Một báo cáo mới đây cho thấy, mỗi hộ gia đình trung bình tại New Zealand có thể tiết kiệm hàng ngàn đô la mỗi năm nhờ chuyển sang sử dụng điện mặt trời, các thiết bị điện và xe điện.
Theo một báo cáo mới nhất, việc chuyển dịch mạnh mẽ sang năng lượng mặt trời có thể giúp quốc gia này tiết kiệm 9 tỷ NZD mỗi năm vào năm 2040. Ảnh: DmitryMoTrên quy mô toàn quốc, quốc gia này có thể tiết kiệm tới 9 tỷ NZD mỗi năm vào năm 2040. Đồng thời, xu hướng này cũng giúp cắt giảm mạnh mẽ lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính và giảm sự phụ thuộc vào nguồn nhiên liệu nhập khẩu.
Tổ chức thực hiện báo cáo cho biết, nếu như trước đây việc điện hóa hộ gia đình thường chỉ dựa trên các lập luận về biến đổi khí hậu, thì giờ đây, lý do kinh tế đã trở nên thuyết phục hơn bao giờ hết.
Tiết kiệm gấp đôi so với dự báo trước đây
Tổ chức Rewiring Aotearoa lần đầu tiên công bố báo cáo vào năm 2024, mô phỏng tính kinh tế của một hộ gia đình có mức tiêu thụ năng lượng trung bình khi chuyển từ nhiên liệu hóa thạch sang điện năng.
Vào thời điểm đó, mức tiết kiệm hàng năm ước tính đạt 1.500 NZD nếu thay thế hệ thống sưởi, nấu ăn và nước nóng bằng gas sang các thiết bị điện tương đương, đồng thời đổi xe xăng lấy xe điện và lắp đặt pin năng lượng mặt trời.
Đến nay, tổ chức này đã cập nhật mô hình và cho biết số tiền tiết kiệm được đã tăng lên gấp đôi.
Ngay cả khi tính đến chi phí đầu tư ban đầu, các hộ gia đình hiện có thể tiết kiệm tới 3.000 NZD/năm trong vòng 15 năm – tương đương tổng mức tiết kiệm ròng 45.000 NZD. Nếu loại trừ chi phí trả trước, số tiền tiết kiệm được trên hóa đơn lên tới 7.600 NZD mỗi năm.
"Đây không còn là câu chuyện về khí hậu nữa, mà thực chất là câu chuyện về sự thịnh vượng kinh tế và bài toán chi phí sinh hoạt," ông Mike Casey, Giám đốc điều hành của Rewiring cho biết.
Mức tiết kiệm sẽ khác nhau tùy thuộc vào từng hộ gia đình, nơi thường sử dụng kết hợp cả thiết bị chạy bằng nhiên liệu hóa thạch và điện. Do đó, để ước tính chính xác bức tranh toàn quốc, báo cáo đã dựa trên số liệu thống kê tổng thể về lượng thiết bị và phương tiện trên cả nước.
Theo tính toán, tổng mức tiết kiệm ròng trong 15 năm khi các ngôi nhà dần chuyển sang dùng điện sẽ đạt 64 tỷ NZD, và chạm mốc 9,1 tỷ NZD mỗi năm vào năm 2040.
Về mặt môi trường, bước đi này cũng mang lại hiệu quả khổng lồ: Đến năm 2040, New Zealand sẽ giảm được 8.7 triệu tấn khí thải carbon tương đương mỗi năm.
"Hãy đưa ra quyết định đúng đắn khi thiết bị cũ bị hỏng"
Ông Casey nhấn mạnh rằng Rewiring Aotearoa không kêu gọi người dân vứt bỏ các thiết bị đang dùng tốt hoặc phải điện hóa toàn bộ ngôi nhà ngay lập tức.
"Điều chúng tôi thực sự hướng tới là mỗi người dân New Zealand có thể đưa ra 6 quyết định đúng đắn trong vòng 10 năm tới."
Điều đó có nghĩa là khi một thiết bị hoặc máy móc trong nhà bị hỏng và cần thay mới, đó chính là thời điểm bạn cần đưa ra lựa chọn.
"Chúng tôi muốn đảm bảo người dân nhận thức được rằng: 'Tôi biết việc chọn thiết bị điện thay vì nhiên liệu hóa thạch sẽ giúp tôi tiết kiệm được 10.000 NZD trong suốt vòng đời của nó'."
