Một lao động nữ cho biết cô đã bị một giám đốc của công ty marketing đối thủ “dụ dỗ” rời bỏ công việc ổn định vì sự hiện diện trực tuyến của cô với vai trò một “người có ảnh hưởng” trên mạng xã hội.
Nhưng chưa đầy hai năm sau, công việc đó đã chấm dứt.
Hiện tại, cô đã được trao gần 48.000 NZD tiền bồi thường và thu nhập bị mất sau khi thắng kiện với lập luận rằng cô đã bị sa thải một cách vô lý khỏi vị trí quản lý marketing kỹ thuật số.
Người phụ nữ, người được Cơ quan Quan hệ Lao động cho phép tạm thời giấu tên nhằm bảo vệ những gì cô cho là sự hiện diện trực tuyến và triển vọng nghề nghiệp của mình, tuy nhiên không thành công trong lập luận rằng vị trí này đã bị trình bày sai lệch khi cô được “đảm bảo” mức lương hằng năm 200.000 NZD.
Cơ quan Quan hệ Lao động (Employment Relations Authority – ERA) cho biết trong phán quyết mới được công bố rằng đã có những khoảng trống thông tin liên quan đến cách thức vị trí của người lao động bị giải thể.
Thành viên ERA, bà Antoinette Baker, chấp nhận rằng điều này nhiều khả năng là hành động có chủ ý, chứ không phải là hệ quả của việc tái cơ cấu đội ngũ rộng hơn như phía doanh nghiệp lập luận.
Tuy nhiên, bà cho rằng điều đó chưa đến mức cần áp dụng hình phạt tài chính như phía nguyên đơn yêu cầu.
“Đam mê thời trang”
Người phụ nữ bắt đầu làm quản lý marketing cho công ty marketing kỹ thuật số vào năm 2022.
Bà Baker cho biết cô đã được tiếp cận vào tháng trước đó, khi đang làm việc cho một doanh nghiệp truyền thông marketing lớn, đồng thời điều hành tài khoản mạng xã hội cá nhân với vai trò người có ảnh hưởng, tập trung vào “niềm đam mê thời trang” của mình.
Cô hài lòng với công việc hiện tại, nhưng sẵn sàng cân nhắc “cơ hội phù hợp cùng gói lương hấp dẫn”.
Cô cho rằng mình đã bị một đồng giám đốc “thuyết phục” rời bỏ công việc ổn định lâu dài để nhận vị trí mới, kèm theo những lời hứa về “cơ hội lớn” để kiếm hoa hồng, biến đây thành một “vị trí trị giá 200.000 NZD” – điều cuối cùng đã không xảy ra.
Vị trí này có mức lương cơ bản 120.000 NZD và cơ chế thưởng dựa trên việc mang về khách hàng tiềm năng, với tiền thưởng gắn với giá trị hợp đồng đạt được.
Tuy nhiên, sau đó vị trí này đã bị giải thể và hợp đồng lao động của cô bị chấm dứt vào năm 2024, theo ERA.
Cô đã nộp đơn khiếu nại bất lợi, cho rằng mình bị mất quyền lợi.
Công ty cho rằng quyết định kinh doanh là hợp lý
Công ty bác bỏ toàn bộ các cáo buộc và cho biết họ đã đưa ra một quyết định kinh doanh hợp lý, đồng thời đã tham vấn đầy đủ với người lao động về đề xuất cho thôi việc do dư thừa nhân sự.
Công ty cho biết cơ chế thưởng đã được nêu rõ trong thư mời nhận việc và được giải thích trong quá trình phỏng vấn cho vị trí này.
Theo công ty, trong thời gian làm việc, người phụ nữ chỉ mang về một khách hàng thành công và đã được chi trả đúng số tiền thưởng theo hợp đồng.
Công ty phủ nhận việc có bất kỳ sự trình bày sai lệch nào, và cho rằng vấn đề này chỉ được người phụ nữ nêu ra sau khi cô biết về đề xuất giải thể vị trí.
Nhìn chung, công ty cho rằng người phụ nữ đã có cách tiếp cận “quá cứng rắn và mang tính kiện tụng không cần thiết”, ngay cả trước khi công ty đưa ra bất kỳ quyết định nào về việc giải thể vị trí.
