Một nghiên cứu mang tính đột phá mới đây chỉ ra rằng, vắc-xin kháng virus HPV ngừa ung thư cổ tử cung đã giúp giảm nguy cơ tử vong trước tuổi 30 xuống gần như bằng không.
Vào năm 2020, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã phát động chiến lược toàn cầu nhằm xóa sổ căn bệnh ung thư cổ tử cung thông qua các chương trình tiêm chủng. Ảnh: Getty ImagesTheo nghiên cứu được công bố trên tạp chí y khoa danh tiếng The Lancet, trong giai đoạn từ năm 2020 đến 2024, Anh không ghi nhận bất kỳ ca tử vong nào vì ung thư cổ tử cung ở nhóm phụ nữ từ 20 đến 24 tuổi.
Đây là lần đầu tiên số ca tử vong ở nhóm tuổi này chạm mốc bằng 0. Ước tính, chiến dịch tiêm chủng vắc-xin HPV đã cứu sống gần 200 phụ nữ trẻ tại quốc gia này.
Bên cạnh việc xóa sổ hoàn toàn số ca tử vong giai đoạn 2020-2024, dữ liệu tử vong toàn quốc cũng cho thấy số ca tử vong ở cùng nhóm tuổi trong giai đoạn 4 năm trước đó (2015-2019) đã giảm tới 80%.
Bà Michelle Mitchell, Giám đốc điều hành tổ chức Nghiên cứu Ung thư Vương quốc Anh – đơn vị tài trợ cho nghiên cứu, chia sẻ:
"Nhờ vào việc tiêm phòng HPV và tầm soát định kỳ, viễn cảnh về một tương lai nơi hầu như không còn ai phải chết vì ung thư cổ tử cung đang tiến đến rất gần."
Cột mốc lịch sử từ chiến dịch tiêm chủng học đường
Các phát hiện của nhóm nghiên cứu thuộc Đại học Queen Mary (Luân Đôn) là kết quả trực tiếp từ chiến dịch triển khai tiêm vắc-xin cho trẻ em Anh từ 12-13 tuổi.
HPV là bệnh lây truyền qua đường tình dục phổ biến nhất thế giới. Một số chủng virus HPV nguy cơ cao chính là nguyên nhân dẫn đến ung thư cổ tử cung, ung thư âm hộ, âm đạo và nhiều loại ung thư khác về sau. Tại Anh, chương trình tiêm chủng bắt đầu áp dụng cho trẻ em gái từ năm 2008 và mở rộng sang trẻ em trai từ năm 2019.
Đại diện tổ chức Nghiên cứu Ung thư Vương quốc Anh nhấn mạnh trong một tuyên bố: "Từ trước đến nay, chúng ta chưa thể chứng minh trực tiếp rằng vắc-xin HPV giúp giảm tỷ lệ tử vong do ung thư cổ tử cung. Nhưng giờ đây, khi thế hệ được tiêm chủng đầu tiên đã bước vào độ tuổi trưởng thành, nghiên cứu này chính là minh chứng quốc gia mạnh mẽ nhất cho thấy vắc-xin đang thực sự cứu sống con người."
Thách thức hướng tới mục tiêu toàn cầu
Vào năm 2007, Úc đã trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới triển khai chương trình tiêm chủng HPV miễn phí tại trường học cho các nữ sinh vị thành niên. Đến năm 2020, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã phát động chiến lược toàn cầu nhằm xóa sổ căn bệnh này – một trong những loại ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ.
Giáo sư Peter Sasieni, tác giả chính của nghiên cứu, cho biết hai thập kỷ nghiên cứu đã chứng minh vắc-xin có khả năng ngăn ngừa hiệu quả tình trạng nhiễm trùng, các tổn thương tiền ung thư và chính căn bệnh này.
Đại diện Đại học Queen Mary (Luân Đôn) cho biết thêm, những trẻ em được tiêm phòng ở độ tuổi 12-13 – thời điểm vắc-xin đạt hiệu quả cao nhất – hiện có "nguy cơ tử vong vì ung thư cổ tử cung trước 30 tuổi gần như bằng 0".
Tuy nhiên, các chuyên gia y tế cũng cảnh báo rằng tỷ lệ tiêm chủng hiện tại vẫn chưa đủ lý tưởng. Hiện có khoảng 76% đến 86% trẻ em gái tại Anh được tiêm phòng trước 15 tuổi, vẫn thấp hơn mục tiêu 90% mà WHO khuyến nghị.
Theo nzherald.co.nz – Lani Hoang