Trong bối cảnh tỷ lệ thất nghiệp tăng cao và các công việc thời vụ bị thu hẹp, những người tìm việc đang phải nỗ lực hơn bao giờ hết để trở nên nổi bật. Dưới đây là những khuyến nghị từ các chuyên gia.
Cô đã chọn nghỉ việc tự nguyện vào năm 2024 sau gần một thập kỷ gắn bó với cùng một tổ chức. Cô từng dự định trải nghiệm các ngành nghề khác nhau thông qua các công việc hợp đồng trước khi ổn định vào một vị trí lâu dài. Nhìn lại, cô cảm thấy mình đã chọn đúng thời điểm tồi tệ nhất có thể.
Theo Stats NZ, tỷ lệ thất nghiệp của New Zealand đã tăng lên 5,3%, với gần 15% số người thất nghiệp đã không có việc làm trong hơn một năm.
Công việc thời vụ cũng thưa thớt dần. Jared Luff, tổng giám đốc của The Recruitment Network, cho biết các vị trí sự kiện mùa hè vốn từng là nơi tiếp nhận những người tìm việc trẻ tuổi phần lớn đã cạn kiệt trong hai năm qua.
Đại lý của ông, nơi quản lý các vai trò từ "cánh đồng đến bàn ăn", hiện nhận được khoảng 500 đơn ứng tuyển mỗi ngày. Giám đốc điều hành Hiệp hội Phát triển Nghề nghiệp New Zealand, Jennie Miller, ví tình trạng này với làn sóng đổ xô đi tìm việc trong đại dịch Covid-19, khi hàng chục ứng viên nhanh chóng trở thành hàng trăm người.
Bây giờ có phải thời điểm tốt để nộp đơn?
Điều này tùy thuộc vào vị trí công việc. Ông Luff cho biết mùa hè vẫn có thể mang lại cơ hội trong các lĩnh vực chăm sóc người cao tuổi, y tế và khách sạn khi nhân viên chính thức nghỉ phép, trong khi các công việc liên quan đến giáo dục thường chậm lại hoặc tạm dừng.
Đối với các vai trò ngắn hạn hoặc trình độ sơ cấp, nộp đơn vào cuối năm có thể mang lại kết quả tốt. Đối với các vị trí quản lý hoặc dài hạn, ông Luff khuyên nên nộp đơn sớm, vì các nhà tuyển dụng thường lập danh sách rút gọn ngay khi họ đi nghỉ lễ về.
Điều gì tạo nên một CV và thư xin việc (Cover Letter) ấn tượng?
Bà Miller cho biết quy trình này bắt đầu từ trước khi viết CV. Người tìm việc cần làm rõ nhu cầu và mục tiêu của mình (mức độ sẵn sàng của bạn, những gì bạn đã thử, bạn thích làm gì và ai có thể trả tiền cho điều đó, tình hình tài chính của bạn thế nào) — và nhắm mục tiêu vào các vị trí phù hợp.
Chuyên gia tư vấn CV Sarah Wrightson, người đã hỗ trợ Booker trong quá trình tìm việc, khuyên nên giữ hồ sơ đơn giản, phù hợp và tập trung vào kết quả. Hai trang là lý tưởng cho hầu hết các vai trò; một trang là đủ cho những người mới bắt đầu. Các thành tích gần đây nên được viết rõ ràng bằng các gạch đầu dòng. Các hoạt động tình nguyện và các khóa học có thể tạo thêm giá trị.
Nếu nhà tuyển dụng không thể tìm thấy thông tin họ cần trong vòng 30 giây, họ có thể sẽ bỏ qua, bà Wrightson nói. Vì vậy, cấu trúc là rất quan trọng: Bắt đầu với một hồ sơ ngắn gọn, tiếp đến là các kỹ năng, lịch sử làm việc, bằng cấp và kết thúc với thông tin người tham chiếu (những người này nên được chọn vì sự hiểu biết sâu sắc về bạn – chứ không chỉ vì chức vụ cao).
Nhiều nhà tuyển dụng sử dụng Hệ thống Theo dõi Ứng viên (ATS) tự động, vì vậy hãy sử dụng các từ khóa từ bản mô tả công việc, sử dụng các tiêu đề rõ ràng thay vì những tiêu đề sáng tạo kiểu như 'hành trình của tôi', và lưu tệp ở định dạng Word hoặc PDF.
Thư xin việc nên ngắn gọn và mang tính cá nhân, bà Wrightson bổ sung, và tuyệt đối không lặp lại những gì đã có trong CV. Bà Miller khuyên nên cắt bỏ những đoạn mở đầu chung chung và gửi thư đích danh cho nhà tuyển dụng nếu có thể.
"Bạn chỉ có khoảng 7 giây để thu hút ánh nhìn của nhà tuyển dụng. Bạn thực sự phải thể hiện được dấu ấn cá nhân và sự phù hợp."
Có nên chi tiền cho các dịch vụ hỗ trợ chuyên nghiệp?
Bà Miller nói rằng việc trả phí cho các dịch vụ hỗ trợ nghề nghiệp có thể xứng đáng đối với những người cảm thấy đang bế tắc. Một phân tích năm 2014 tại Mỹ cho thấy các can thiệp tìm kiếm việc làm giúp mọi người tìm được việc nhanh hơn gấp đôi.
Ông Luff cho biết sự giúp đỡ chuyên nghiệp thường không cần thiết đối với các vai trò kỹ năng thấp nhưng có thể hữu ích cho các vị trí quản lý hoặc điều hành cao cấp.
