Thủ tướng và Bộ trưởng Phát triển Xã hội New Zealand vừa chính thức gửi lời xin lỗi đến hàng nghìn người hưu trí do bị gián đoạn khoản Trợ cấp Năng lượng Mùa đông năm nay. Nguyên nhân được xác định là do sai sót xuất phát từ một thay đổi trong luật.
Thủ tướng Christopher Luxon và Bộ trưởng Phát triển Xã hội Louise Upston. Nguồn ảnh: RNZ / Kim Baker WilsonSự thay đổi pháp lý này được thông qua theo quy trình khẩn cấp vào năm ngoái. Theo đó, những người hưởng trợ cấp xã hội như Trợ cấp Mức sống, Trợ cấp Nhà ở và Trợ cấp Tàn tật phải xác minh lại hoàn cảnh tối thiểu 52 tuần một lần để tiếp tục duy trì điều kiện hưởng.
Tuy nhiên, khoản Trợ cấp Năng lượng Mùa đông — vốn được cấp tự động cho người hưởng lương hưu, cựu chiến binh và người nhận trợ cấp chính — lại không được đưa vào danh sách ngoại lệ của luật. Điều này khiến nhiều người thuộc diện thụ hưởng bị cắt khoản tiền này ngoài dự kiến.
Đảng Lao động đối lập nhận định đây là hậu quả của việc "ép" thông qua luật quá nhanh. Trong khi đó, Bộ trưởng Phát triển Xã hội Louise Upston giải thích đây là một sự bỏ sót về mặt chính sách.
Tờ The Post đưa tin, Bộ Phát triển Xã hội New Zealand (MSD) đã bắt đầu nhận được vô số phản ánh. Cơ quan này hiện phải làm việc liên tục để khắc phục sự cố và hoàn trả đầy đủ các khoản tiền bị thiếu cho người dân.
Hàng nghìn người hưu trí chịu ảnh hưởng
Theo số liệu từ MSD, từ ngày 1/5 đến ngày 7/8, có khoảng 14.862 người hưởng lương hưu và cựu chiến binh bị ảnh hưởng khoản trợ cấp này.
Đến ngày 13/8, Bộ đã hoàn tất rà soát để xác định các trường hợp bị tạm dừng hoặc hủy bỏ thanh toán, qua đó ghi nhận khoảng 4.000 đến 6.000 trường hợp cần được xử lý và bồi hoàn.
Louise Upston. Nguồn ảnh: RNZ / Mark PapaliiTính đến sáng thứ Bảy, toàn bộ các khoản thanh toán đã được khôi phục và truy thu đầy đủ. Dù vậy, Bộ trưởng Upston thừa nhận sự cố này là "không thể chấp nhận được" và "rất tồi tệ", đồng thời gửi lời xin lỗi công khai.
"Luật yêu cầu phải rà soát lại hoàn cảnh của người nhận trợ cấp. Tuy nhiên, MSD đã bỏ sót khoản Trợ cấp Năng lượng Mùa đông trong danh sách miễn trừ. Khoản trợ cấp này không phụ thuộc vào việc thẩm định tài sản của người hưởng lương hưu — đây là quyền lợi mặc định của họ. Sự cố này là một sai sót lớn khiến tôi vô cùng bất bình."
— Bộ trưởng Phát triển Xã hội Louise Upston
Thủ tướng Christopher Luxon cũng cho rằng đây là sai sót không thể chấp nhận. Tuy nhiên, ông lại cho rằng nguyên nhân xuất phát từ sự cố kỹ thuật CNTT thay vì do thay đổi luật.
"Tôi rất tiếc vì điều này đã xảy ra. Quan tâm lớn nhất của tôi hiện nay là đảm bảo người dân nhận được tiền nhanh nhất có thể. Sau đó, chúng tôi sẽ rà soát nguyên nhân và tiến hành khắc phục về mặt kỹ thuật," ông Luxon cho biết.
