Đảng Lao động cho rằng Bộ trưởng Nhà ở đã bị chính lãnh đạo và các đồng nghiệp của mình làm suy yếu sau thông báo hạ mức trần số lượng nhà ở tối đa tại Auckland từ 2 triệu xuống còn ít nhất 1,6 triệu căn.
Trong khi đó, lãnh đạo đảng ACT David Seymour cho biết "mọi chuyện vẫn chưa đi đến đâu" và muốn nhìn thấy vị trí cụ thể của 1,6 triệu căn nhà này trước khi đưa ra sự ủng hộ.
Ông Chris Bishop đã thông báo thay đổi này tới các lãnh đạo Auckland tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế vào thứ Năm.
Phó lãnh đạo kiêm người phát ngôn về Auckland, bà Carmel Sepuloni, nhận định đây là một bước lùi đầy ê chề đối với ông Bishop và cho thấy sự rạn nứt trong mối quan hệ giữa các bộ trưởng chính phủ.
Bà Sepuloni cho rằng đã có sự "vị kỷ" từ một số nghị sĩ, bao gồm David Seymour của khu vực Epsom và Simeon Brown của khu vực Howick, khi họ chỉ "lo lắng cho những vùng ngoại ô giàu có của mình" và những phản hồi nhận được từ cử tri tại đó.
"Đây là một sự thoái lui đáng xấu hổ của Chris Bishop, người đã dành nhiều tháng để quảng bá cải cách nhà ở, cuối cùng lại buộc phải ngậm đắng nuốt cay khi bị Christopher Luxon gạt phăng kế hoạch của mình," bà Sepuloni nói.
Bà cho biết ông Bishop từng rất tham vọng vì Auckland, "ông ấy hiểu rõ tầm quan trọng của nhà ở", và gọi đây là một đòn giáng mạnh vào các gia đình ở Auckland đang tìm kiếm nhà giá rẻ.
Bà lo ngại về sự bất ổn mà thay đổi này mang lại, bởi hội đồng thành phố đã ký kết các thỏa thuận với chính phủ trên tinh thần thiện chí và "điều này thực sự đã đảo lộn tất cả".
Đảng Xanh cũng bày tỏ sự thất vọng tương tự, đồng lãnh đạo Chlöe Swarbrick nói rằng bà sẽ gọi đó là điều đáng xấu hổ nếu nó không gây ra "tác hại".
"Chúng ta đã tranh luận về vấn đề này lâu hơn cả thời gian tôi tham gia chính trường. Người dân Auckland và New Zealand xứng đáng nhận được điều tốt đẹp hơn thế nhiều."
Bà khẳng định các thành phố không phải là bảo tàng, và chúng cần có chỗ ở cho người dân.
Swarbrick cho rằng thật "mỉa mai sâu sắc" khi chính phủ đang đầu hàng trước những chủ sở hữu bất động sản mà gây thiệt hại cho mọi người khác, vào đúng thời điểm Ủy ban Hạ tầng kêu gọi các "tiêu chí dựa trên bằng chứng và cái nhìn sáng suốt" cho việc phát triển tại New Zealand.
Bà đặt câu hỏi liệu ông Bishop có đủ bản lĩnh để thực hiện những điều mà ông ấy từng tuyên bố tin tưởng hay không.
Cả Đảng Lao động và Đảng Xanh đều không loại trừ khả năng thực hiện thêm các thay đổi hoặc vận động để thay đổi kế hoạch này trong tương lai.
Lãnh đạo đảng ACT cũng không hoàn toàn tán thành sự thay đổi này, ông Seymour nói rằng việc chính phủ thực hiện các điều chỉnh là một tiến triển tốt, "nhưng chúng tôi cần thấy con số 1,6 triệu đó trông như thế nào trước khi bỏ phiếu thông qua".
Ông cho biết khi quốc hội bỏ phiếu cho con số 2 triệu căn nhà, "chúng tôi vẫn chưa được xem bản đồ từ phía hội đồng thành phố".
"Họ đã giấu chúng đi và về cơ bản chỉ tung ra ngay ngày hôm sau. Lần này, chúng tôi cần thấy 1,6 triệu căn đó phân bổ ra sao trước khi biểu quyết."
Ông Seymour nói rằng người dân thực sự muốn tăng mật độ nhà ở nhưng họ muốn thấy sự nhất quán và hợp lý, đồng thời nói thêm rằng sẽ thật "điên rồ" nếu có một cánh đồng toàn nhà ở đơn lập với một tòa tháp cao 150 mét mọc lên ở giữa.
Lãnh đạo đảng New Zealand First Winston Peters thì hài lòng với sự thay đổi này, cho rằng số lượng nhà thấp hơn là "đang làm tốt hơn" và sự thay đổi này "phù hợp hơn với thực tế tăng trưởng trong tương lai" thay vì chỉ là "đầu cơ viển vông".
"Theo quan điểm của tôi, bạn phải biết thỏa hiệp. Tôi đã nói chuyện với nhiều nhà quy hoạch ở đó. Chúng ta đã có thể làm tốt hơn, và vẫn có thể làm được."
Ông Brown: 'Tôi không ngồi đây để David Seymour bảo tôi phải làm gì'
Sau bài phát biểu, Thị trưởng Auckland Wayne Brown đã đưa ra lời cảnh báo rằng ông sẽ không để Nội các sai khiến.
Lãnh đạo đảng ACT David Seymour cho biết việc giảm số lượng nhà mới chỉ là quyết định về mặt nguyên tắc và vẫn cần phải được thông qua luật.
"Chính phủ hiện sẽ chờ Hội đồng Auckland đưa ra bản tóm tắt về việc các khu vực quy hoạch sẽ thay đổi như thế nào trước khi lập pháp," ông Seymour nói.
Nhưng ông Wayne Brown lại ám chỉ điều ngược lại.
"Chúng tôi không thực hiện việc này để rồi phải đến gặp Chính phủ và Nội các để xin họ phê duyệt," ông nói.
"Ý tôi là, hầu hết thành viên Nội các thậm chí còn không sống ở Auckland, vì vậy điều đó sẽ không xảy ra."
Ông Brown tuyên bố hội đồng sẽ "giữ nguyên con số hai triệu và tiếp tục thực hiện" nếu cần thiết.
"Tôi không ngồi đây để David Seymour bảo tôi phải làm gì."
Wayne Brown cho biết cả ông và Chris Bishop đều là những người ủng hộ việc tăng mật độ xây dựng "tại các khu vực hợp lý" quanh các ga tàu và tuyến xe buýt.
Về việc cắt giảm từ 2 triệu căn nhà, ông Brown cho rằng mọi người đang tập trung sai chỗ.
"Thực tế là chúng ta sẽ không bao giờ có tới 2 triệu căn nhà, đó chỉ là một khái niệm vượt quá khả năng suy nghĩ của hầu hết mọi người."
"Nếu nó có thể làm dịu lòng một số cư dân cao tuổi đang lo lắng ở Epsom, thì nó đã hoàn thành nhiệm vụ của mình rồi."
Khi được hỏi về ý kiến của Thị trưởng Wayne Brown rằng sự thay đổi này là sự lấn quyền từ chính phủ trung ương và ông không muốn xin sự chấp thuận của Nội các cho một kế hoạch khác, ông Seymour gợi ý thị trưởng nên "có tinh thần dân chủ một chút" và giúp công chúng biết 1,6 triệu căn nhà đó sẽ được phân bổ như thế nào.
"Tôi không nghĩ ông ấy có quyền giữ lại những thông tin quan trọng đối với nhiều người dân Auckland."
Theo rnz.co.nz - Hani Dang