Phiên bản kỹ thuật số của bằng lái xe, chứng nhận đăng kiểm (WoF) và phù hiệu đăng ký xe (rego) sắp được ra mắt, thay đổi cách các tài xế chứng minh họ đủ điều kiện lưu thông trên đường.
Cơ quan Vận tải New Zealand (NZTA) đã và đang hợp tác với các đối tác Úc để phát triển các chương trình kỹ thuật số của New Zealand sau khi luật được Quốc hội thông qua vào tuần trước, đưa bước đi này đến gần hơn với thực tế.
Bằng lái xe kỹ thuật số sắp được triển khai, nhờ đó các tài xế sớm có thể (tùy chọn) từ bỏ những chiếc thẻ nhựa để chuyển sang dùng điện thoại.
Luật mới cũng cho phép có các "giải pháp kỹ thuật số thay thế" cho việc hiển thị chứng nhận đăng kiểm và phù hiệu đăng ký xe vốn thường được dán trên kính chắn gió.
Vậy chương trình này sẽ thực sự hoạt động như thế nào? Dưới đây là những gì chúng ta đã biết.
Cách thức hoạt động
Vì luật cho phép triển khai quy định này mới chỉ vừa được Hạ viện thông qua, nên bức tranh toàn cảnh vẫn còn những khoảng trống, nhưng có rất nhiều điều chúng ta đã nắm rõ.
Người phát ngôn của Bộ trưởng Giao thông Vận tải Chris Bishop chia sẻ với tờ 1News rằng các quy định chi tiết hơn đang được xây dựng trước khi chương trình này có thể được đưa vào áp dụng. Họ cho biết hoạt động tham vấn ý kiến công chúng dự kiến sẽ diễn ra vào nửa cuối năm nay.
Trong khi đó, NZTA đang bắt tay vào khâu thiết kế và hoàn thiện các chi tiết triển khai, với lời mô tả từ một người phát ngôn rằng chúng sẽ được "lưu trữ an toàn trên thiết bị của người dùng".
Chúng cũng sẽ được liên kết với Khung Tín nhiệm Dịch vụ Định danh Kỹ thuật số, khung pháp lý cho các dịch vụ định danh kỹ thuật số tại New Zealand.
Người phát ngôn cho biết việc này sẽ "tạo điều kiện dễ dàng tiếp cận các dịch vụ công và tư cả trực tuyến lẫn trực tiếp".
Cơ quan này đang phát triển hệ sinh thái trên cùng với Austroads - Hiệp hội các cơ quan quản lý giao thông và vận tải của Úc mà NZTA là một thành viên. Một người phát ngôn cho biết giải pháp này đang "đi đúng tiến độ để triển khai" và có thể được tung ra vào cuối năm nay.
Theo một bản báo cáo ngắn của bộ được công bố theo Đạo luật Thông tin Chính thức vào tháng 6 năm ngoái, Austroads đã làm việc với các nhà cung cấp ví điện tử để cho phép cấp bằng lái xe kỹ thuật số cho người dùng.
Vào tháng 12 năm ngoái, ứng dụng Govt.nz đã được ra mắt, được quảng cáo là "trung tâm một cửa" cho các thông tin dịch vụ của Chính phủ. Trang web digital.govt.nz cho biết bằng lái xe kỹ thuật số cuối cùng sẽ được lưu trữ trên ứng dụng này.
Vào tháng 3, bộ trưởng chịu trách nhiệm số hóa chính phủ khi đó là bà Judith Collins đã thông báo rằng người dân New Zealand sẽ có thể lưu trữ và xuất trình các thông tin định danh kỹ thuật số đã được kiểm định do chính phủ hoặc các tổ chức tư nhân cấp ngay trên ứng dụng.
Trong khi đó, ứng dụng riêng biệt của NZTA hiện đã cho phép người dùng lưu trữ thông tin chi tiết về bằng lái của họ, nhưng nó không thể được sử dụng để thay thế cho thẻ cứng vật lý khi đang lái xe.
Những thay đổi về tem đăng kiểm (WoF) và đăng ký xe (Rego)
Các luật mới cũng cho phép các "giải pháp kỹ thuật số thay thế" cho việc hiển thị tem đăng kiểm và phù hiệu đăng ký xe trên kính chắn gió.
Khi dự luật đang được thông qua tại Quốc hội, Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải James Meager cho biết việc số hóa các loại phù hiệu này sẽ "khai tử hệ thống dựa trên giấy tờ". Ông mô tả việc dán tem đăng ký xe lên kính chắn gió là “chỉ gây phiền toái” và “lãng phí thời gian”.