Tuy nhiên, Bộ trưởng Upston khẳng định đây là "sự bỏ sót từ chính sách dẫn đến sơ hở trong luật" và đã yêu cầu MSD báo cáo chi tiết.
"Tôi mới biết thông tin này vào tối thứ Năm. MSD đã hành động rất khẩn trương để xử lý. Dù chưa hoàn toàn hài lòng với lượng thông tin nhận được, tôi tin rằng những người bị ảnh hưởng nay đã nhận đủ tiền và chúng tôi có đầy đủ cơ sở pháp lý để thực hiện việc này sau khi hoàn tất rà soát."
Thủ tướng Luxon hứa sẽ mở cuộc "rà soát hậu kiểm", trong khi Bộ trưởng Upston sẽ phải trình Quốc hội sửa đổi lại điều luật trên.
Christopher Luxon. Nguồn ảnh: RNZ / Zach CornelisenMSD thừa nhận thiếu sót trong khâu tham mưu
Bà Shannon Soughtton, Tổng Giám đốc Cung ứng Dịch vụ của MSD, xác nhận cơ quan này đã phát hiện một số người hưởng lương hưu và trợ cấp cựu chiến binh bị dừng Trợ cấp Năng lượng Mùa đông sai quy định.
Sự cố ảnh hưởng đến những người đồng thời nhận các khoản trợ cấp khác (như Trợ cấp Tàn tật hoặc Trợ cấp Nhà ở) và vừa thực hiện xác minh lại hoàn cảnh thời gian gần đây.
Bà Soughtton cho biết MSD đã hoàn tất rà soát, khôi phục và hoàn trả toàn bộ số tiền chưa thanh toán đủ cho người dân.
"Chúng tôi chân thành xin lỗi tất cả những ai bị ảnh hưởng. MSD cũng đã báo cáo và xin lỗi Bộ trưởng vào tuần trước. Chúng tôi rất tiếc vì để xảy ra sự việc này," bà Soughtton nói. "Hiện tại sự cố đã được khắc phục, chúng tôi đang gửi thư giải trình, xin lỗi và thông báo hướng xử lý đến từng khách hàng."
Bà lý giải thêm rằng Trợ cấp Năng lượng Mùa đông đã không được đưa vào danh sách các khoản thanh toán miễn trừ tạm dừng. Do đó, việc tạm dừng chi trả tuy đúng với văn bản luật đã ban hành nhưng lại trái với bản chất và mục đích của chính sách.
"Đây là một sót trong quá trình soạn thảo chứ không phải quyết định chính sách cố ý. Chúng tôi đã nhận lỗi trước Bộ trưởng. Sự cố không đến từ lỗi nhân viên, lỗi hệ thống hay quyết định tự động của máy tính. MSD chỉ vận hành đúng theo luật đã được ban hành."
Tranh cãi về quy trình thông qua luật khẩn cấp
Bộ trưởng Upston tỏ ra hoài nghi về việc liệu quy trình lập pháp thông thường có giúp phát hiện ra sai sót này sớm hơn hay không.
Tuy nhiên, bà Willow-Jean Prime, người phát ngôn về phát triển xã hội của Đảng Lao động, khẳng định nếu dự luật không bị "ép" thông qua theo quy trình khẩn cấp, sự cẩn trọng và giám sát chặt chẽ hơn đã có thể ngăn chặn tổn thất này.
"Thật tồi tệ khi nhiều người cao tuổi phải chịu lạnh trong những tháng mùa đông khắc nghiệt nhất chỉ vì sự thiếu sót này. Đây là hậu quả nhãn tiền của việc Chính phủ vội vàng thông qua luật khẩn cấp," bà Prime nhấn mạnh.
Bà Prime cho biết thêm, Đảng Lao động đã tự tiến hành xác minh sau khi nhận được phản ánh từ cử tri — bao gồm cả những trường hợp đã nộp hồ sơ đúng hạn nhưng vẫn bị chậm chi trả do tồn đọng hồ sơ tại cơ quan chức năng.
Theo rnz.co.nz – Lani Hoang