Một bác sĩ bị bắt tại sân bay Wellington khi trên đường trở về Úc, bị thu hồi hộ chiếu và tạm giam 3 đêm, vừa được phép quay lại Sydney sau khi đàm phán thành công thỏa thuận trả nợ khoản tín dụng sinh viên 180.000 NZD với Cơ quan Thuế New Zealand (IRD).
Chuyến trở về Sydney của Vic đã bị cảnh sát chặn lại tại Sân bay Wellington. Ảnh: Molly HardingVic, người trở về New Zealand vào cuối tháng 5 để thăm người cha đang ốm, là trường hợp vỡ nợ tín dụng sinh viên thứ 15 bị bắt giữ tại biên giới trong một thập kỷ qua. Tính cả người anh trai Bob*, hai anh em nợ tổng cộng gần 500.000 NZD bao gồm tiền nợ gốc, lãi suất và tiền phạt.
Bob từng lo sợ sẽ bị chặn lại tại sân bay sau chuyến thăm quê, nhưng hiện cũng đã được phép trở lại Úc sau khi bước vào quá trình thương lượng nợ.
(*: Tên nhân vật đã được thay đổi)
Lãi Suất Phạt Khiến Khoản Nợ Phình To 800%
Cơ quan Thuế IRD đang phát đi tín hiệu siết chặt quản lý khoản nợ 2,3 tỷ NZD của khoảng 113.000 người vay đang sống ở nước ngoài (OBBs) – trong đó khoảng 70% đang trong tình trạng quá hạn thanh toán. Đáng chú ý, có tới 24.000 trường hợp có khoản nợ kéo dài hơn 15 năm mà chưa thiết lập kế hoạch trả nợ.
Lý do khiến các khoản nợ phình to bất thường:
• Người vay trong nước: Được miễn lãi suất hoàn toàn.
• Người vay ở nước ngoài trên 182 ngày: Bị áp mức lãi suất 5,6%/năm và cộng thêm 9% tiền phạt nếu nợ quá hạn.
Vic và Bob chỉ vay khoảng 60.000 NZD vào đầu những năm 1990. Theo tính toán của Vic, khoản nợ của ông đã tăng tới 800%.
Vic thừa nhận bản thân đáng lẽ nên chủ động làm việc với IRD từ sớm hơn, nhưng ông cũng bày tỏ sự bức xúc khi bị đối xử như một "tội phạm nguy hiểm" dù cả đời làm công việc chữa bệnh cứu người. Ông nhấn mạnh việc 70% người vay ở nước ngoài rơi vào tình trạng quá hạn cho thấy sự bất cập mang tính hệ thống trong cơ chế vận hành của IRD.
Thay Đổi Luật Mới Và Sự Xuất Hiện Của Luật Sư
Luật sư Dave Ananth — cựu luật sư thuế của IRD — là người đứng ra thu xếp các thỏa thuận cho hai anh em. Nhờ thay đổi luật vào tháng 4 vừa qua cho phép IRD được miễn giảm tiền phạt và lãi suất, ông Ananth đã đàm phán thành công phương án trả nợ theo giai đoạn cho hai khách hàng của mình.
"Tôi đã hoàn tất thỏa thuận cho Vic và đang hoàn thiện cho Bob. Chúng tôi đã chốt được một con số rất hợp lý để anh ấy có thể vay tiền thanh toán và khép lại vụ việc," luật sư Ananth cho biết.
Dave Ananth, luật sư chuyên về tín dụng sinh viên, mong muốn có những thay đổi trong hệ thống. Ảnh: Ricky WilsonCơ quan Thuế khẳng định việc bắt giữ tại biên giới chỉ là biện pháp cuối cùng áp dụng cho những trường hợp cố tình phớt lờ nghĩa vụ dù đã được liên hệ nhiều lần.
Bộ trưởng Bộ Thuế Simon Watts.3 Đề Xuất Cải Cách Hệ Thống Tín Dụng Sinh Viên
Từ thực tế các vụ việc, luật sư Ananth đề xuất 3 giải pháp cải cách hệ thống tín dụng sinh viên:
1. Ràng buộc 5 năm cho ngành thiếu hụt nhân lực: Yêu cầu bác sĩ, giáo viên, y tá cam kết làm việc trong nước 5 năm sau khi tốt nghiệp để nhận ưu đãi nợ, tránh tình trạng vừa học xong đã xuất ngoại.
2. Giới hạn độ tuổi vay vốn: Không nên cấp các khoản vay hàng chục nghìn NZD cho người trên 55 tuổi khi họ sắp bước vào tuổi nghỉ hưu và mất khả năng hoàn trả.
3. Cơ chế giảm nợ linh hoạt: Cần có chính sách xem xét theo từng trường hợp cho những người có thiện chí trả nợ nhưng bị "chết chìm" trong tiền lãi đè tiền gốc.
Theo stuff.co.nz – Lani Hoang