Hiện tại, người lái xe có thể bị phạt 200 NZD nếu lái xe mà không có, hoặc có tem đăng kiểm và/hoặc phù hiệu bằng lái đã hết hạn. Việc lái xe thương mại mà không có tem Chứng nhận Phù hợp Tiêu chuẩn (CoF) hiện hành có thể bị phạt tới 600 NZD.
Tương tự như với bằng lái xe, lực lượng cảnh sát – những người chủ yếu thực thi các quy định này – vốn đã có quyền truy cập vào các thông tin này. Ứng dụng NZTA cũng bao gồm các thông tin chi tiết về chứng nhận đăng kiểm, phí sử dụng đường bộ và đăng ký xe.
Điều gì xảy ra khi bạn bị yêu cầu dừng xe
Việc bị cảnh sát yêu cầu dừng xe có lẽ sẽ không thay đổi nhiều. Các sĩ quan vốn đã có quyền truy cập điện tử vào hồ sơ bằng lái xe, đăng kiểm (WoF) và đăng ký xe (rego) cho các tình huống như kiểm tra giao thông.
Thanh tra Peter McKennie nói với 1News rằng NZTA đã thảo luận về bằng lái xe kỹ thuật số với phía cảnh sát.
Trong một tài liệu công bố theo Đạo luật Thông tin Chính thức (OIA) từ tháng 12 năm 2025, NZTA cho biết tiến trình xoay quanh quy trình thực thi pháp luật vẫn đang "được xây dựng".
Hiện tại, việc sử dụng điện thoại khi đang lái xe vẫn là bất hợp pháp, ngay cả khi đang dừng chờ tắc đường hoặc dừng đèn đỏ.
Những lo ngại về quyền riêng tư
Bộ trưởng Giao thông Vận tải cho biết các biện pháp bảo vệ quyền riêng tư và bảo mật là "trọng tâm chính" trong suốt quá trình thông qua luật.
"Các cơ chế bảo vệ nghiêm ngặt vẫn được giữ nguyên, với các nghĩa vụ pháp lý theo Đạo luật Quyền riêng tư tiếp tục được áp dụng và các yêu cầu hợp đồng hiện tại giúp bảo vệ thông tin cá nhân," ông Bishop nói.
Các chương trình tương tự ở nước ngoài
Bằng lái xe kỹ thuật số đã là một phần của cuộc sống hàng ngày tại bang New South Wales (Úc) từ năm 2019.
Chúng được lưu trữ trên ứng dụng dịch vụ của bang và được chấp nhận tại hầu hết các quán rượu, câu lạc bộ, cũng như bởi cảnh sát bang. Chúng hoạt động ngoại tuyến và được bảo vệ bằng các biện pháp bảo mật như mã PIN, vân tay và nhận diện khuôn mặt.
Người dùng chỉ cần xuất trình bằng lái kỹ thuật số của họ cho các sĩ quan và người kiểm tra, giống hệt như cách họ làm với thẻ nhựa. Để kiểm tra tính hợp lệ, các nhân viên chức năng có thể quét mã QR trên bằng lái hoặc kiểm tra các đặc điểm nhận diện của nó. Tài xế không cần phải đưa điện thoại của mình cho người kiểm tra bằng lái.
Chính quyền bang này cũng cảnh báo rằng bằng lái kỹ thuật số không phải là sự thay thế hoàn toàn cho bằng lái vật lý, vì vậy họ khuyến nghị các tài xế nên mang theo một bản dự phòng.
Tài xế truy cập vào bằng lái kỹ thuật số khi đang lái xe, kể cả khi đang dừng xe, vẫn là bất hợp pháp. Họ chỉ được phép lấy chúng ra khi có yêu cầu của sĩ quan cảnh sát.
Vào năm 2023, bốn năm sau khi được áp dụng, chính quyền bang NSW cho biết đã có 4,4 triệu tài xế sử dụng bằng lái kỹ thuật số – chiếm 75% số tài xế tại bang này. Phiên bản kỹ thuật số này có thể được sử dụng trên khắp bang NSW và hiện đã được "chấp nhận rộng rãi" ở các bang khác.
Tại châu Âu, nơi có một vài quốc gia đã áp dụng bằng lái kỹ thuật số, phương thức hoạt động cũng diễn ra theo cách tương tự.
Tại Áo, bằng lái được tích hợp sẵn trong ứng dụng chính phủ của quốc gia này, cùng với các giấy tờ chính thức khác.
Các tài xế Iceland có thể yêu cầu một phiên bản kỹ thuật số, phiên bản này sau đó được cấp dưới dạng một tệp tin và được lưu trữ trên ứng dụng Apple Wallet, hoặc một ứng dụng của bên thứ ba đối với người dùng Android.
Theo 1news.co.nz - Hani Dang