Tóm tắt: Sau chiến thắng pháp lý của một cặp vợ chồng tại Christchurch trước ông lớn bán lẻ Kmart, nhiều phụ huynh tại New Zealand đang tiếp tục đấu tranh đòi bồi thường chi phí xét nghiệm, dọn dẹp và bảo vệ sức khỏe cho con trẻ sau sự cố sản phẩm cát màu bị phát hiện chứa chất độc gây ung thư asbestos.
"Tôi thực sự phẫn nộ trước những gì họ đã làm" – Nhiều phụ huynh tiếp tục cuộc chiến đòi lại công lý sau sự cố cát màu nhiễm asbestos.
Phán quyết thắng kiện tại Tòa án Giải quyết Tranh chấp tuần trước của một cặp vợ chồng ở Christchurch — sau khi cặp song sinh của họ chơi với sản phẩm cát chơi bị phát hiện nhiễm chất độc asbestos (amăng) — đã tiếp thêm niềm tin mạnh mẽ cho các gia đình khác trong hành trình đòi lại quyền lợi.
Kmart bị tuyên phạt trả 15.185,42 NZD cho Elle Chrisp và bạn đời David Dingwall để chi trả cho các chi phí kiểm định và xử lý môi trường nhiễm asbestos. Ảnh: 123rfTheo quyết định từ tòa án, Kmart phải bồi thường cho cô Elle Chrisp cùng bạn đời David Dingwall số tiền 15.185,42 NZD để trang trải toàn bộ chi phí kiểm định và xử lý môi trường nhiễm độc.
Việc phát hiện chất độc asbestos trong các sản phẩm cát chơi trẻ em vào tháng 11 năm ngoái đã dẫn đến hàng loạt lệnh thu hồi diện rộng, khiến hàng chục trường học và trung tâm chăm sóc trẻ em trên khắp New Zealand phải tạm thời đóng cửa để làm sạch.
Trong số các nhà bán lẻ, riêng Kmart đã bán ra thị trường 67.000 sản phẩm bị nhiễm độc. Kmart thuộc sở hữu của tập đoàn đa quốc gia Úc Wesfarmers — đơn vị cũng đang sở hữu chuỗi siêu thị bán lẻ Bunnings Warehouse.
Làn sóng đấu tranh từ các bậc phụ huynh
Chiến thắng của cặp đôi tại Christchurch đã thúc đẩy thêm nhiều phụ huynh lên tiếng về cuộc chiến đòi nhà bán lẻ này phải chịu trách nhiệm.
Một người mẹ tại thành phố Hamilton — người đã liên tục đòi Kmart bồi thường từ cuối năm ngoái — chia sẻ rằng phán quyết của tòa án đã mang lại cho cô sự tin tưởng đáng kể. Người mẹ xin giấu tên này đã không giấu được sự hoảng loạn và đau xót khi nhớ lại khoảnh khắc phát hiện ra bộ đồ chơi xây lâu đài cát 14 chi tiết của con mình nằm trong danh mục sản phẩm bị thu hồi khẩn cấp.
Cô đã phải chi trả hàng trăm đô la cho chi phí xét nghiệm asbestos, kiểm định chất lượng không khí và hàng nghìn đô la khác để thay mới toàn bộ nội thất trong nhà, sau đó nộp yêu cầu bồi thường lên Kmart.
Cách xử lý của Kmart sau sự cố cát nhiễm độc đã khiến nhiều người bất bình. Ảnh: RNZ / Cole Eastham-FarrellyTheo các tài liệu email do RNZ thu thập, Kmart đã từ chối yêu cầu bồi thường của người mẹ này vào tháng 1 với lý do: "không phát hiện dạng sợi asbestos có khả năng đi sâu vào phổi trong các mẫu thử nghiệm, và lệnh thu hồi không yêu cầu người tiêu dùng phải thay thế thảm hay nội thất".
Tuy nhiên mới đây, sau khi tiếp cận nghiên cứu mới từ Đại học Công nghệ Auckland (AUT) chỉ ra rằng có sự hiện diện của sợi asbestos lơ lửng trong không khí từ một số sản phẩm bị thu hồi, cô đã gửi email khiếu nại lại cho Kmart. Cô bày tỏ sự bức xúc khi phải gây áp lực mạnh mẽ thì Kmart mới chấp nhận chuyển hồ sơ cho bộ phận bảo hiểm của Wesfarmers Limited xem xét.
