Auckland có thể sớm không còn duy trì quy định địa phương về thông tin an toàn thực phẩm — điều luật vốn đã giúp người dân lựa chọn cơ sở ăn uống an toàn trong nhiều năm qua.
Chứng nhận xếp hạng vệ sinh thực phẩm tại Auckland được áp dụng từ năm 2016. (Nguồn: Hội đồng Thành phố Auckland)Quy định Thông tin An toàn Thực phẩm — công cụ thúc đẩy tiêu chuẩn vệ sinh thực phẩm cao và bắt buộc hầu hết nhà hàng, quán bar, quán cà phê, tiệm đồ ăn nhanh tại Auckland phải dán chứng nhận xếp hạng vệ sinh — sẽ hết hiệu lực vào tháng 4 năm sau.
Nếu quy định này bị hủy bỏ, các cơ sở kinh doanh ăn uống tại Auckland sẽ không còn bắt buộc phải công khai chứng nhận xếp hạng an toàn thực phẩm (từ A đến E) cho khách hàng quan sát.
Theo các văn bản của Hội đồng Thành phố, kết quả rà soát cho thấy quy định này không còn phù hợp với thực tiễn, bởi Luật Thực phẩm hiện hành đã cung cấp một khung pháp lý đủ hiệu quả để đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.
Bà Josephine Bartley, Ủy viên Hội đồng Thành phố Auckland, cho biết quy định này đã hoàn thành sứ mệnh lịch sử và không còn cần thiết. Ngoài ra, việc soạn thảo một bộ quy định mới cũng sẽ tốn kém chi phí.
"Người tiêu dùng vẫn có thể tra cứu chứng nhận xếp hạng an toàn thực phẩm của các quán ăn trên trang web của Hội đồng. Điều quan trọng là chúng ta duy trì hệ thống này," bà Bartley chia sẻ.
Bà cũng nhận định việc công khai xếp hạng mang lại lợi ích trực tiếp cho doanh nghiệp: "Sẽ là lợi thế lớn nếu nhà hàng minh bạch việc mình đạt điểm A. Chúng tôi vẫn tiếp tục duy trì xếp hạng vì rõ ràng chẳng ai muốn vào một nơi bị xếp hạng E."
Chương trình EatSafe và vai trò minh bạch thông tin
Chương trình xếp hạng EatSafe được thiết kế nhằm bảo vệ và củng cố niềm tin của công chúng thông qua việc minh bạch hóa tiêu chuẩn an toàn thực phẩm tại Auckland. Từ năm 2016 đến nay, hệ thống này đã hỗ trợ đắc lực cho người dân địa phương trong việc đưa ra quyết định mua sắm thực phẩm.
Mới đây, Ủy ban An toàn và Quy định đã khuyến nghị chấm dứt áp dụng điều luật địa phương này. Quyết định cuối cùng sẽ do cơ quan quản lý ban hành vào cuối năm nay.
Hội đồng Thành phố: "Hủy bỏ quy định không làm thay đổi việc xếp hạng"
Ông Paul Wilson, Quản lý Chính sách Cấp cao của Hội đồng Thành phố Auckland, khẳng định việc không gia hạn điều luật sẽ không làm thay đổi quy trình xếp hạng an toàn thực phẩm.
Hệ thống chứng nhận (từ A - Xuất sắc đến E - Tệ nhất) giúp khách hàng yên tâm rằng thực phẩm họ mua được chế biến an toàn và hợp vệ sinh.
"Chứng nhận xếp hạng vẫn sẽ được cấp và hiển thị như một phần của chương trình EatSafe Auckland," ông Wilson cho biết.
Auckland là một trong số ít địa phương tại New Zealand bắt buộc các doanh nghiệp thuộc hệ thống EatSafe phải công khai điểm số thông qua điều luật địa phương. Trong khi đó, Hội đồng Thành phố Wellington chỉ cấp chứng nhận cho các cơ sở đạt mức "Xuất sắc" và việc dán chứng nhận là hoàn toàn tự nguyện.
Việc để quy định này hết hiệu lực sẽ không ảnh hưởng đến EatSafe Auckland — giải pháp xếp hạng thực phẩm phi quy định của Hội đồng. Tuy nhiên, cả Luật Thực phẩm lẫn chương trình EatSafe đều không có chế tài bắt buộc niêm yết công khai chứng nhận này tại cửa hàng mà chỉ dừng lại ở mức khuyến khích.
Dù vậy, ông Wilson tin rằng các doanh nghiệp vẫn sẽ chủ động treo bảng xếp hạng như thói quen hiện tại:
"Dù không bắt buộc theo Luật Thực phẩm, nhưng chứng nhận này rất phổ biến và được các doanh nghiệp lẫn thực khách ưa chuộng. Người dân muốn thấy ngay điểm vệ sinh ngay khi bước qua cửa nhà hàng."
"Thông qua EatSafe Auckland, Hội đồng sẽ phát hành chứng nhận giấy và đăng tải xếp hạng lên mạng internet để thông báo về kết quả kiểm tra gần nhất, giúp người dân đưa ra lựa chọn sáng suốt," ông Wilson nhấn mạnh.
Nguy cơ ngộ độc thực phẩm vẫn tồn tại
Khảo sát các cơ sở kinh doanh thực phẩm tham gia EatSafe cho thấy, đại đa số chủ doanh nghiệp cam kết vẫn tiếp tục treo chứng nhận kể cả khi quy định bị bãi bỏ. Động lực chính của họ là nâng cao uy tín và củng cố niềm tin với khách hàng.
Tuy nhiên, một số ít thừa nhận: "Chúng tôi luôn đạt điểm A nên sẽ treo, nhưng nếu bị điểm thấp hơn, có lẽ tôi sẽ giấu đi."
Thống kê cho thấy khoảng 95% cơ sở thực phẩm EatSafe đạt điểm A, phản ánh mức độ tuân thủ tốt Luật Thực phẩm chứ không phụ thuộc vào quy định địa phương.
Mặc dù vậy, các sự cố liên quan đến an toàn thực phẩm vẫn diễn ra đáng báo động. Từ năm 2023 đến nay, Hội đồng Thành phố đã tiếp nhận 3.847 đơn khiếu nại (889 vụ liên quan đến cơ sở thương mại và 851 vụ tại các cơ sở không đăng ký).
Các vi phạm phổ biến bao gồm:
• Côn trùng, dịch hại: 137 trường hợp
• Vật thể lạ trong thức ăn: 125 trường hợp
• Vi phạm vệ sinh, dọn dẹp: 60 trường hợp
• Ngộ độc thực phẩm: 55 trường hợp
Theo Luật Thực phẩm, Auckland hiện quản lý và xác nhận 9.315 cơ sở kinh doanh ăn uống. Từ năm 2023, chính quyền đã ban hành 203 thông báo xử phạt hành chính, 275 thông báo yêu cầu cải thiện, 89 chỉ thị khắc phục và đóng cửa 35 cơ sở.
Tính từ năm 2019, đã có 33 doanh nghiệp bị truy tố, với mức phạt tòa án cao nhất lên tới 45.000 NZD và chi phí phục hồi của hội đồng vượt quá 450.000 NZD.
Theo rnz.co.nz – Lani Hoang