Hai người suýt tử vong và ba người khác bị thương sau khi hít phải khí độc từ chất thải cá đang phân hủy trên một tàu cá đang neo đậu tại Canterbury.
Bốn công nhân đã phải nhập viện cấp cứu sau khi cá thối và nước thải vô tình bị bơm vào khoang máy của tàu tại xưởng đóng tàu cạn ở Cảng Lyttelton vào tháng 2 năm ngoái.
Hai nhà thầu đang thực hiện bảo trì định kỳ trên tàu Antarctic Discovery đã may mắn thoát ra ngoài qua dòng chất thải cá thối rữa, nhưng hai thuyền viên đi kiểm tra sự việc đã bị ngất đi do hít phải khí hydro sulfua phát ra từ cá phân hủy.
Ủy ban Điều tra Tai nạn Giao thông đã công bố kết quả điều tra về vụ tai nạn này.
Quyền Trưởng ban điều tra tai nạn Tahlia Fisher cho biết, mặc dù việc vô tình khởi động máy bơm chất thải là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tai nạn, cuộc điều tra đã phát hiện ra bốn vấn đề an toàn rộng lớn hơn cũng đang ảnh hưởng đến các ngành công nghiệp khác.
Bà cho biết: "Trong trường hợp này, khoang máy chân vịt mũi tàu có đầy đủ các yếu tố nguy hiểm và đặc tính của một không gian kín hoặc không gian hạn chế nhưng lại không được nhận biết và quản lý đúng quy chuẩn."
"Tại những nơi có nhiều tổ chức cùng hoạt động trong một không gian làm việc, trách nhiệm giữa các bên sẽ chồng chéo lên nhau và sự an toàn phụ thuộc vào sự phối hợp chủ động giữa tất cả những người đang làm việc tại hiện trường."
Vụ ngạt khí suýt lấy đi mạng sống
Hai thợ lắp ráp học việc đang làm việc trên một đường ống nằm khuất sau bồn chứa hỗn hợp cá thối rữa và nước biển.
Bảng điều khiển máy bơm chất thải đã bị sơn đè lên, khiến các nhãn đánh dấu và đèn báo hiệu máy đang hoạt động không thể nhìn thấy được.
Các điều tra viên nhận thấy "nhiều khả năng" một trong hai người thợ đã vô tình nhấn nút khởi động máy bơm chất thải, khiến nước thải bị ô nhiễm từ bồn chứa xối thẳng xuống người họ.
Hai công nhân không còn lựa chọn nào khác ngoài việc phải leo lên thang qua dòng chất thải cá đang trút xuống để thoát ra ngoài trời.
Họ đã kịp thời phát tín hiệu báo động. Trưởng bộ phận giám sát tàu bước vào phòng chân vịt mũi tàu để kiểm tra thì nhanh chóng bị gục ngã bởi khí hydro sulfua, một sản phẩm phụ quen thuộc sinh ra từ cá phân hủy.
Thợ máy trưởng và thợ máy thứ hai đi tới từ một hướng khác cũng bị ngất xỉu ngay sau đó. Các thuyền viên đã phải sử dụng bình khí thở để cứu thợ máy trưởng, trong khi thợ máy thứ hai đã hồi phục đủ tỉnh táo để bò đến nơi an toàn.
Hydro sulfua là một loại khí không màu, dễ cháy và có tính độc cực cao, thường được nhận biết bởi mùi trứng thối đặc trưng ở nồng độ thấp.
Ở nồng độ cao, khí này khiến con người bị mất khả năng khứu giác, làm cản trở việc phát hiện nguy hiểm, và việc tiếp xúc có thể gây tử vong chỉ trong vài phút do suy hô hấp.
Ủy ban cho biết nhiều cơ quan an toàn hàng hải đã đưa ra cảnh báo về việc cá phân hủy kết hợp với nước biển trong các bồn chứa nước biển làm lạnh hoặc khoang chứa cá có thể nhanh chóng sinh ra lượng khí hydro sulfua ở mức nguy hiểm, đặc biệt là trong điều kiện nhiệt độ ấm hơn, và các trường hợp tử vong thường xảy ra ngay trong quá trình giải cứu.
Những sai sót dẫn đến sự cố tràn chất thải cá
Một tháng trước khi xảy ra tai nạn, tàu Antarctic Discovery đang hoạt động trên biển thì một van xả chất thải cá từ bồn chứa ở phía trước tàu bị tắc.
Một ống dẫn tạm thời đã được sử dụng để bơm chất thải sang một bồn chứa khác. Tuy nhiên, nó đã bị bỏ quên trong tình trạng vẫn nối với máy bơm chất thải, còn đầu mở của ống thì bị buộc vào chiếc thang dẫn xuống phòng chân vịt mũi tàu.
Cửa xả của bồn chứa bị để mở và máy bơm chất thải cũng không được cô lập an toàn.
