Một số ngân hàng áp dụng các biến động của lãi suất điều hành tới người vay và người gửi tiết kiệm nhanh hơn những ngân hàng khác, theo dữ liệu mới từ Cơ quan Quản lý Thị trường Tài chính (FMA).
Tác giả: Susan Edmunds / RNZ
Cơ quan này cho biết họ đã yêu cầu thông tin từ tám tổ chức tài chính, vốn cung cấp tới 98% khoản vay mua nhà tại New Zealand, về cách các sản phẩm của họ điều chỉnh.
Mục đích là nhằm tăng cường tính minh bạch về tốc độ các ngân hàng chuyển tiếp những biến động của OCR tới người vay và người gửi tiền.
Dữ liệu cho thấy trong khi OCR giảm vào năm ngoái, Kiwibank đã chuyển tiếp 100% mức cắt giảm vào các tài khoản tiết kiệm không kỳ hạn và thực hiện rất nhanh. TSB theo sát ngay sau đó khi chuyển tiếp khoảng 95%. ANZ chuyển tiếp 30%, Westpac 50% và The Co-Operative Bank là 58%. ASB chuyển tiếp 62%.
Khi OCR tăng vào tháng 7, Kiwibank và TSB đã chuyển tiếp toàn bộ mức tăng, SBS chuyển tiếp 20 điểm cơ bản trong tổng số 25 điểm cơ bản tăng thêm. ASB, The Co-Operative Bank và Westpac chuyển tiếp 15 điểm cơ bản.
Về phía thế chấp, khi lãi suất giảm vào năm ngoái, hầu hết các ngân hàng đã chuyển tiếp từ 60% đến 80% mức giảm vào lãi suất thả nổi. The Co-Operative Bank chuyển tiếp tới 96%. ANZ đạt khoảng 80% và Kiwibank là 72%.
Khi lãi suất tăng vào tháng 7, The Co-Operative Bank đã chuyển tiếp 35 điểm cơ bản dù mức tăng của OCR chỉ là 25 điểm cơ bản, còn tất cả các ngân hàng còn lại đều chuyển tiếp trọn vẹn mức tăng này.
Chuyên gia dự báo trưởng của Infometrics, ông Gareth Kiernan, cho biết nghiên cứu trước đây chỉ ra tỷ lệ chuyển tiếp vào khoảng 80% vì OCR chỉ là một phần trong cơ cấu vốn của ngân hàng.
Ông cho biết một số người có thể cảm thấy lãi suất vay tăng nhanh hơn tốc độ giảm của lãi suất tiết kiệm, nhưng đó có thể chỉ là cảm nhận chủ quan. "Mọi người thường không chú ý khi sự thay đổi đó có lợi cho mình.... Việc làm sáng tỏ vấn đề này và cung cấp thêm thông tin chắc chắn là điều không thể chê trách, và nó hoàn toàn có thể trở nên rất hữu ích theo thời gian."
Ông nói thêm rằng thông tin này có thể tạo ra tác động nếu dữ liệu bắt đầu cho thấy một hoặc hai ngân hàng nổi lên như những đơn vị đặc biệt chậm chạp trong việc điều chỉnh, hoặc kém hào phóng theo cách dường như nhằm tăng biên lợi nhuận.
"Chẳng ai muốn mang tiếng là ngân hàng chèn ép hay trục lợi từ khách hàng. Tôi nghĩ vẫn còn những rào cản liên quan đến sự sẵn lòng hoặc khả năng chuyển đổi ngân hàng của người dân, cũng như mức độ dễ dàng của việc đó.
"Nhưng hãy nhìn lại thời điểm cuối năm ngoái, khi các ngân hàng tung ra những ưu đãi hoàn tiền rất lớn và đã có một làn sóng chuyển đổi ngân hàng cực kỳ rầm rộ diễn ra. Điều đó cho thấy người dân rất nhạy bén với những chính sách này. Nếu các ngân hàng muốn duy trì và bảo vệ thị phần của mình theo thời gian, tôi tin rằng về tổng thể họ sẽ phải điều chỉnh theo những gì đối thủ đang làm."
Nhà kinh tế học Shamubeel Eaqub từ Simplicity nhận định dữ liệu cho thấy các ngân hàng thường điều chỉnh lãi suất cho khách hàng mới nhanh hơn so với khách hàng hiện hữu.
Ông lưu ý có những khía cạnh tinh vi cần cân nhắc, nhưng việc FMA giám sát lãi suất là một tín hiệu tích cực. "Tôi hy vọng họ sẽ tiếp tục mở rộng phạm vi này, vì câu chuyện OCR chỉ là bước khởi đầu. Cuộc chơi thực sự nằm ở mảng thế chấp lãi suất cố định. Chênh lệch so với lãi suất hoán đổi (swap rates) tại New Zealand đang cao một cách bất thường so với Úc chẳng hạn.
"Tôi hoàn toàn không tin rằng việc cho vay thế chấp lãi suất cố định ở New Zealand lại tốn kém hơn ở Úc... Tôi nghĩ tính minh bạch và áp lực dư luận là những điều rất tốt. Nếu chúng ta thấy bằng chứng cho thấy các ngân hàng đang ngày càng chậm trễ trong việc chia sẻ lợi ích và đối xử bất cân đối giữa người vay và người gửi tiết kiệm, thì họ sẽ phải có trách nhiệm giải trình. Tuy nhiên, bạn không thể làm điều đó trừ khi có sự minh bạch và dữ liệu thực tế chứng minh vấn đề tồn tại."
Tổng giám đốc Hiệp hội Ngân hàng New Zealand, ông Roger Beaumont, phát biểu rằng OCR chỉ là một trong những yếu tố ảnh hưởng đến chính sách giá của ngân hàng.
"Các yếu tố khác mà một ngân hàng có thể cân nhắc bao gồm chi phí huy động vốn từ nước ngoài, cũng như chi phí từ các nguồn vốn nội địa như tiền gửi có kỳ hạn của khách hàng. Nếu lãi suất cho vay tăng lên, thì ở chiều ngược lại, các khách hàng gửi tiền có kỳ hạn nhìn chung sẽ thu được lợi nhuận cao hơn từ khoản đầu tư của họ.
"Khi OCR thay đổi và tác động đến biểu giá của ngân hàng, ngân hàng thường không thể áp dụng ngay lập tức các thay đổi đó lên những khách hàng hiện hữu. Với tư cách là tổ chức cho vay có trách nhiệm, họ cần tuân thủ các quy định về minh bạch thông tin, đồng nghĩa với việc phải thông báo trước cho khách hàng về bất kỳ sự thay đổi nào. Quy định này áp dụng cho cả trường hợp tăng lẫn giảm giá."
Theo 1news.co.nz - Hani Dang