Người dân New Zealand (Kiwis) muốn tiết kiệm thời gian và chi phí khi lắp đặt pin mặt trời sắp có thêm một lựa chọn mới nhờ đề xuất hợp pháp hóa các hệ thống điện mặt trời cắm phích, theo một báo cáo rà soát ngành mới đây.
Tấm pin mặt trời, dây cáp và bóng đèn trên cỏ xanh, cận cảnh (Ảnh tư liệu). (Nguồn: istock.com)Hiện tại, một hệ thống điện mặt trời truyền thống có giá dao động từ 8,500 – 11,500 NZD và sẽ hoàn vốn theo thời gian. Tuy nhiên, báo cáo chỉ ra chỉ mới có khoảng 3-4% hộ gia đình tại quốc gia này tiếp cận công nghệ này.
Tháng 5 vừa qua, Bộ Quản lý Quy định New Zealand đã khởi xướng cuộc rà soát đối với ngành điện mặt trời dân dụng nhằm "cắt giảm các chi phí, sự chậm trễ và thủ tục rườm rà không cần thiết" cho hộ gia đình trên khắp Aotearoa (New Zealand).
Trong kết quả công bố chiều nay, cơ quan này nhấn mạnh điện mặt trời có thể mang lại mức tiết kiệm chi phí đáng kể, nhưng quy trình lắp đặt tại New Zealand hiện quá chậm chạp và phức tạp. Báo cáo kiến nghị hợp pháp hóa điện mặt trời cắm phích vì "không có lý do chính đáng nào để cấm đoán người dân sử dụng".
Hệ thống điện mặt trời ban công được ghi nhận vào ngày 16 tháng 10 năm 2025 tại Riegsee, Đức. (Nguồn: Getty)Phản hồi báo cáo, Bộ trưởng Bộ Quản lý Quy định David Seymour phát biểu:
"Hệ thống điện mặt trời cắm phích là giải pháp tuyệt vời cho người đi thuê nhà và cư dân chung cư – những đối tượng không thể tiếp cận điện mặt trời mái nhà truyền thống. Nếu công nghệ này đã hoạt động tốt tại Đức và Anh, nó hoàn toàn đủ tốt cho chúng ta."
Theo quy định hiện hành, việc kết nối hệ thống pin mặt trời sử dụng bộ biến tần tiêu chuẩn trực tiếp vào ổ cắm gia đình bị cấm do các rủi ro an toàn nghiêm trọng nếu phích cắm hở hoặc bị thao tác sai cách.
Vậy hệ thống điện mặt trời cắm phích hoạt động ra sao? Người dùng có thể tiết kiệm bao nhiêu tiền? Dưới đây là những thông tin chi tiết:
Điện mặt trời cắm phích là gì?
Theo tổ chức phi lợi nhuận Rewiring Aotearoa, hệ thống điện mặt trời cắm phích là các bộ thiết bị điện mặt trời nhỏ gọn, di động, có thể kết nối với mạng lưới điện trong nhà chỉ qua một ổ cắm tường tiêu chuẩn.
Phích cắm điện được cắm vào ổ cắm vào ngày 22 tháng 10 năm 2012 tại Melbourne, Úc. (Ảnh tư liệu). (Nguồn: Getty)Thông thường, bộ thiết bị gồm 1 hoặc 2 tấm pin mặt trời tích hợp sẵn bộ biến tần cực nhỏ. Thiết bị này có nhiệm vụ chuyển đổi ánh sáng mặt trời thành điện năng sử dụng trực tiếp cho các thiết bị trong gia đình.
Khác với điện mặt trời mái nhà truyền thống, dòng sản phẩm này không đòi hỏi thợ điện chuyên nghiệp lắp đặt hay đi dây phức tạp. Người dùng chỉ cần đặt tấm pin ở vị trí đón nắng tốt (như ban công, sân thượng, mái nhà hoặc sân vườn) và cắm trực tiếp vào ổ điện.
Người đàn ông trung niên đang điều chỉnh tấm pin mặt trời trên ban công nhà mình (Ảnh tư liệu). (Nguồn: istock.com)Cơ chế hoạt động như thế nào?
