Một nhóm học sinh Lớp 13 tại Trường Trung học Wellington chia sẻ với RNZ rằng họ cảm thấy buộc phải rời bỏ thành phố yêu thích của mình để tìm kiếm cơ hội sống sót trong dài hạn.
"Nếu có thể ở lại Wellington, em chắc chắn sẽ ở lại."
Đó là tiếng lòng chung của những học sinh sắp tốt nghiệp trung học. Họ cho biết bản thân không còn lựa chọn nào khác ngoài việc rời xa thành phố mình gắn bó nếu muốn bảo đảm tương lai.
Trong khi đó, một chuyên gia kinh tế nhận định Wellington vẫn sẽ là "điểm đến lý tưởng" khi nền kinh tế phục hồi nhờ sự đa dạng trong các ngành nghề.
Theo dữ liệu tháng 6 của Infometrics, tỷ lệ thất nghiệp tại Wellington hiện ở mức 5,6%, cao hơn mức trung bình của cả nước. Báo cáo từ Ủy ban Giáo dục Cấp cao (TEC) cũng cho thấy Auckland và Canterbury đang chiếm trọn mức tăng trưởng tuyển sinh đại học năm nay, khi cả Đại học Auckland và Đại học Canterbury đều ghi nhận mức tăng 8%.
Giữa tiếng gió rít quen thuộc ngoài trời, nhóm học sinh Lớp 13 Trường Trung học Wellington đã bộc bạch những trăn trở về tương lai.
Nam sinh Miro Ireson hiện đang cân nhắc nhiều hướng đi khi chỉ còn vài ngày nữa là kết thúc chương trình học. Em từng muốn vào Đại học Canterbury hoặc sang thẳng Úc làm việc. Tuy nhiên, việc ở lại Wellington để học Đại học Victoria lại là lựa chọn duy nhất mà em và gia đình có đủ khả năng tài chính.
Dù vậy, ở lại Wellington — kể cả tạm thời — vẫn đi kèm với nhiều rủi ro.
"Em rất lo khi bỏ ra bao nhiêu tiền bạc và thời gian cho tấm bằng đại học ở Wellington... để rồi sau đó cơ hội việc làm duy nhất chỉ là làm pha chế hoặc nhân viên phục vụ bàn."
Về lâu dài, Wellington không phải là nơi Ireson muốn gắn bó. "Nếu có đủ tiền để sống thoải mái, em rất muốn ở lại Wellington. Nhưng khi còn là một sinh viên hay nghèo khó lúc mới ra trường, em có thể chọn đến Melbourne."
Ireson cũng cảm thấy bế tắc trước sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI). "Em muốn tự do theo đuổi những gì mình thực sự yêu thích. Nhưng về mặt lý trí, em sợ mình sẽ hối hận nếu không chọn học các ngành kỹ thuật hoặc những ngành thị trường lao động đang có nhu cầu cao."
Với Allegra Cooling, cô bạn đang chuẩn bị chuyển đến Auckland để học ngành Y với mong muốn nghiên cứu về ung thư. Học Y tại Wellington là điều không khả thi với Cooling, nhưng áp lực tài chính khi phải rời xa gia đình đang đè nặng lên vai cô.
"Nếu có thể ở lại Wellington, em chắc chắn sẽ ở lại... Điều đó sẽ giúp giảm bớt rất nhiều áp lực tài chính khi bước vào đại học."
Cooling đã tìm hiểu các lựa chọn học Y tại Úc và hy vọng sẽ hoàn thành chương trình học tại đó. Cô chia sẻ bản thân có thể sẽ quay lại Wellington để lập nghiệp sau này, nhưng hiện tại cần phải đi xa để phát triển bản thân. Việc sống tại các ký túc xá xa nhà là một gánh nặng tài chính lớn đối với gia đình. Để chuẩn bị, Cooling sẽ phải làm việc suốt mùa hè với hai công việc cùng lúc: một tại quán cà phê và một tại tổng đài tư vấn.
Bỏ qua đại học: Hướng đi "ít rủi ro" hơn?
Sự chật vật là điều dự báo trước đối với những học sinh sắp tốt nghiệp chọn con đường đại học. Trong khi đó, cậu bạn Pranshu Mor lại chọn theo nghề hàn, tin rằng con đường này sẽ mang lại sự ổn định và thu nhập để tự mua nhà.
Mor nhận định học nghề là một "hướng đi ít rủi ro hơn". Data mới nhất từ Trade Me cho thấy các công việc thuộc nhóm ngành nghề tay nghề, xây dựng, cầu đường, sản xuất, vận tải, nông nghiệp, nhà hàng - khách sạn và bán lẻ chiếm tới 70% tổng số tin tuyển dụng. Đáng chú ý, các bài đăng tuyển dụng lao động chân tay này đã tăng 8,2% so với quý trước.
Mor tin rằng làm nghề thủ công giúp cậu bớt lo lắng về việc bị AI thay thế: "Làm việc bằng tay chân rất khác với làm việc trên máy tính. ChatGPT có thể làm được nhiều thứ, nhưng nó không thể hàn, sửa điện nước hay làm thợ mộc được."
Wellington sẽ phục hồi... nhưng là câu chuyện của tương lai
Ông Shamubeel Eaqub, Chuyên gia kinh tế trưởng tại Simplicity, cho biết Wellington sẽ là nơi lý tưởng cho cơ hội việc làm khi nền kinh tế phục hồi. Ông nhấn mạnh thành phố có nền kinh tế rất đa dạng, bao gồm các lĩnh vực từ chính phủ, công nghiệp game, điện ảnh cho đến sản xuất.
"Wellington không phụ thuộc vào một ngành duy nhất. Khi sự phục hồi diễn ra, cơ hội việc làm đa dạng sẽ xuất hiện."
Ông cho biết suy thoái kinh tế đang ảnh hưởng đến giới trẻ ở khắp mọi nơi, nhưng Wellington chịu đòn giáng nặng nề hơn. Dù vậy, trong thời gian chờ đợi kinh tế khởi sắc, ông khuyên giới trẻ nên tiếp tục học tập và nâng cao trình độ. Việc dễ dàng tiếp cận giáo dục và đào tạo đa ngành tại Wellington vẫn là một lợi thế lớn của thành phố này.
Theo rnz.co.nz – Lani Hoang



