Chính phủ New Zealand quyết định lùi tiến trình sáp nhập các hội đồng địa phương sang sau kỳ bầu cử, tạm ngừng kế hoạch vẽ lại bản đồ chính quyền địa phương dù nhiều khu vực đã chi hàng triệu NZD cho các đề xuất.
Kế hoạch sáp nhập hội đồng địa phương của Chính phủ sẽ bị tạm dừng cho đến sau kỳ bầu cử, theo nguồn tin từ 1News. (Nguồn: Cung cấp)Thị trưởng Wellington, ông Andrew Little, nhận định động thái này cho thấy Chính phủ "thiếu nghiêm túc", đồng thời cử tri có quyền đặt câu hỏi về hiệu quả của khoản tiền đã bỏ ra.
Hôm nay, Bộ trưởng Chính quyền Địa phương Simon Watts và Bộ trưởng Cải cách Luật Quản lý Tài nguyên (RMA) Chris Bishop xác nhận Nội các sẽ không xem xét các đề xuất sáp nhập cho đến đầu năm 2027 để tập trung hoàn thiện các phân tích chuyên sâu. Được biết, chuỗi đàm phán diễn ra đầu tuần này giữa các bên đã không đạt được kết quả tích cực.
Chi phí chuẩn bị lên tới hơn 10 triệu NZD
Tài liệu do 1News thu thập từ 11 hội đồng ước tính tổng chi phí toàn quốc cho tiến trình này đạt khoảng 10,5 triệu NZD (bao gồm chi phí nhân sự). Danh sách gồm 4 hội đồng vùng (Bay of Plenty, Horizons, Northland, West Coast) và 7 hội đồng thành phố/hạt (Hamilton, Kāpiti Coast, New Plymouth, Palmerston North, Rangitīkei, Thames-Coromandel, Southland).
Dù 18 đề xuất đã gửi về trong tháng 8 được đánh giá cao về chất lượng, Bộ trưởng Simon Watts cho biết không giải pháp nào đạt được sự đồng thuận tuyệt đối tại địa phương.
"Một số đề xuất cần phân tích sâu hơn trước khi phê duyệt. Đây là những lỗ hổng quan trọng phải lấp đầy trước khi đưa ra quyết định cuối cùng, đặc biệt là vấn đề đại diện cử tri và chuyển giao chức năng vùng," ông Watts nhấn mạnh.
Bộ trưởng Chính quyền Địa phương Simon Watts. (Nguồn: 1News)Bộ trưởng Chris Bishop khẳng định Chính phủ vẫn cam kết thực hiện cải cách và kỳ vọng các thay đổi sẽ hoàn tất trước kỳ bầu cử địa phương năm 2028.
Làn sóng phản đối từ phe đối lập và chính quyền địa phương
Người mắng bới gay gắt nhất là phát ngôn viên Chính quyền Địa phương của Đảng Lao động, ông Tangi Utikere. Ông gọi sự cố này là một "bước khởi động hỏng":
"Chính phủ cho các hội đồng 3 tháng để tốn tiền bạc và công sức lập kế hoạch, rồi lại đột ngột 'rút phích cắm' trước kỳ bầu cử. Đây là thất bại lớn của một Chính phủ luôn coi cải cách là ưu tiên hàng đầu."
Phát ngôn viên Chính quyền Địa phương của Đảng Lao động, ông Tangi Utikere. (Nguồn: Local Democracy Reporting)Tại Wellington, Thị trưởng Andrew Little chia sẻ các hội đồng trong khu vực đã chi gần 250.000 NZD để kịp hạn chót. Ông bức xúc:
"Chúng tôi làm đúng theo yêu cầu khẩn trương từ Bộ trưởng. Nhưng rõ ràng Chính phủ chưa sẵn sàng và thiếu sự ủng hộ trong Nội các. Người dân Wellington hoàn toàn có quyền hỏi tại sao họ phải trả tiền cho một quy trình không đi đến đâu."
Thị trưởng Wellington, ông Andrew Little, cho biết người đóng thuế hoàn toàn có quyền đặt câu hỏi tại sao họ phải chi trả cho một quy trình mà Chính phủ "thiếu nghiêm túc" thực hiện. (Nguồn: Cung cấp)Bức tranh sáp nhập manh mún trên toàn quốc
Tính đến hạn chót ngày 9/8, khoảng 48 hội đồng đã nộp đề xuất và 17 đơn vị từ chối tham gia, tạo ra một bức tranh hoàn toàn phân hóa:
• Northland: Các hội đồng đưa ra những kế hoạch đối lập nhau.
• Canterbury & Southland: Rơi vào tình trạng chia rẽ nặng nề với các hồ sơ cạnh tranh gay gắt.
• West Coast: Đề xuất thành lập cơ quan quản lý duy nhất vẫn trình lên dù hội đồng Buller bỏ phiếu chống.
• Hamilton: Rút lui hoàn toàn do thiếu thời gian đánh giá tài chính và tham vấn cộng đồng.
Riêng Auckland — nơi từng sáp nhập 8 hội đồng thành một "siêu đô thị" vào năm 2010 — được miễn trừ khỏi đợt cải cách này.
Theo 1news.co.nz – Lani Hoang