Rewiring Aotearoa cho biết các hệ thống này được thiết kế nhằm giảm sự phụ thuộc vào lưới điện quốc gia thay vì thay thế hoàn toàn.
Số liệu chỉ ra một bộ điện mặt trời cắm phích tiêu chuẩn có thể tạo ra lượng điện đủ để đáp ứng khoảng 7 - 15% nhu cầu tiêu thụ hàng ngày của một hộ gia đình trung bình tại New Zealand, giúp hạ thấp hóa đơn tiền điện đáng kể.
Một số hệ thống còn có thể kết nối với pin lưu trữ di động, cho phép tích trữ điện dư thừa tạo ra vào ban ngày để sử dụng cho buổi tối.
Nhờ chi phí rẻ, tính di động cao và dễ lắp đặt, giải pháp này đặc biệt phù hợp với người thuê nhà, cư dân chung cư và những người không có điều kiện lắp điện mặt trời cố định. Công nghệ này đã phổ biến rộng rãi tại Châu Âu – nơi chúng thường được gắn ở ban công và gọi bằng tên "điện mặt trời ban công".
Trạm pin mặt trời ban công của một tòa nhà chung cư hiện đại (Ảnh tư liệu). (Nguồn: istock.com)Tiết kiệm được bao nhiêu chi phí?
Bộ trưởng Seymour cho biết việc áp dụng các khuyến nghị trong báo cáo sẽ giúp rút ngắn thủ tục phê duyệt lắp đặt điện mặt trời dân dụng từ 3 tháng xuống còn 6 ngày, chi phí giảm từ 640 NZD xuống 200 NZD.
David Seymour. (Nguồn: 1News)Đối với các hệ thống quy mô nhỏ và vừa (như trang trại lắp pin mặt trời cho nhà khu vắt sữa), thời gian phê duyệt sẽ giảm từ 6 tháng xuống 1 tháng, chi phí giảm từ 11,000 NZD xuống 1,300 NZD.
Bộ ước tính các đề xuất này sẽ mang lại lợi ích ròng từ 28 triệu đến 50 triệu NZD trong 10 năm nhờ cắt giảm chi phí tuân thủ, giảm thời gian chờ đợi và đưa điện mặt trời cắm phích vào sử dụng.
Báo cáo cũng cho thấy người dân New Zealand sẽ hưởng lợi khi chuyển sang mô hình kiểm tra dựa trên mức độ rủi ro:
• Bỏ kiểm tra trực tiếp bắt buộc: Việc yêu cầu thanh tra điện lực đến kiểm tra trực tiếp từng công trình là đắt đỏ và không cần thiết. Thợ lắp đặt đạt chuẩn có thể đảm nhận việc này ngay tại chỗ, giúp tiết kiệm đến 45 ngày chờ đợi và 600 NZD chi phí gọi thợ.
• Mở rộng miễn giấy phép quy hoạch: Các quy định quy hoạch hiện tại đang tạo rào cản cho các hệ thống lớn hoặc hệ thống đặt trên mặt đất. Việc bỏ yêu cầu xin giấy phép tài nguyên cho các trường hợp này sẽ giúp tiết kiệm tới 30 ngày chờ đợi và từ 3,000 đến 10,000 NZD.
Bước tiếp theo là gì?
Bộ trưởng Năng lượng Simeon Brown hoan nghênh các đề xuất trong báo cáo và khẳng định Chính phủ sẽ ưu tiên triển khai.
"Người dân New Zealand muốn chủ động hơn với hóa đơn tiền điện và tận dụng nguồn năng lượng mặt trời. Những đề xuất này trao lại quyền chủ động cho người dân bằng cách giúp việc tiếp cận điện mặt trời trở nên rẻ hơn và nhanh hơn," - Ông Brown nhấn mạnh.
Chính phủ New Zealand đang tập trung đảm bảo nguồn điện giá rẻ, tin cậy thông qua việc tăng tốc cấp phép cho các dự án năng lượng tái tạo lớn và gấp đôi hạn mức xuất khẩu điện dư thừa từ hộ gia đình lên lưới điện quốc gia.
Theo 1news.co.nz – Lani Hoang