Ủy ban Biến đổi Khí hậu vừa đưa ra cảnh báo đanh thép rằng Hệ thống Giao dịch Phát thải (ETS) của New Zealand đang trên đà thất bại nếu không có những cải tổ mang tính hệ thống.
Ảnh: 123RFNguy cơ biến động kinh tế nghiêm trọng
Trong báo cáo tư vấn hàng năm gửi Chính phủ, Ủy ban cảnh báo rằng ETS đang đối mặt với sự biến động cực lớn trong tương lai và sẽ trở nên vô hiệu vào thập niên 2030 nếu giữ nguyên trạng.
Hệ thống ETS vận hành như một thị trường nơi Chính phủ định giá khí nhà kính, buộc các đơn vị gây ô nhiễm phải trả tiền cho lượng phát thải của mình. Về lý thuyết, giá đơn vị phát thải sẽ tăng dần theo thời gian để khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ xanh. Tuy nhiên, bà Jo Hendy - Giám đốc điều hành Ủy ban - cho biết tình trạng thiếu hụt đơn vị phát thải có thể xảy ra ngay từ năm 2028, dẫn đến giá cả tăng vọt và gây tổn hại nghiêm trọng cho nền kinh tế.
Bà Hendy nhấn mạnh, thay vì thúc đẩy đầu tư khử carbon, áp lực tài chính này có thể khiến các nhà máy buộc phải đóng cửa để cắt giảm khí thải. Để ngăn chặn kịch bản xấu nhất, bà kiến nghị Chính phủ cần sớm tham vấn công khai các phương án giải quyết lỗ hổng này.
Niềm tin thị trường lung lay
Tổ chức Forest and Bird cũng bày tỏ lo ngại sâu sắc rằng ETS sẽ sớm không còn phù hợp với mục tiêu đề ra. Ông Scott Burnett, phát ngôn viên về khí hậu của tổ chức, nhận định thị trường đã mất niềm tin do những biến động giá gần đây và các chính sách thay đổi từ Chính phủ, điển hình là việc rút lui khỏi các cam kết cắt giảm phát thải trong nông nghiệp.
Ông Burnett khẳng định: "Thị trường cần sự ổn định và cải cách cấp bách để các doanh nghiệp có thể đưa ra quyết định đầu tư dài hạn vào quá trình khử carbon." Thực tế, Ủy ban Biến đổi Khí hậu đã liên tục phát tín hiệu báo động về tình trạng mong manh của ETS trong nhiều năm qua.
Trước những cảnh báo này, Bộ trưởng Bộ Biến đổi Khí hậu Simon Watts cho biết Chính phủ hoan nghênh ý kiến từ Ủy ban và sẽ xem xét kỹ lưỡng trước khi đưa ra các đề xuất mới về cơ chế đấu giá và thiết lập đơn vị phát thải cho hệ thống.
Theo rnz.co.nz – Noo Thuyen