Tỷ lệ thất nghiệp đã chạm mức cao nhất trong một thập kỷ, nhưng đằng sau những con số tiêu đề đó, một số lĩnh vực đang hoạt động tốt hơn hẳn so với những ngành khác.
Cơ quan Thống kê New Zealand (Stats NZ) cho biết tuần này rằng tỷ lệ thất nghiệp đã chạm mức 5,4% trong quý IV (tính đến tháng 12), mức cao nhất kể từ tháng 3 năm 2015.
Tổng cộng có 165.000 người thất nghiệp, tăng 4.000 người so với quý trước và tăng 10.000 người so với một năm trước. Nhiều người báo cáo rằng họ đã sẵn sàng làm việc hơn trong quý này.
Brad Olsen, giám đốc điều hành của Infometrics, cho biết trong khi số lượng vị trí toàn thời gian giảm 0,9% so với cùng kỳ năm ngoái, thì số lượng vị trí bán thời gian đã tăng 2,1%, tương đương 11.400 việc làm.
"Dịch vụ lưu trú và ăn uống ghi nhận mức tăng trưởng việc làm lớn nhất trong năm qua, tăng hơn 25.000 vị trí, với khoảng 17.000 vai trò toàn thời gian và thêm 8.000 vai trò bán thời gian," ông nói.
Ông cho biết các ngành bán lẻ, y tế, thông tin, truyền thông và viễn thông cũng có sự tăng trưởng mạnh mẽ về việc làm bán thời gian.
"Đối với ngành bán lẻ, tổng cộng có ít hơn 400 vị trí, với 4.100 vị trí toàn thời gian bị cắt giảm nhưng lại có thêm 3.700 vị trí bán thời gian, khi các nhà bán lẻ tìm cách điều chỉnh quy mô nhân lực phù hợp với mô hình chi tiêu vẫn còn nhiều biến động. Các vị trí ngành y tế tăng tổng cộng 7.000 việc làm trong năm qua, nhưng con số này bao gồm việc giảm khoảng 3.000 vị trí toàn thời gian và tăng gần 10.000 vị trí bán thời gian khi ngành y tế phải quản lý ngân sách."
Trong ngành sản xuất, có ít hơn 7.000 vị trí vào tháng 12 so với một năm trước đó, do sự sụt giảm của 7.300 vị trí toàn thời gian, chỉ được bù đắp một phần nhỏ bởi sự gia tăng của 200 vị trí bán thời gian.
Ông cho biết tính trên toàn bộ nền kinh tế, một phần tư tổng số các vị trí là làm việc bán thời gian.
"Sự gia tăng công việc bán thời gian dường như xoay quanh các doanh nghiệp đang cần thêm năng lực sản xuất nhưng chưa sẵn sàng hoặc chưa thể cam kết tuyển dụng toàn thời gian ngay lập tức. Đó có lẽ là dấu hiệu của sự do dự nhẹ trong nền kinh tế. Các cuộc khảo sát gần đây cho thấy doanh nghiệp lạc quan hơn về nền kinh tế chung và kỳ vọng mạnh mẽ rằng họ sẽ đầu tư và thuê mướn nhiều hơn; có bằng chứng cho điều đó nhưng tôi nghĩ mọi người vẫn còn hơi e dè lúc ban đầu."
Ông cho biết sự xoay chuyển trong ngành du lịch đang giúp ích cho việc làm trong lĩnh vực đó. "Ngành này hiện đang ở trạng thái tốt, đạt trên 90% so với mức trước đại dịch. Dường như có sự nhất quán hơn trong dịch vụ lưu trú và ăn uống vì đã có sự gia tăng ở cả công việc toàn thời gian và bán thời gian.
"Dịch vụ lưu trú và ăn uống vốn là một trong những ngành tập trung mạnh vào làm việc bán thời gian, nhưng sự gia tăng việc làm này có vẻ khá toàn diện. Tôi tự hỏi liệu có yếu tố người dân New Zealand đang chi tiêu nhiều hơn một chút cho thực phẩm và các mặt hàng liên quan đến ăn uống so với các lựa chọn bán lẻ thuần túy hay không. Bạn có thể thấy việc làm trong ngành bán lẻ thực tế đã giảm nhẹ."
Ông nói rằng mọi người có vẻ chi tiêu nhiều hơn cho hàng tạp hóa và đi ăn ngoài nhưng không chi nhiều cho các mặt hàng vật chất.
Mức giảm mạnh nhất về số lượng việc làm nằm ở các ngành sản xuất, xây dựng và một số hoạt động vận tải.
"Ngành xây dựng đã chứng kiến sự sụt giảm trên diện rộng. Công việc xây dựng bán thời gian giảm gần 11% trong năm qua, công việc toàn thời gian giảm 8,2%, dẫn đến mức giảm tổng thể là 8,4%.
"Đơn giản là hiện có ít việc để làm hơn so với vài năm trước, và vì vậy lực lượng lao động ngành xây dựng đã phải điều chỉnh quy mô thu hẹp lại."
Một số ngành công nghiệp đang đối mặt với những thay đổi kéo dài hơn so với các ngành khác, ông nói.
"Đối với ngành xây dựng, lúc này tôi khó có thể tin rằng nó sẽ quay trở lại mức đỉnh điểm về việc làm, đơn giản vì mức độ hoạt động xây dựng có khả năng sẽ vẫn thấp hơn mức đỉnh.
"Vì vậy, nếu bạn từng cần rất nhiều nhân công để hoàn thành mọi công việc vào giai đoạn 2022-2023 khi mà việc tìm thợ xây rất khó khăn, thì khi hoạt động không còn nhiều như thế, có lẽ bạn sẽ không thấy mức độ việc làm ngành xây dựng cao như vậy nữa, ít nhất là không phải trong ngắn hạn.
"Với nhiều ngành khác, tôi chắc chắn kỳ vọng rằng khi chúng ta bước qua năm nay, sẽ có sự chuyển dịch từ trọng tâm bán thời gian sang trọng tâm toàn thời gian nhiều hơn. Nhưng tôi đoán, đối với nhiều doanh nghiệp đang e dè về việc tuyển dụng, họ sẽ muốn thấy mức doanh số và hoạt động mạnh mẽ hơn trước khi đưa ra cam kết tuyển dụng chính thức."
Theo rnz.co.nz - Hani Dang