Các thị trưởng khu vực Wellington, cùng với các nhà lãnh đạo iwi (bộ tộc), giáo hội và các cơ quan hỗ trợ xã hội, tuyên bố rằng các lệnh "yêu cầu rời đi" do chính phủ đề xuất không được chào đón tại khu vực này.
Một bức thư ngỏ phản đối việc áp dụng các quyền hạn cho phép cảnh sát di dời người dân khỏi những khu vực nhất định – kèm theo hình phạt tiền hoặc bỏ tù – đã được gửi tới Thủ tướng Christopher Luxon.
Tuy nhiên, Bộ trưởng Tư pháp Paul Goldsmith cho rằng bức thư này là "quá đơn giản hóa" và những người ký tên đang "phớt lờ sự thật".
Bức thư – được ký bởi 21 nhà lãnh đạo Wellington – mô tả sáng kiến này là một cách tiếp cận "hời hợt và không giúp ích gì".
"Mặc dù chúng tôi chấp nhận và hiểu rằng cần phải có biện pháp ứng phó với hành vi phản xã hội của một số cá nhân, chúng tôi không cho rằng việc đẩy một người đến một nơi không xác định khác sẽ giải quyết được vấn đề, hay giúp ích gì cho những khó khăn mà cá nhân đó đang đối mặt; trái lại, điều này còn có khả năng gây ra tổn hại nghiêm trọng," các nhà lãnh đạo viết trong thư.
Việc vi phạm lệnh rời đi – lệnh yêu cầu một người phải rời khỏi một khu vực trong tối đa 24 giờ – có nguy cơ bị phạt tiền lên tới 2.000 NZD hoặc chịu án tù ba tháng.
Các nhà lãnh đạo cộng đồng 'đoàn kết' phản đối - Thị trưởng Andrew Little
Thị trưởng Thành phố Wellington, ông Andrew Little, cho biết việc chứng tỏ cho chính phủ thấy rằng ban lãnh đạo khu vực đang đoàn kết phản đối đạo luật này là điều quan trọng.
"Điều tất cả chúng tôi đang cố gắng làm là nhấn mạnh với chính phủ rằng – nếu họ thực sự nghiêm túc trong việc giải quyết vấn đề – chúng ta cần tập trung vào các giải pháp gốc rễ. Chứ không phải những biện pháp mang tính hình thức chỉ nhằm đẩy vấn đề sang nơi khác," ông Little nói.
Ông Little cho biết ông hiểu những lo ngại của cộng đồng và doanh nghiệp về tình trạng ngủ bụi và hành vi phản xã hội – nhưng sáng kiến này đã thất bại trong việc đưa ra bất kỳ giải pháp thực sự nào cho vấn đề.
"[Những người ký tên] đều là các tổ chức có nhân sự trực tiếp xử lý vấn đề vô gia cư và ngủ bụi trên tuyến đầu, họ không xem nhẹ vai trò và trách nhiệm của mình. Chúng tôi biết điều này gây lo ngại cho nhiều người – bao gồm cả những người bị xáo trộn cuộc sống và công việc kinh doanh. Nhưng lệnh yêu cầu rời đi – như một cách ứng phó – đơn giản không phải là giải pháp," ông Little khẳng định.
Đạo luật gửi thông điệp sai lầm tới những người dễ bị tổn thương
Thị trưởng Porirua, bà Anita Baker, cho biết "đại đa số" những người phải sống trên đường phố đang phải vật lộn với những vấn đề phức tạp bao gồm thách thức về sức khỏe tâm thần, nghiện ma túy và thiếu hụt các dịch vụ hỗ trợ cũng như lựa chọn nhà ở phù hợp.
Bà Baker nói rằng đạo luật này có nguy cơ gửi đi một thông điệp sai lầm tới những người vốn đã chịu nhiều thiệt thòi.
"Nó gửi đi tín hiệu cho những người này rằng chúng ta thực sự không quan tâm đến họ. Một khoản phạt 2.000 NZD, họ sẽ lấy gì để trả? Họ còn không đủ tiền để ở trong một ngôi nhà, vì vậy tôi nghĩ điều này chẳng giúp ích gì.
Chúng ta cần thêm các dịch vụ sức khỏe tâm thần, chúng ta cần thêm nhà ở, tại sao không cung cấp những thứ đó?" bà Baker nói.
Bà cho rằng đạo luật này không mang lại hỗ trợ gì cho các tổ chức vốn đang nỗ lực cải thiện hoàn cảnh cho những người sống tạm bợ.
"Trên khắp khu vực Wellington, đã có một cách tiếp cận hợp tác mạnh mẽ giữa các hội đồng, cảnh sát, nhà cung cấp dịch vụ y tế, tổ chức nhà ở, iwi và các tổ chức phi chính phủ (NGO).