Bà Baker cho biết không có tranh cãi rằng ngay sau khi người phụ nữ bắt đầu công việc, đã xuất hiện nhu cầu cập nhật các tài liệu marketing kỹ thuật số, và cô là người phù hợp nhất để thực hiện việc này.
Các tài liệu đánh giá hiệu suất khoảng một năm sau khi cô bắt đầu làm việc cho thấy cô đã tìm kiếm sự làm rõ về vai trò của mình, theo lời bà Baker.
Tài liệu cũng cho thấy cô đã trao đổi với các nhân sự chủ chốt trước khi đi nghỉ dài ngày vào năm 2023, và rằng việc xây dựng các chỉ số KPI mới sẽ được xem xét sau khi cô quay lại.
Bà Baker cho biết điều này đã không xảy ra, khi công ty lập luận rằng những lo ngại chung về việc cần tái cơ cấu đã lấn át các vấn đề khác.
Không có sự trình bày sai lệch nhưng động cơ bị đặt dấu hỏi
Đề xuất giải thể vị trí của người phụ nữ bắt đầu vào đầu năm 2024 và kết thúc bằng việc cô nhận được thông báo chấm dứt hợp đồng.
Khi đánh giá liệu có sự trình bày sai lệch hay không, bà Baker kết luận là không, đặc biệt dựa trên nội dung của hợp đồng lao động cá nhân mà người phụ nữ đã ký.
Tuy nhiên, khi xem xét liệu động cơ của công ty có phù hợp với tiêu chuẩn của một người sử dụng lao động công bằng và hợp lý hay không, bà Baker cho rằng ngôn từ trong thư đề xuất giải thể vị trí cho thấy, ít nhất, quyết định không bố trí lại người phụ nữ sang vai trò khác đã được đưa ra từ trước.
Bà cũng cho rằng dường như không có “cơ sở hợp lý nào cho sự vội vã không phù hợp”, điều mà khi đặt cạnh ngôn ngữ mang tính định trước, càng củng cố quan điểm rằng quyết định chỉ lựa chọn duy nhất vị trí của người phụ nữ để giải thể đã được đưa ra sẵn, ngay cả sau khi công ty tuyên bố đã “rà soát cẩn trọng toàn bộ các vị trí trong đội ngũ”.
Ngoài ra, đề xuất cho thôi việc cũng cung cấp rất ít thông tin để người lao động có thể phản hồi, theo bà Baker.
Đề xuất “mang tính hình thức nhiều hơn thực chất”
Bà cho biết người phụ nữ được yêu cầu cân nhắc các lựa chọn hoặc ý tưởng khác trong vòng chưa đầy hai ngày kể từ khi nhận được thông tin này, hoặc chấp nhận phương án cho thôi việc do dư thừa.
“Điều này là không hợp lý và hoàn toàn thiếu đi sự tham vấn thực chất theo yêu cầu,” bà Baker nói.
Xét trên toàn bộ các yếu tố, bà Baker kết luận rằng đề xuất này không thực sự nhằm mục đích tham vấn, mà giống một “màn kịch hình thức” hơn, với mục tiêu đạt được kết quả đã định sẵn.
Bà cho rằng các sai sót về mặt thủ tục không phải là “những lỗi nhỏ”, cũng không được khắc phục trong suốt quá trình, và có sự thiếu hụt nghiêm trọng về thông tin cốt lõi liên quan đến cách người sử dụng lao động đi đến kết luận cuối cùng.
Ngay cả nếu quyết định giải thể vị trí là có cơ sở, thì việc không tạo cơ hội bố trí lại công việc cũng đồng nghĩa với việc chấm dứt hợp đồng đã trở thành một vụ sa thải không chính đáng, bà Baker kết luận.
Người lao động được trao 20.000 NZD tiền bồi thường cho những ảnh hưởng từ việc bị sa thải, cùng 27.962 NZD tiền thu nhập bị mất, tương đương ba tháng lương dựa trên mức lương cơ bản hằng năm là 120.000 NZD.
Theo nzherald.co.nz - Hani Dang