Thủ tướng New Zealand khẳng định mối quan hệ song phương đang có định hướng rõ ràng và triển vọng phát triển mạnh mẽ sau chuyến thăm chính thức của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Một tuyên bố chung đã được Thủ tướng Christopher Luxon và Tổng thống Tô Lâm đưa ra. RNZ / Marika KhabaziViệt Nam hiện là đối tác thương mại lớn thứ 13 của New Zealand, với kim ngạch hai chiều đạt 3,41 tỷ NZD tính đến tháng 3/2026, tăng 72% trong vòng 5 năm qua.
Tổng Bí thư Tô Lâm đảm nhiệm vị trí Chủ tịch nước từ tháng 4, đồng thời là Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam từ năm 2024 — qua đó nắm giữ hai vị trí lãnh đạo cao nhất trong hệ thống chính trị Việt Nam.
Năm ngoái, hai quốc gia đã chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện, nhân dịp kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao.
Mở rộng hợp tác thương mại và nông nghiệp
Chuyến thăm tới Auckland của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã tạo động lực mới thúc đẩy hàng loạt lĩnh vực hợp tác. Đánh giá Việt Nam là "ngôi sao đang nổi của châu Á", Thủ tướng New Zealand Christopher Luxon nhấn mạnh cơ hội hợp tác to lớn giữa hai quốc gia:
"Việc đồng hành ngay từ giai đoạn đầu khi Việt Nam phát triển và trở nên thịnh vượng hơn là vô cùng quan trọng. Điều này mở ra những tiềm năng hợp tác khổng lồ."
Mặt hàng xuất khẩu chủ lực của New Zealand sang Việt Nam: Sữa, trái cây và gỗ.
Mặt hàng nhập khẩu chính từ Việt Nam: Thiết bị điện, dịch vụ du lịch, giày dép và máy móc.
Nhờ việc nâng cấp quan hệ, New Zealand có thể gia tăng xuất khẩu mật ong, nhung hươu và thịt hươu sang Việt Nam. Ngược lại, New Zealand sẽ mở cửa thị trường cho các loại hoa tươi và cành lá trang trí từ Việt Nam như hoa cẩm chướng, hoa cúc, phong lan và hoa ly.
Hai bên cũng đã ký kết Bản ghi nhớ hợp tác mới nhằm tăng cường liên kết trong các lĩnh vực nông nghiệp, thủy sản và lâm nghiệp.
Thủ tướng Christopher Luxon và Tổng thống Việt Nam Tô Lâm. Ảnh: RNZ / Marika KhabaziĐa dạng hóa thị trường và củng cố an ninh
Thủ tướng Luxon nhận định chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm — chuyến thăm đầu tiên của một Chủ tịch nước Việt Nam tới New Zealand kể từ năm 2007 — là minh chứng rõ nét cho sức mạnh của quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện. Ông cũng mô tả Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là "nhà lãnh đạo có ảnh hưởng nhất của Việt Nam kể từ thời Chủ tịch Hồ Chí Minh".
Trong tuyên bố chung, hai nhà lãnh đạo thống nhất loại bỏ các rào cản phi thuế quan nhằm "tối ưu hóa tác động của các hiệp định thương mại tự do tới doanh nghiệp và người tiêu dùng".
Trước bối cảnh thuế quan toàn cầu gia tăng, ông Luxon cho rằng mối quan hệ này thể hiện xu hướng "đa dạng hóa mạnh mẽ" của các quốc gia khi tìm kiếm đối tác mới:
"Thương mại mang tính gắn kết địa phương rất cao. Nông dân tại các vùng quê New Zealand giờ đây có thể bán sản phẩm sang Việt Nam — điều trước đây chưa từng làm được. Khi Việt Nam giàu mạnh hơn, nhu cầu đối với hàng hóa và dịch vụ của chúng tôi tăng lên, nguồn tiền đó quay trở lại nền kinh tế nội địa, tạo ra việc làm và thu nhập."
Về quốc phòng và an ninh, hai nước nhất trí thành lập Cơ chế Đối thoại An ninh cấp Thứ trưởng mới, đồng thời cấp ngân sách tài trợ để phòng chống tội phạm xuyên quốc gia và tội phạm có tổ chức tại khu vực tiểu vùng sông Mekong.
Theo rnz.co.nz - Lani Hoang