"Trọng tâm là tiếp cận cộng đồng, kết nối người dân với các dịch vụ và tạo ra con đường dẫn đến nhà ở ổn định. Công việc đó ghi nhận rằng tình trạng vô gia cư và các hành vi liên quan thường là bề nổi của những vấn đề sâu xa hơn nhiều. Ưu tiên của chúng tôi sẽ tiếp tục là các giải pháp giải quyết các nguyên nhân đó thay vì những biện pháp chỉ đơn thuần đẩy vấn đề đi chỗ khác," bà Baker khẳng định.
Bức thư 'quá đơn giản hóa' - Paul Goldsmith
Ông Goldsmith đã thay mặt Thủ tướng Luxon phản hồi các yêu cầu bình luận.
Ông cho rằng bức thư là "quá đơn giản hóa" và những người ký tên đang "chủ động chọn cách phớt lờ sự thật".
"Chỉ những người từ chối chấp hành lệnh mới phải đối mặt với việc bị truy tố. Lệnh yêu cầu rời đi không phải là một cáo buộc hình sự.
"Đây là việc giành lại đường phố và các trung tâm thành phố để tất cả những người đến thăm, làm việc và sinh sống tại đó đều có thể tận hưởng," ông Goldsmith nói.
Bộ trưởng Goldsmith cho biết cảnh sát có "chuyên môn để kết nối người dân với các dịch vụ hỗ trợ mà họ có thể cần".
"Người New Zealand là những người công bằng, và văn hóa của chúng ta là giúp đỡ những người gặp khó khăn, nhưng điều đó không có nghĩa là chúng ta nên chấp nhận các trung tâm thành phố, đặc biệt là những điểm du lịch tiêu biểu, trở thành nơi đầy rẫy sự đe dọa và rối loạn," ông Goldsmith tuyên bố.
Cảnh sát 'vốn đã quá tải'
Người đứng đầu Hiệp hội Cảnh sát, Steve Watt, cho biết các cảnh sát làm nhiệm vụ tuần tra "vốn đã quá tải" và không có nguồn lực để giải quyết các vấn đề dẫn đến việc người dân phải ngủ trên đường phố.
"Đại đa số những người ở ngoài đường đang gặp các vấn đề về sức khỏe tâm thần, tài chính và lo âu. Đó đều là những vấn đề thực sự cần có năng lực chuyên môn bao quanh để hỗ trợ, thay vì việc cảnh sát bắt họ rời khỏi đường phố và đẩy họ đi nơi khác," ông Watt nói.
Ông Watt cho biết một số thành viên hội đồng hoan nghênh các quyền hạn bổ sung, nhưng cá nhân ông cảm thấy các công cụ để xử lý hành vi tội phạm trên đường phố vốn đã có sẵn cho cảnh sát.
"Đã có luật pháp hiện hành để xử lý những người trên đường phố có hành vi gây rối, đe dọa công chúng hoặc xúc phạm người khác.
"Chúng tôi có quyền hạn theo Đạo luật Tội phạm Tóm tắt để xử lý việc này. Vì vậy, những gì chúng ta đang thảo luận ở đây là các hoạt động không phải tội phạm và về cơ bản chỉ là một mệnh lệnh để đẩy vấn đề đó xuống cuối phố," ông Watt nhận định.
Đạo luật là 'thêm một tầng ngược đãi'
Giám đốc điều hành của Te Rūnanga o Toa Rangatira, ông Helmut Modlik, cho biết đạo luật này sẽ thêm "một tầng ngược đãi nữa" vào cuộc sống vốn đã khó khăn của họ.
"Di chuyển ai đó từ một điểm này sang một điểm thứ hai không được tiết lộ mà không có bất kỳ phản hồi thực chất nào về lý do tại sao họ lại ở đó ngay từ đầu – theo định nghĩa của tôi – là sự 'hời hợt'.
"Chúng tôi không muốn bất cứ điều gì chỉ làm dày thêm sự ngược đãi, phớt lờ hoặc vô ích vào cuộc sống của những người mà đời họ vốn đã đầy rẫy những điều đó," ông Modlik nói.
Ông cho rằng đạo luật này đi ngược lại hoàn toàn với những gì ông hiểu về giá trị của người dân New Zealand.
"Không ai thích nhìn thấy những trường hợp cực đoan của người vô gia cư gây phiền hà. Nhưng nếu mọi người chỉ dành vài phút để thực sự hiểu chuyện gì đang xảy ra với những linh hồn tội nghiệp đó – tại sao họ lại ở đó và chuyện gì đang diễn ra – thì một cách ứng phó rất khác sẽ xuất hiện.
"Điều đó nên dẫn dắt chúng ta. Điều đó nên định hướng cho chính sách công của chúng ta, định hướng cho các hoạt động đầu tư của chúng ta trong lĩnh vực này. Chứ không phải là một cái gật đầu cho một nhóm lợi ích hẹp hòi và một phản ứng hời hợt. Bản chất của nó chính là như vậy.
"Không có điều gì trong đạo luật này phù hợp với hiểu biết của tôi về phẩm chất con người của chúng ta ở Aotearoa (New Zealand)," ông Modlik kết luận.
Theo rnz.co.nz - Hani Dang