"Tôi thực sự phẫn nộ trước những gì họ đã làm. Họ chỉ đơn giản là muốn quét mọi thứ xuống dưới thảm. Tôi đã yêu cầu họ xử lý lại hồ sơ bồi thường, nếu không tôi sẽ đưa họ ra Tòa án Tranh chấp cùng với các phụ huynh khác. Ngay sau email đó, Wesfarmers đã phản hồi và đồng ý tiếp nhận hồ sơ," cô cho biết.
Thời điểm phản hồi của tập đoàn trùng hợp với thời điểm Tòa án Tranh chấp ra phán quyết có lợi cho cặp vợ chồng ở Christchurch.
RNZ đã đặt câu hỏi cho Kmart về tác động của nghiên cứu mới từ AUT đối với cách xử lý các vụ khiếu nại, cũng như liệu công ty có xem xét lại các trường hợp bị từ chối trước đó hay không. Tuy nhiên, Kmart hiện vẫn chưa đưa ra câu trả lời chính thức, đồng thời từ chối tiết lộ số lượng khách hàng đã được bồi thường hoặc phải chi trả theo phán quyết của tòa án.
Mối lo ngại về sức khỏe lâu dài của trẻ nhỏ
Người mẹ tại Hamilton bày tỏ sự lo lắng khôn nguôi về sức khỏe tương lai của con trai mình và hy vọng Kmart sẽ nhận trách nhiệm nếu có bất kỳ hậu quả sức khỏe nào xảy ra do phơi nhiễm asbestos.
Các sản phẩm gồm Bộ đồ chơi xây lâu đài cát 14 chi tiết, Cát kỳ diệu màu xanh dương, Cát kỳ diệu màu xanh lá và Cát kỳ diệu màu hồng của Kmart bị phát hiện có chứa asbestos. Ảnh: MBIETại Lower Hutt, cô Keren Lee cho biết cô đã phải trải qua hơn nửa năm liên tục trao đổi email và dọa đưa vụ việc ra tòa thì Kmart mới chấp nhận bồi thường khoảng 1.000 NZD chi phí kiểm định và thay thế đồ dùng. Cả em bé chập chọe biết đi và trẻ sơ sinh của cô Lee đều đã tiếp xúc với loại cát nhiễm độc này.
Cô Lee tỏ ra rất vui mừng trước chiến thắng của gia đình Chrisp tại Tòa án Tranh chấp:
"Việc Kmart bị công khai buộc trách nhiệm là tín hiệu tích cực. Hy vọng điều này sẽ thúc đẩy chính phủ và các cơ quan quản lý vào cuộc kiểm soát chặt chẽ hơn để sự việc tương tự không lặp lại."
Cô cũng mong muốn kinh nghiệm của bản thân và chiến thắng của Chrisp sẽ truyền cảm hứng cho các gia đình khác không từ bỏ quyền lợi. Bên cạnh đó, cô đề xuất New Zealand nên học hỏi kinh nghiệm từ các quốc gia như Nhật Bản trong việc thành lập hệ thống ghi nhận và theo dõi sức khỏe định kỳ cho các gia đình bị ảnh hưởng.
Trong vụ việc của Chrisp, tòa án đã bác bỏ yêu cầu bồi thường khoảng 44.000 NZD cho chi phí theo dõi y tế trong 40 năm của cặp song sinh. Trọng tài viên Cynthia Hawes giải thích rằng có quá nhiều yếu tố chưa xác định để có thể chấp nhận yêu cầu này.
Đại diện Kmart Group cho biết trong một tuyên bố: "An toàn sản phẩm và niềm tin của khách hàng là ưu tiên hàng đầu của Kmart". Họ khẳng định đây là "vấn đề chung của toàn ngành" và công ty đã nhanh chóng thu hồi sản phẩm, hoàn tiền cũng như hướng dẫn người tiêu dùng xử lý an toàn theo khuyến nghị từ cơ quan chức năng. Kmart khẳng định đang cẩn trọng xem xét kết luận của tòa án để hỗ trợ khách hàng dựa trên bằng chứng và sự tư vấn của chuyên gia.
Theo rnz.co.nz – Lani Hoang