trực tiếp hơn các rủi ro này, nhưng nó cũng sẽ loại bỏ quyền tiếp cận một hoạt động hợp pháp lâu đời và rộng rãi của công chúng," văn bản giải trình nêu rõ.
Chính phủ khẳng định duy trì quy định hiện hành là "một giải pháp ứng xử phù hợp, đảm bảo sự cân bằng giữa việc kiểm soát rủi ro và quyền tự do lựa chọn của cá nhân". Đồng thời, cơ chế này vẫn cung cấp các công cụ kiểm soát tại điểm bán và chế tài xử lý vi phạm, giúp cơ quan chức năng tiếp tục theo dõi xem xét liệu có cần thay đổi trong tương lai hay không.
Bước ngoặt không như kỳ vọng
Đây là lần đầu tiên một Ủy ban Thẩm tra Quốc hội đưa ra khuyến nghị Chính phủ phải hành động đối với vấn đề pháo hoa, sau khi xem xét 3 đơn kiến nghị từ tổ chức Animates NZ Holdings, bà Suzanne Cook và bà Raewyn Harrison vào đầu năm nay. Các đơn kiến nghị trực tuyến kèm theo đã thu thập được hơn 93.000 chữ ký ủng hộ từ công chúng.
Báo cáo công bố vào tháng 4 của Ủy ban cho biết họ đã lắng nghe ý kiến từ Cơ quan PCCC & Cứu hộ, Hội Bảo vệ Súc vật (SPCA) cùng Hiệp hội Thú y – tất cả đều ủng hộ mạnh mẽ lệnh cấm.
Ủy ban liên đảng nhận định, dựa trên các bằng chứng thu thập được, họ "khó có thể đưa ra đề xuất nào khác ngoài một lệnh cấm".
Làn sóng phản đối từ các tổ chức động vật và giới chính trị
Phản ứng trước quyết định của Chính phủ, Tiến sĩ Arnja Dale - Giám đốc Khoa học của SPCA - cho biết tổ chức này cảm thấy "đau lòng và phẫn nộ".
"Đây là một quyết định vô cùng thất vọng, đẩy vô số động vật vào cảnh tiếp tục chịu đựng đau đớn mà không có lý do chính đáng. Bằng chứng về tác hại đã rõ ràng, người dân muốn thay đổi, và chính Quốc hội cũng đã khuyến nghị hành động," Dr. Dale phát biểu. "Các chương trình bắn pháo hoa công cộng được tổ chức chuyên nghiệp và có thông báo trước hoàn toàn có thể giúp người dân thưởng thức pháo hoa mà không gây ra những tổn hại ngẫu nhiên, diện rộng cho động vật."
Tiến sĩ Arnja Dale (Nguồn: Được cung cấp)SPCA bổ sung thêm rằng mỗi năm họ đều nhận được vô số phản ánh về việc vật nuôi rơi vào trạng thái hoảng loạn cực độ khi tiếng pháo hoa vang lên khắp các khu dân cư. Động vật có thể hoảng sợ tháo chạy, dính chấn thương khi cố thoát thân, bỏ ăn hoặc gặp các chấn thương tâm lý kéo dài.
Trong quá trình điều tra, Ủy ban ghi nhận đã có tới 14 đơn kiến nghị qua 7 nhiệm kỳ Quốc hội yêu cầu siết chặt quy định về pháo hoa. Lần cập nhật quy định gần đây nhất của New Zealand đã diễn ra từ năm 2006.
Ở chiều ngược lại, các doanh nghiệp nhập khẩu pháo hoa tranh luận rằng Lễ hội Guy Fawkes là một "truyền thống lâu đời của người dân New Zealand" và không thể hoàn toàn phụ thuộc vào các sự kiện bắn pháo hoa công cộng.
Tranh cãi trên chính trường:
• Bà Chlöe Swarbrick (Đồng thủ lĩnh Đảng Xanh): Khẳng định việc ủng hộ lệnh cấm là "quan điểm mang tính nhận thức thông thường" nhằm bảo vệ môi trường và quyền lợi động vật.
• Ông Winston Peters (Thủ lĩnh Đảng NZ First): Đã trình dự luật cấm bán pháo hoa ra công chúng vào tháng 11 năm ngoái, cho rằng sự biến tướng và lạm dụng pháo hoa đã vượt xa các lợi ích mà nó mang lại. Ông tuyên bố sẽ giải quyết triệt để vấn đề này ngay sau kỳ bầu cử tới.
• Ông David Seymour (Thủ lĩnh Đảng ACT): Phản đối lệnh cấm và chia sẻ: "Dù hiểu những tác hại và lo lắng của người dân, nhưng đây là dịp chỉ diễn ra vài ngày đầu mùa hè. Hãy giữ lại một chút ký ức tuổi thơ cho người dân New Zealand."
Ông Winston Peters (Nguồn: Getty)Thông tin thêm:
Theo quy định hiện hành tại New Zealand, pháo hoa chỉ được phép bán cho công chúng từ ngày 02/11 đến ngày 05/11 hằng năm, nhưng không giới hạn thời gian sử dụng trong năm. Quy định này được điều chỉnh gần nhất vào năm 2007, khi thời hạn bán bị rút ngắn từ 10 ngày xuống 4 ngày và độ tuổi tối thiểu được mua pháo hoa tăng từ 14 lên 18 tuổi.
Theo 1news.co.nz – Lani Hoang