Trước khi các hãng hàng không công bố đợt tăng giá tuần này, chi phí các chuyến bay quốc tế vốn đã tăng cao gấp ba lần tỷ lệ lạm phát kể từ sau đại dịch. Mới đây, Air New Zealand thông báo sẽ tăng giá vé nội địa thêm 10 NZD, các chặng quốc tế ngắn tăng 20 NZD và chặng dài tăng 90 NZD để đối phó với giá nhiên liệu bay leo thang do xung đột tại Trung Đông. Qantas và Jetstar cũng đang rục rịch điều chỉnh theo xu hướng này.
Các nhà kinh tế cho rằng rất khó để xác định liệu mức giá mà các hãng hàng không đang áp dụng cho hành khách có hợp lý hay không. Ảnh minh họa. Ảnh: AFPGánh nặng chi phí hay cơ hội "trục lợi"?
Nhà kinh tế học Benje Patterson nhận định, rất khó để xác định liệu việc đẩy chi phí sang người tiêu dùng có hợp lý hay không. "Thị trường nhiên liệu bay hiện đang cực kỳ biến động. Không chỉ giá dầu thô tăng mà biên lợi nhuận tinh chế cũng giãn rộng đáng kể," ông nói.
Ông Patterson cho rằng việc các hãng hàng không tìm cách bù đắp chi phí nhiên liệu là có thể hiểu được. Tuy nhiên, thay vì gộp trực tiếp vào giá vé, các hãng nên xem xét áp dụng "phụ phí nhiên liệu" tạm thời để có thể dễ dàng gỡ bỏ khi thị trường ổn định. Việc duy trì mức tăng này cho các chuyến bay trong 12 tháng tới là thiếu thuyết phục, trừ khi các hãng tin rằng giá dầu sẽ neo cao bền vững. Nếu không, đây có thể là hành vi "tận dụng thời cơ" để củng cố bảng cân đối kế toán đang gặp khó khăn.
Áp lực bủa vây các hãng hàng không
Air New Zealand hiện đang đối mặt với tình hình tài chính eo hẹp do sự sụt giảm nhu cầu nội địa và các thách thức về kỹ thuật động cơ. Giám đốc Thương mại Scott Wilkinson cho biết, trong thập kỷ qua, chi phí vận hành đã tăng chóng mặt: phí hạ cánh tại sân bay tăng khoảng 85%, linh kiện máy bay tăng 47%.
"Kể từ sau Covid-19, ngành hàng không liên tục đối mặt với áp lực chuỗi cung ứng. Giá vé không cố định mà biến động theo chặng bay, mùa vụ và công suất," ông Wilkinson chia sẻ.
Con số biết nói
Theo dữ liệu từ Infometrics:
• Giai đoạn 2015 - 2020: Giá vé quốc tế giảm gần 17%.
• Giai đoạn 2020 - 2025: Giá vé quốc tế tăng vọt 77%, vé nội địa tăng 49%.
• So sánh: Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) rộng hơn chỉ tăng 25% trong cùng kỳ.
Nhà kinh tế Shamubeel Eaqub nhận định rằng sự cạnh tranh thị trường sẽ là "cái phanh" tự nhiên. Nếu một hãng tăng giá quá xa rời thực tế, áp lực cạnh tranh từ các đối thủ như Jetstar sẽ sớm đẩy giá vé xuống trở lại. Tuy nhiên, triển vọng giảm giá vé nội địa hiện phụ thuộc lớn vào việc liệu xung đột tại Trung Đông có sớm kết thúc hay không.
Theo rnz.co.nz – Noo Thuyen