Trải nghiệm thực tế từ người trong cuộc
Anh Greg Roughan (sống tại Auckland) đã lắp đặt hệ thống điện mặt trời vào tháng 11 năm ngoái, sau khi gia đình anh "phát ốm vì hóa đơn tiền điện quá cao". Đây là kế hoạch họ đã cân nhắc từ lâu, nhưng chỉ thực sự hành động khi mái nhà đến lúc phải thay mới.
"Tiền điện là một khoản chi phí rất lớn... vì vậy cảm giác thật tuyệt khi cuối cùng đã hoàn thành việc lắp đặt."
Hệ thống trị giá 13.000 NZD này không bao gồm pin lưu trữ, nhưng anh Roughan cho biết anh được hưởng mức giá "rất tốt" là 21 cent/kW khi bán lại điện thừa cho lưới điện quốc gia. Nhờ vậy, gia đình anh không áp lực phải tiêu thụ hết lượng điện tạo ra.
"Vào những tháng mùa hè, về cơ bản chúng tôi không phải trả tiền điện. Vào mùa hè và các tháng giao mùa, chúng tôi tích được một khoản tiền điện dư để bù vào các tháng mùa đông."
Ban đầu, anh ước tính hệ thống sẽ mất khoảng 6 đến 7 năm để hòa vốn, nhưng với các số liệu thực tế hiện tại, thời gian hoàn vốn dự kiến sẽ rút ngắn xuống còn gần 5 năm. Sau khi có điện mặt trời, mục tiêu tiếp theo của gia đình là mua một chiếc xe điện (EV) để cắt giảm tiếp hóa đơn tiền xăng.
Rào cản chi phí ban đầu và giải pháp từ Chính phủ
Dù anh Greg Roughan có thể thế chấp nhà để vay tiền lắp đặt hệ thống, ông Mike Casey thừa nhận không phải ai cũng có sẵn nguồn tài chính như vậy. Chi phí vốn ban đầu lớn của công nghệ điện chính là rào cản lớn nhất hiện nay.
Tuy nhiên, nút thắt này đang dần được tháo gỡ nhờ sự ủng hộ rộng rãi từ các bên chính trị dành cho Chương trình Hỗ trợ Người đóng thuế địa phương. Chương trình này sẽ cung cấp các khoản vay lãi suất thấp cho tất cả chủ sở hữu nhà để tiếp cận công nghệ điện, bất kể họ có tài sản thế chấp hay không.
Mới đây, Đảng Quốc gia đã thông báo sẽ chiến dịch dựa trên Quỹ Năng lượng Nhà ở phát triển từ đề xuất này. Ông Casey cũng thúc đẩy Chính phủ triển khai ngay lập tức vì các đảng khác như Lao động, Xanh và New Zealand First trước đó đều đã bày tỏ sự ủng hộ.
Bên cạnh đó, ông nhấn mạnh tầm quan trọng của việc không bỏ lại các hộ thu nhập thấp và những người đang đi thuê nhà ở phía sau.
Dù vậy, ngay cả khi chưa có sự hỗ trợ, tính kinh tế của việc chuyển đổi vẫn rất rõ ràng: "Khoản tiền tiết kiệm được từ xăng sẽ giúp bạn trả góp xe điện. Khoản tiền tiết kiệm từ hóa đơn điện sẽ trả chi phí cho hệ thống mặt trời. Đây không phải là một khoản thâm hụt chi tiêu như nhiều người vẫn nghĩ."
Thay đổi chiến lược mang tính vĩ mô
Nhà kinh tế độc lập Cameron Bagrie, người phản biện báo cáo của Rewiring, nhận định New Zealand đang có sự "phụ thuộc kinh niên vào nhiên liệu hóa thạch". Điện hóa hộ gia đình chính là chìa khóa để giải quyết lỗ hổng này.
"Hộ gia đình là khu vực tiêu thụ năng lượng lớn nhất cả nước. Việc chuyển dịch sang nguồn điện tái tạo tự sản xuất trong nước sẽ giúp giảm hóa đơn nhập khẩu nhiên liệu, giữ dòng tiền ở lại với nền kinh tế New Zealand và mang lại hiệu quả tối ưu nhờ hiệu suất vượt trội của máy móc điện," ông Bagrie phân tích.
Ông khẳng định hiệu quả kinh tế của điện mặt trời hiện nay là "không thể bàn cãi", giúp giải quyết bài toán chi phí sinh hoạt ngắn hạn, đồng thời xây dựng một hệ thống năng lượng và nền kinh tế năng suất hơn trong dài hạn.
Theo rnz.co.nz – Lani Hoang