Hiện đang xuất hiện nhiều lo ngại về việc những bạn trẻ tìm kiếm sự giúp đỡ về sức khỏe tâm thần có nguy cơ bị "bỏ quên" trong các báo cáo dữ liệu khi yêu cầu chuyển tuyến của họ bị từ chối.
Nguồn ảnh: RNZ / Michelle TiangBà Ingrid Leary, Người phát ngôn về Sức khỏe Tâm thần của đảng Lao động, đã hoan nghênh tuyên bố hồi tháng trước từ Bộ trưởng Sức khỏe Tâm thần Matt Doocey về việc chính phủ sẽ bắt đầu công khai thời gian chờ đợi dịch vụ sức khỏe tâm thần của giới trẻ. Tuy nhiên, bà Leary cho rằng nếu không thống kê số lượng hồ sơ chuyển tuyến bị từ chối, bức tranh thu được mới chỉ phản ánh một nửa thực tế.
Đây là thực trạng chung đang diễn ra trong toàn ngành y tế. Một báo cáo từ Hiệp hội Bác sĩ Chuyên khoa Lương cố định (ASMS) chỉ ra rằng, trong năm qua, cứ 5 hồ sơ chuyển tuyến chuyên khoa (không tính mảng sức khỏe tâm thần) thì có 1 hồ sơ bị từ chối tại nhiều khu vực. Dù vậy, quy mô thực sự của vấn đề trên phạm vi toàn quốc vẫn chưa thể xác định do Health NZ không tiến hành tổng hợp dữ liệu này.
Bà Leary nhấn mạnh, để đánh giá chính xác liệu giới trẻ có nhận được sự hỗ trợ cần thiết hay không, hệ thống cần ghi nhận cả thời gian chờ đợi lẫn số lượng hồ sơ bị từ chối. "Chúng ta cũng cần nắm rõ nơi cư trú của các em để từng bước xóa bỏ sự chênh lệch dịch vụ theo địa lý, từ đó triển khai các giải pháp can thiệp trúng đích hơn," bà nói.
Đồng quan điểm, Ủy ban Sức khỏe Tâm thần và An sinh khẳng định việc thống kê các trường hợp bị từ chối chuyển tuyến là đặc biệt quan trọng.
"Dữ liệu do Bộ trưởng Doocey đề cập cho thấy một bộ phận giới trẻ đang gặp khó khăn trong việc đặt lịch hẹn, không biết tìm kiếm sự hỗ trợ ở đâu hoặc cảm thấy e ngại khi bộc lộ vấn đề của mình. Đây là những trở ngại lớn, nhưng chúng ta cũng cần nhìn nhận các rào cản mang tính hệ thống xuất hiện ngay sau khi các em chủ động liên hệ. Đó là tình trạng gia tăng hồ sơ bị từ chối, quy trình xử lý thiếu rõ ràng hoặc các cơ sở y tế quá tải, không thể cung cấp sự hỗ trợ phù hợp vào đúng thời điểm," đại diện Ủy ban chia sẻ.
"Giới trẻ chia sẻ rằng các em thường xuyên chủ động tìm kiếm sự giúp đỡ. Báo cáo Khảo sát Y tế New Zealand cũng chỉ ra nhóm thanh thiếu niên (15-34 tuổi) có xu hướng tìm kiếm hỗ trợ tâm thần cao hơn. Thách thức hiện nay không chỉ nằm ở việc các em có biết nơi cần đến hay không, mà là khả năng phản hồi hiệu quả của hệ thống y tế khi tiếp nhận yêu cầu."
Về phía chính phủ, Bộ trưởng Doocey khẳng định kỳ vọng của ông — đồng thời là quy chuẩn vận hành tối ưu — là khi một cá nhân được đánh giá chưa đến mức cần dịch vụ chuyên khoa, họ không bị từ chối thẳng thừng mà phải được chuyển tiếp sang các kênh hỗ trợ khác.
"Quy trình chuẩn là họ sẽ được chuyển trực tiếp sang một dịch vụ phù hợp hoặc phản hồi về bác sĩ gia đình (GP) kèm theo các khuyến nghị hỗ trợ tương ứng," ông Doocey cho biết. Ông nhấn mạnh không một bạn trẻ nào bị bỏ mặc trong trạng thái vô định, và "bất kỳ sự thiếu sót nào đi ngược lại điều này đều không đáp ứng kỳ vọng của tôi."
Bộ trưởng Doocey cũng cho rằng những nhận xét từ phía bà Leary là "thiếu khách quan", bởi đây là chính phủ đầu công khai báo cáo thời gian chờ đợi so với các chỉ tiêu đề ra. Việc công bố dữ liệu thời gian chờ đợi sẽ bắt đầu từ quý tới, và chính phủ sẽ chính thức ra mắt Chiến lược Sức khỏe Tâm thần tại Quốc hội.
Bà Karen Orsborn, Giám đốc Điều hành Ủy ban Sức khỏe Tâm thần và An sinh, xác nhận đơn vị cũng liên tục nhận được phản hồi về việc người trẻ bị từ chối hoặc gặp nhiều rào cản khi tiếp cận sự trợ giúp. "Bức tranh tiếp cận dịch vụ hiện không đồng đều trên cả nước. Mức độ và tính chất dịch vụ tại một số địa phương vẫn có sự chênh lệch rõ rệt so với các khu vực khác," bà Orsborn nhận định.
Theo rnz.co.nz – Lani Hoang