Các tài xế ứng dụng giao đồ ăn cho biết họ ngày càng thường xuyên nhận được những đơn hàng với tiền công vỏn vẹn 6 đô la, một số người khẳng định mức phí này còn không đủ bù đắp thời gian và chi phí bỏ ra.
Baden Cure, một tài xế Uber Eats tại Wellington, cho biết ông bắt đầu làm công việc này sau khi bị cắt giảm nhân sự và cảm thấy rất thích sự linh hoạt của nó.
"Tôi thực sự rất thích công việc này vì được ra ngoài trời, hít thở không khí an lành, vận động và gặp gỡ nhiều người ngẫu nhiên," ông chia sẻ với 1News.
Tuy nhiên, ông thừa nhận việc kiếm được thu nhập ổn định từ nghề tài xế giao hàng là điều hoàn toàn không chắc chắn.
"Tôi nhận thấy cơ hội chỉ khoảng 50-50 thôi… khi có tới bảy hoặc tám tài xế cùng tập trung ở đây thì coi như rất vắng khách."
Adam Green, một tài xế tại Christchurch đã chạy DoorDash song song với công việc toàn thời gian trong ba năm qua, cho biết chi phí xăng dầu tăng cao cùng những đơn hàng trả công thấp đã khiến việc kiếm một nguồn thu nhập xứng đáng trở nên ngày càng khó khăn.
"Đối với những chuyến xe khoảng cách xa từ Rolleston đến Lincoln, dạo này họ chỉ trả cho chúng tôi 6 đô la cho cả quãng đường đó," ông cho biết.
"Một số chuyến đi như vậy có thể tiêu tốn tới nửa giờ đồng hồ của bạn."
Green cho biết khác với tài xế chở khách, tài xế giao đồ ăn thường phải mất nhiều thời gian chờ đợi nhà hàng chế biến món ăn mà không hề được trả lương cho khoảng thời gian đó.
"Tôi nhớ hình như tuần trước tôi đã phải đợi tới nửa tiếng đồng hồ thì đơn hàng mới xong," ông nhớ lại. "Tôi rất mong muốn mức thù lao sẽ tăng lên, và đặc biệt là khoảng thời gian chờ đợi này phải được tính phí trở lại."
Đại diện DoorDash và Uber Eats trả lời 1News rằng thu nhập trung bình trên mỗi chuyến xe của tài xế vẫn cao hơn mức lương tối thiểu và đã tăng trong năm qua, tuy nhiên cả hai công ty đều xác nhận các con số này không bao gồm thời gian tài xế chờ đợi giữa các đơn hàng.
Các tài xế cũng nhấn mạnh rằng con số phía công ty đưa ra không tính đến thời gian họ phải di chuyển quay trở lại các khu vực sầm uất hơn trước khi nhận được đơn hàng tiếp theo.
Làn sóng kêu gọi bảo vệ quyền lợi mạnh mẽ hơn
Những lo ngại này lần đầu bùng lên sau khi Tổ chức Lao động Quốc tế thông qua các tiêu chuẩn toàn cầu mới dành cho lao động tự do trong nền kinh tế gig vào tháng 6, trong đó New Zealand và Mỹ là hai quốc gia duy nhất phản đối.
Các tiêu chuẩn này nhằm mục đích mang lại sự bảo vệ pháp lý mạnh mẽ hơn cho lao động tự do, bao gồm các quy định về mức thù lao tối thiểu, sự minh bạch hơn trong cách tính lương và yêu cầu các nền tảng phải chi trả một số chi phí liên quan đến công việc.
Thư ký Tổng Liên đoàn Lao động New Zealand Melissa Ansell-Bridges cho rằng hình thức lao động tự do đang góp phần làm suy giảm các cơ chế bảo vệ việc làm.
"Mọi chuyện còn tồi tệ hơn cả việc tụt hậu. Tôi cho rằng chúng ta đang lao dốc theo chiều hướng ngược lại," bà nhấn mạnh.
"Đây là vấn đề thực sự sẽ ảnh hưởng đến tất cả mọi người, bởi vì bạn sẽ thấy mặt bằng chung về tiền lương và quyền lợi bị đè nén nếu có quá nhiều người phải làm việc mà không nhận được bất kỳ sự bảo vệ nào."
Bà cảnh báo rằng hình thức làm việc qua các nền tảng trực tuyến đang mở rộng vượt ra ngoài phạm vi giao đồ ăn và gọi xe công nghệ để xâm nhập vào nhiều ngành nghề khác.
"Các ví dụ chúng ta thấy trên thế giới đã bao gồm cả các công việc trong lĩnh vực y tế hoặc chăm sóc hỗ trợ, rất nhiều loại hình công việc khác nhau đang được thực hiện ở hải ngoại thông qua các nền tảng lao động kỹ thuật số này."
Bà cũng lên tiếng chỉ trích quy định mới của chính phủ về bài kiểm tra phân loại nhân sự nhằm xác định một người là công nhân hay nhà thầu độc lập, cho rằng quy định này đã trói buộc người lao động tự do vào vị thế nhà thầu.
Bộ trưởng Quan hệ Lao động Brooke van Velden đã lên tiếng bảo vệ những thay đổi này, khẳng định bài kiểm tra mang lại sự rõ ràng cho người lao động, cho phép họ tự do làm việc cho nhiều doanh nghiệp và có quyền từ chối những công việc có thù lao thấp mà không sợ bị chấm dứt hợp đồng.
Dẫu vậy, những người lao động nằm trong mô hình nhà thầu độc lập vẫn không được đảm bảo nhận mức lương tối thiểu theo quy định.
Theo 1news.co.nz - Hani Dang