Bà Wrightson, người đã biến dịch vụ tại Waikato của mình thành một công việc toàn thời gian sau khi bản thân cũng bị cắt giảm nhân sự, cho biết hầu hết khách hàng thường tự đánh giá thấp bản thân hoặc làm phức tạp hóa kinh nghiệm của mình.
"Công việc của tôi là rút ra những thứ quý giá, những 'viên vàng ròng'. Đó là các kết quả, các câu chuyện và diễn đạt chúng bằng ngôn ngữ mà nhà tuyển dụng có thể hiểu được."
LinkedIn quan trọng như thế nào?
Bà Wrightson mô tả đây như một "bài giới thiệu ngắn kỹ thuật số" thể hiện tiếng nói, giá trị và mạng lưới kết nối của bạn.
Một hồ sơ hoàn thiện dở dang có thể là tín hiệu cho thấy sự thiếu nghiêm túc trong việc tìm việc, bà nói. Hãy tập trung vào phần tiêu đề, phần 'giới thiệu bản thân' và cố gắng bình luận hoặc đăng bài thỉnh thoảng để cho thấy bạn đang hoạt động.
Ông Luff nói rằng LinkedIn có thể được sử dụng để đối chiếu kinh nghiệm, đặc biệt là đối với các vị trí cấp cao.
Sử dụng AI có ổn không?
Booker sử dụng AI để nghiên cứu về các ngành nghề và trau chuốt văn phong của mình.
Bà Wrightson nói bạn có thể dùng AI để hỗ trợ, nhưng hãy "viết cho con người đọc". "Một khi hồ sơ vượt qua hệ thống tự động, một con người thật vẫn sẽ muốn thích những gì họ thấy và bạn muốn giúp họ nhanh chóng thấy rằng bạn là một mảnh ghép hoàn hảo cho công việc."
Bà Miller lưu ý rằng các nhà tuyển dụng thường có thể nhận ra việc sử dụng AI và việc lạm dụng quá mức có thể gây nghi ngờ về tính trung thực của CV.
Chỉ nộp đơn trực tuyến liệu có đủ?
Không phải luôn luôn. Việc kết nối mạng lưới (networking), dù có thể gây cảm giác không thoải mái, vẫn có thể tạo nên sự khác biệt. Điều đó có thể là tham dự các sự kiện, liên hệ qua LinkedIn, hoặc yêu cầu các cuộc phỏng vấn tìm hiểu thông tin để học hỏi về các tổ chức mà chưa cần chào mời ứng tuyển ngay. Bà Miller cho biết những cuộc trò chuyện này có thể dẫn đến việc làm – như chính bà đã từng thử.
Nếu bạn đang tìm việc tại địa phương, hãy lái xe dạo quanh khu phố để nắm bắt tình hình.
Booker thậm chí đã thử các cách tiếp cận "phá cách" như gửi những món quà nhỏ kèm theo liên kết đến hồ sơ trực tuyến của mình. Dù đôi khi cách này tạo ra các cuộc trò chuyện, cô tin rằng sự giới thiệu (referral) vẫn là hiệu quả nhất — mặc dù ngày càng cạnh tranh.
Mặt khác, ông Luff tin rằng các công việc mà đại lý của ông cung cấp chủ yếu sẽ được lấp đầy thông qua quy trình tiêu chuẩn, nhưng thỉnh thoảng việc giới thiệu cũng có tác dụng.
Tôi đã có buổi phỏng vấn - bây giờ phải làm gì?
Ông Luff nói rằng cá tính có thể quan trọng hơn kinh nghiệm trong các vị trí phục vụ khách sạn/nhà hàng cấp thấp.
Bà Wrightson khuyên nên đọc kỹ lại tin tuyển dụng, chuẩn bị các ví dụ, thực hành trả lời thành tiếng và ăn mặc trang trọng hơn một bậc so với trang phục làm việc thông thường.
"Phỏng vấn là một cuộc trò chuyện hai chiều, không phải là một cuộc thẩm vấn. Vì vậy, bạn cũng đang cố gắng tìm hiểu xem liệu họ có phù hợp với bạn hay không."
Các ứng viên nên tránh chia sẻ quá mức về môi trường làm việc độc hại ở công ty cũ, ông Luff cảnh báo, nhưng có thể cởi mở về việc bị cắt giảm nhân sự. Việc đàm phán lương tùy thuộc vào kinh nghiệm, mặc dù yêu cầu cao hơn 10% so với mức đề xuất có thể là không thực tế.
Nếu bạn không nhận được phản hồi, ông Luff khuyên nên đợi ít nhất một tuần trước khi liên hệ hỏi lại.
Đối mặt với sự từ chối
Việc bị từ chối lặp đi lặp lại có thể gây nản lòng, đặc biệt là sau khi bị mất việc. Bà Wrightson nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tử tế với bản thân.
Bà Miller đồng ý rằng điều đó rất khó khăn nhưng quy trình này cuối cùng có thể dẫn đến một vị trí phù hợp hơn.
Đối với Booker, các hợp đồng ngắn hạn đã giúp cô thấy các kỹ năng của mình có thể chuyển đổi tốt như thế nào – ngay cả khi quy trình này cực kỳ mệt mỏi.
"Tìm việc giống như một chuyến tàu lượn cảm xúc và đôi khi bạn cảm thấy hối tiếc vì đã rời bỏ những gì mình từng có," cô nói. "Vấn đề chỉ là tìm kiếm những cơ hội đó thường xuyên hơn khi bạn phải đối mặt với một thị trường thực sự cạnh tranh, và liệu năm tới có gì khác biệt không?"
Theo rnz.co.nz - Hani Dang