Nhiều sinh viên cáo buộc chính phủ đang nỗ lực "cân đối ngân sách" trên lưng những người trẻ vốn đã gánh trên mình những khoản nợ học tập chồng chất.
Sinh viên biểu tình tại Dunedin vào ngày thứ Năm. Ảnh: KATIE TODD / RNZLàn sóng phẫn nộ bùng phát sau khi hàng trăm sinh viên tuần hành qua các thành phố lớn để phản đối quyết định xóa bỏ hoàn toàn chính sách miễn học phí. Quyết định này đã chính thức được chốt trong Khung Ngân sách 2026, chấm dứt chính sách hỗ trợ năm học cuối cho sinh viên đại học và cao đẳng vốn được chính phủ công bố hồi đầu tháng 5.
Làn sóng phẫn nộ lan rộng khắp các thành phố
Thứ Năm vừa qua tại Dunedin, hơn 200 sinh viên từ Đại học Otago đã đổ ra đường, mang theo các tấm biểu ngữ, băng rôn tuần hành qua trung tâm thành phố đến quảng trường Octagon.
Louis Gerard, một sinh viên năm hai, bày tỏ sự bất bình trước quyết định mà anh gọi là "vô lý và ích kỷ" của chính phủ khi nó trực tiếp khiến anh mất đi hàng ngàn đô-la:
"Tôi đang là sinh viên năm hai. Theo kế hoạch, năm tới của tôi sẽ được miễn học phí, nhưng giờ đây tôi lại phải gánh thêm một khoản nợ lớn. Điều này thực sự rất đáng phẫn nộ."
Tại Canterbury, hàng trăm sinh viên khác cũng tập hợp biểu tình đòi khôi phục chính sách, yêu cầu sự minh bạch trong việc ra quyết định và hối thúc Hội Sinh viên có những động thái bảo vệ quyền lợi mạnh mẽ hơn.
Sinh viên xuống đường tuần hành tại Dunedin. Ảnh: KATIE TODD / RNZCú sốc tài chính giáng xuống sinh viên
Chính sách "Miễn học phí" được chính phủ Công đảng giới thiệu vào năm 2018, ban đầu áp dụng miễn phí cho năm học đầu tiên. Sau đó, liên minh cầm quyền hiện tại đã dịch chuyển gói hỗ trợ này sang năm học cuối, bắt đầu từ năm 2025.
Tuy nhiên, Thủ tướng Christopher Luxon cho rằng chương trình này "hoàn toàn thất bại". Ông khẳng định việc dừng chính sách này là cần thiết để điều hướng nguồn vốn sang đào tạo nghề. Dù các sinh viên năm cuối hiện tại vẫn được hưởng ưu đãi, Bộ trưởng Tài chính Nicola Willis xác nhận bất kỳ ai còn hơn một năm học nữa sẽ chính thức mất đi quyền lợi này.
Liam Calder, thành viên ban tổ chức biểu tình, chia sẻ về thực trạng khắc nghiệt:
"Áp lực tài chính đối với sinh viên đang ở mức báo động. Nhiều bạn đã phải bỏ bữa, trốn học, vay mượn chồng chất chỉ để chi trả tiền thuê nhà và nhu yếu phẩm. Thông điệp của chúng tôi rất rõ ràng: 'Ngừng cân đối ngân sách trên lưng sinh viên'."
Sinh viên phản đối chính sách bãi bỏ miễn học phí. Ảnh: KATIE TODD / RNZNhiều sinh viên lo ngại việc cắt giảm này không chỉ làm đảo lộn kế hoạch tài chính cá nhân mà còn làm giảm động lực học tập, đẩy nguồn nhân lực trình độ cao rời bỏ đất nước để sang Úc tìm kiếm cơ hội tốt hơn.
Theo rnz.co.nz – Lani Hoang