Chính phủ New Zealand vừa chính thức ký kết thỏa thuận đối tác công tư (PPP) quy mô lớn nhất từ trước đến nay, mở đường cho việc khởi công đoạn đầu tiên của tuyến cao tốc Northland Expressway nối Warkworth và Te Hana, với tổng kinh phí ước tính khoảng 3,649 tỷ NZD.
Tuyến đường dài 26 km bao gồm hầm đôi dài 1 km xuyên qua đồi Kraack ở thung lũng Dome Valley, 15 cây cầu, 2 hầm chui và 12 hồ điều tiết nước mưa sinh thái. (Nguồn: NZTA)Hôm nay, Bộ trưởng Giao thông Chris Bishop tuyên bố Chính phủ đã đạt được thỏa thuận và ký Hợp đồng Dự án với liên danh Northway. Tập đoàn này sẽ chịu trách nhiệm thiết kế, xây dựng, tài trợ vốn, bảo trì và vận hành tuyến đường 4 làn xe dài 26 km này.
Là một trong những dự án hạ tầng trọng điểm hàng đầu của Đảng Quốc gia, giai đoạn đầu của Northland Expressway bao gồm:
• Hầm đôi dài 1 km xuyên qua đồi Kraack ở thung lũng Dome Valley.
• 15 cây cầu và 2 hầm chui.
• 12 hồ điều tiết nước mưa sinh thái.
Bộ trưởng Bishop khẳng định thỏa thuận này mang lại "giá trị tối ưu cho tiền thuế của dân", với giá trị hiện tại ròng thấp hơn khoảng 251 triệu NZD so với mức 3,9 tỷ NZD được Nội các phê duyệt hồi tháng 3 năm ngoái.
Bộ trưởng Giao thông Chris Bishop. (Nguồn: Getty)Các công tác thiết kế chi tiết, chuẩn bị mặt bằng và thi công sớm sẽ triển khai trong vài tháng tới. Công đoạn xây dựng chính dự kiến bắt đầu từ tháng 11/2027. Tuyến đường sẽ thông xe vào năm 2033 và hoàn thiện toàn bộ vào năm 2034.
Liên danh Northway — đứng đầu bởi tập đoàn Acciona (Tây Ban Nha) cùng hai đối tác địa phương là Downer New Zealand và AECOM — sẽ quản lý và vận hành tuyến đường trong 25 năm sau khi mở cửa.
"Đây là một trong những khoản đầu tư hạ tầng quan trọng nhất mà Chính phủ đang thực hiện, hứa hẹn mang lại nhiều việc làm và nâng cao an toàn giao thông cho một khu vực đầy tiềm năng," Bộ trưởng Bishop chia sẻ.
Phối cảnh đồ họa đoạn đường từ Warkworth đến Te Hana. (Nguồn: NZTA)Chính phủ dự báo khi hoàn thành, tuyến cao tốc sẽ:
• Ngăn ngừa 145 vụ tai nạn tử vong và thương vong nghiêm trọng.
• Rút ngắn thời gian di chuyển từ 7 đến 10 phút.
• Giảm hơn 1.000 giờ gián đoạn giao thông do thời tiết xấu.
• Giảm khoảng 1.000 lượt xe tải hạng nặng mỗi ngày qua các khu vực dân cư Wellsford và Te Hana.
Đoạn Warkworth - Te Hana là giai đoạn đầu tiên trong 3 giai đoạn của hành lang giao thông Northland dài 100 km nối liền Auckland và Whangārei.
Phối cảnh đồ họa đoạn đường từ Warkworth đến Te Hana. (Nguồn: NZTA)Trước đó, truyền thông New Zealand đưa tin Chính phủ đã phải giãn tiến độ một số dự án đường bộ trọng điểm khác do áp lực ngân sách, bao gồm cả các đoạn tiếp theo của cao tốc Northland nằm ngoài phạm vi Te Hana.
Chi tiết chi phí của dự án từng được giữ kín trong suốt quá trình đấu thầu vì lý do bảo mật thương mại. Các quan chức Bộ Giao thông và Cục Giao thông New Zealand (NZTA) cũng từng từ chối các yêu cầu cung cấp thông tin công khai về ngân sách và tỷ lệ chi phí - lợi ích của dự án. Tổng Thanh tra Công vụ John Allen hồi tháng 5 đã ủng hộ quyết định này nhằm đảm bảo tính công bằng cho quá trình đàm phán.
Dự kiến thu phí lên tới $4.50 đối với xe con và $9 đối với xe tải
Dù thông báo chính thức chưa đề cập đến mức phí, NZTA đã lấy ý kiến công chúng từ tháng 3 đến tháng 4 về đề xuất thu phí khi tuyến đường đi vào hoạt động.
NZTA cho biết hiện "chưa có quyết định thu phí chính thức nào được đưa ra" và mọi phương án sẽ được Chính phủ xem xét riêng sau khi tổng hợp ý kiến.
Theo đề xuất hiện tại:
• Tuyến đường dài 26 km sẽ đặt 2 trạm thu phí điện tử.
• Xe tải nhỏ/xe con trả từ 1.50 NZD đến 4.50 NZD tùy số trạm đi qua.
• Xe tải hạng nặng trả tối đa 9 NZD.
• Thời gian thu phí có thể kéo dài từ 35 đến 60 năm nhằm bù đắp chi phí vận hành cho liên danh Northway.
Liên danh Northway đã vượt qua hai đối thủ lớn — một do tập đoàn VINCI (Pháp) đứng đầu và một do Plenary (Australia) dẫn dắt — để giành hợp đồng này.
Hợp đồng dự án sẽ kéo dài đến năm 2058, thời điểm cao tốc được bàn giao lại hoàn toàn cho NZTA.
Theo 1news.co.nz – Lani Hoang