Bà Fisher nói: "Trong trường hợp này, vấn đề không nằm ở việc một công nhân vô tình bật máy bơm, mà vấn đề chính là hệ thống bơm chất thải đã không được vô hiệu hóa đúng cách vào thời điểm cần thiết."
Ủy ban đã nhấn mạnh bốn vấn đề an toàn chính:
xác định các mối nguy hiểm liên quan đến không gian làm việc kín hoặc hạn chế;
đảm bảo máy móc thiết bị an toàn tuyệt đối trước khi bắt đầu công việc;
tuân thủ đúng quy trình khi thay đổi các hệ thống quan trọng đối với an toàn;
và khi có nhiều bên cùng làm việc trên một khu vực chung, phải đảm bảo mỗi bên đều quản lý rủi ro của mình một cách phù hợp.
Cơ quan Hàng hải New Zealand cũng đã điều tra vụ tai nạn và đưa ra cảnh báo, nhưng không tiết lộ tên công ty vi phạm.
Người đại diện cho biết đây là một sự cố nghiêm trọng khiến nhiều công nhân bị ngất do khí hydro sulfua, và cơ quan rất úy lạo khi tất cả những người bị ảnh hưởng đều đã hồi phục.
"Với tư cách là cơ quan quản lý hàng hải, chúng tôi khuyến cáo các đơn vị vận hành tàu, chủ tàu và công nhân bảo trì cần hiểu rõ các rủi ro khi làm việc trong không gian kín và phải có các quy trình vận hành chuẩn mực để quản lý chúng."
"Sự cố này liên quan đến nhiều bên, từ chủ tàu, cảng biển cho đến các nhà thầu. Tất cả các bên cần phải đồng điệu trong việc hiểu rõ các rủi ro và quy trình. Nếu có rủi ro, chẳng hạn như khí độc, việc làm việc trong không gian kín có thể làm tăng nghiêm trọng các nguy cơ đó."
Những thay đổi được thực hiện sau tai nạn
Ủy ban đã đưa ra các kiến nghị đối với công ty Australian Longline và Công ty Cảng Lyttelton nhằm tăng cường quản lý các hệ thống an toàn trọng yếu và các hoạt động tại xưởng đóng tàu cạn.
Australian Longline từ đó đã lắp đặt các thiết bị phát hiện khí hydro sulfua và camera trong phòng chân vịt mũi tàu Antarctic Discovery, cùng với kính quan sát trên máy bơm chất thải để có thể theo dõi dòng chảy chất thải khi sử dụng.
Công ty cũng đã trang bị thiết bị phát hiện khí hydro sulfua cá nhân cho thuyền viên đeo trên người, đồng thời bổ sung phòng chân vịt mũi tàu vào danh mục các không gian kín và nguy hiểm của tàu.
Tổng giám đốc Australian Longline, ông Malcolm McNeill, cho biết cuộc điều tra của ủy ban rất sâu sát và ông đánh giá cao tính xây dựng trong các kết quả cũng như kiến nghị được đưa ra.
Ông phát biểu: "Australian Longline vẫn luôn cam kết liên tục rà soát và cải tiến các hệ thống quản lý an toàn cũng như quy trình vận hành, nhằm đảm bảo an toàn cho thuyền viên, các nhà thầu và tất cả những ai làm việc cùng chúng tôi."
Ủy ban nhận thấy các tiêu chuẩn an toàn và việc quản lý công nhân tại xưởng đóng tàu cạn của Cảng Lyttelton chưa mang lại sự bảo vệ đầy đủ trước nguy cơ xả vô tình các chất lỏng nguy hại và khí độc phát sinh.
Ủy ban cho biết chưa có hành động nào được thực hiện để giải quyết vấn đề này, đồng thời khuyến nghị công ty cảng cần có các biện pháp xác minh những hệ thống trên tàu có khả năng gây ảnh hưởng đến an toàn phải được cô lập và làm cho an toàn trước khi vào đốc cạn, đồng thời duy trì việc theo dõi trạng thái của các hệ thống đó trong suốt thời gian tàu ở trong đốc cạn.
Ủy ban cũng khuyến nghị công ty sửa đổi các quy trình để xử lý cách thức quản lý các trách nhiệm chồng chéo của các bên tham gia hoạt động kinh doanh trong xưởng đóng tàu cạn của mình.
Cảng Lyttelton đã phản hồi với ủy ban rằng họ đang xem xét các kiến nghị này.
Tổng giám đốc điều hành Graeme Sumner cho biết ông ghi nhận các kết quả điều tra và khuyến nghị trong báo cáo.
"An toàn vẫn là ưu tiên hàng đầu của chúng tôi và chúng tôi cam kết sẽ liên tục cải tiến trên toàn bộ các hoạt động của mình."
Theo 1news.co.nz - Hani Dang

