Tại thị trấn nhỏ Kaikohe – nơi đa số là người Māori sinh sống – gánh nặng chi phí sinh hoạt đang đẩy nhiều người dân vào tình thế phải sử dụng dịch vụ "Mua trước, trả sau" (Afterpay) để chi trả cho cả những thứ cơ bản nhất như xăng dầu.
Trên con phố chính ở Kaikohe, người dân địa phương có những cảm xúc trái chiều về dịch vụ này. Ảnh: Nick Monro.Giải pháp tình thế cho bữa ăn hàng ngày
Dịch vụ Afterpay cho phép người dùng sở hữu hàng hóa ngay lập tức bằng cách thanh toán trước 1/4 giá trị, phần còn lại được chia đều thành ba đợt trả góp mỗi hai tuần. Đối với nhiều gia đình, đây là "phao cứu sinh" giúp họ có đồ ăn trên bàn vào cuối tuần.
Tuy nhiên, hình thức này không thiếu rủi ro. Dù không tính lãi suất, nhưng bất kỳ ai lỡ hạn hoặc thanh toán chậm đều phải chịu phí phạt nặng.
Tại các con phố chính ở Kaikohe, người dân có những quan điểm trái chiều về dịch vụ này:
• Cạm bẫy tài chính: Một phụ nữ địa phương ví Afterpay như một "cú đấm lừa". "Nó giống như việc bạn tiêu số tiền mình chưa hề có. Nó dụ dỗ người ta mua sắm quá tay để rồi không thể chi trả," bà chia sẻ.
• Công cụ giãn nợ: Một người đàn ông khác lại ưa chuộng Afterpay vì giúp anh "chia nhỏ các khoản nợ", lần gần nhất anh sử dụng là để mua quà sinh nhật.
Hàng loạt cửa hàng tại Kaikohe cho phép khách hàng thanh toán qua Afterpay, bao gồm cả trạm xăng Z. Ảnh: Nick Monro.Câu chuyện của "Nữ hoàng Afterpay"
Cô Alex "Moko" Tango được mệnh danh là "Nữ hoàng Afterpay" tại Kaikohe vì dùng dịch vụ này cho hầu hết mọi chi phí: từ đi chợ, làm tóc cho đến đưa thú cưng đi khám. Chỉ trong một tuần, cô đã dùng Afterpay để mua nhu yếu phẩm tại The Warehouse, đổ đầy bình xăng và thanh toán hóa đơn thú y cho hai chú chó.
Tango hiện đang hưởng trợ cấp sinh hoạt do vấn đề sức khỏe. Cô thừa nhận nếu không có Afterpay, cô không thể xoay xở nổi các nhu cầu thiết yếu.
"Thay vì phải chắt bóp trong 8 tuần mới đủ tiền mua, Afterpay giúp tôi có đồ dùng ngay và chia nhỏ ngân sách hàng tuần để trả dần," Tango chia sẻ.
Tuần này, hóa đơn của cô gồm: $300 phí thú y, $148 tiền xăng và $170 tiền thực phẩm. Dù vậy, cô nhấn mạnh dịch vụ này chỉ dành cho những người biết quản lý ngân sách cực kỳ nghiêm túc.
Cô Tango chia sẻ rằng nếu không có Afterpay, cô sẽ không thể chi trả cho rất nhiều nhu cầu thiết yếu. Ảnh: Nick Monro.Cảnh báo về vòng xoáy nợ nần
Tại Kaikohe, danh sách các điểm chấp nhận Afterpay đang mở rộng nhanh chóng, từ trạm xăng Z, tiệm thuốc, cửa hàng cơ khí đến cả cửa hàng nội thất. Tuy nhiên, Tổ chức Cứu trợ Quân đội (Salvation Army) đưa ra lời cảnh báo nghiêm trọng.
Tại thị trấn nhỏ Kaikohe, nơi đa số là người Māori sinh sống, những cư dân đang chật vật với chi phí sinh hoạt đắt đỏ phải dùng Afterpay để mua các mặt hàng như xăng dầu. Ảnh: Nick Monro.Bà Ana Ika, chuyên gia phân tích chính sách, cho biết: "Có những trường hợp khách hàng phải trả tới $367 mỗi tuần cho các dịch vụ mua trước trả sau. Phần lớn số tiền này trích từ khoản trợ cấp ít ỏi, tạo ra gánh nặng tài chính khủng khiếp cho gia đình họ."
Theo số liệu từ Afterpay, có hơn 500.000 người New Zealand đã sử dụng dịch vụ này trong 9 năm qua. Bà Ika khẳng định, việc người dân phải dựa vào Afterpay để mua xăng và thực phẩm là minh chứng cho thấy mức thu nhập và trợ cấp hiện tại không còn đủ để duy trì cuộc sống cơ bản.
Theo rnz.co.nz – Noo Thuyen