Nhờ nguồn thu thuế tăng mạnh và chi tiêu công được thắt chặt, thâm hụt ngân sách của Chính phủ New Zealand hiện thấp hơn đáng kể so với các dự báo trước đó.
Số liệu mới nhất từ Bộ Tài chính nước này (chưa bao gồm quỹ bảo hiểm tai nạn ACC) cho thấy, thâm hụt ngân sách trong 11 tháng tính đến hết tháng 5 ở mức 6,8 tỷ NZD, giảm khoảng 3 tỷ NZD so với dự báo ngân sách. Nếu tính cả quỹ ACC, con số thâm hụt là 9,5 tỷ NZD, thấp hơn 3,4 tỷ NZD so với kỳ vọng.
Bộ trưởng Tài chính Nicola Willis nhận định các số liệu này là "tín hiệu đáng khích lệ", chứng minh nền kinh tế đang phục hồi mạnh mẽ.
"Mọi dấu hiệu đều cho thấy cuộc xung đột tại Trung Đông đã làm chậm tốc độ tăng trưởng trong quý II năm nay. Tuy nhiên, nền kinh tế đang nhanh chóng lấy lại đà tăng trưởng vốn có trước khi cuộc xung đột nổ ra", bà Willis cho biết.
Cũng theo Bộ trưởng, giá dầu đã hạ nhiệt, áp lực lạm phát giảm bớt, trong khi nguồn thu từ xuất khẩu và du lịch đạt mức tăng trưởng ấn tượng.
Cụ thể, tổng thu thuế cốt lõi đạt gần 115 tỷ NZD, vượt khoảng 900 triệu NZD so với dự báo nhờ sự đóng góp lớn từ thuế doanh nghiệp và thuế tạm tính. Nguồn thu từ các doanh nghiệp nhà nước (bao gồm 3 công ty năng lượng lớn mà Chính phủ nắm cổ phần chi phối) và doanh thu từ hệ thống giao dịch phát thải (ETS) cũng hoạt động hiệu quả, mang lại thêm 1,7 tỷ NZD cho ngân sách.
Ở chiều ngược lại, chi tiêu của Chính phủ thấp hơn dự kiến khoảng 900 triệu NZD, chủ yếu nhờ cắt giảm chi phí trong các dịch vụ công cốt lõi, dịch vụ kinh tế - công nghiệp, giao thông vận tải, thông tin liên lạc và giáo dục.
Tính đến thời điểm hiện tại, nợ công ròng của New Zealand ở mức 186 tỷ NZD (tương đương 41,3% GDP), thấp hơn một chút so với mức dự báo ban đầu.
Báo cáo tài chính chính thức cho năm tài chính kết thúc vào tháng 6 sẽ được công bố vào đầu tháng 10. Bà Willis kỳ vọng kết quả thực tế sẽ khả quan hơn nhiều so với mức thâm hụt gần 12 tỷ NZD được đưa ra trong dự báo ngân sách trước đó — lộ trình hướng tới mục tiêu thặng dư trở lại vào năm 2028/29.
Bà nhấn mạnh: "Điều này đồng nghĩa với việc nợ công sẽ giảm đi, đồng thời là minh chứng cho thấy các bước đi của Chính phủ nhằm ổn định nền tảng và xây dựng tương lai đang đi đúng hướng".
Trong một diễn biến liên quan, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) vừa phát hành báo cáo thường niên về kinh tế New Zealand. IMF nhấn mạnh Chính phủ cần tiếp tục thực thi các chính sách xóa bỏ thâm hụt và cân bằng ngân sách nhằm tái thiết lập các quỹ dự phòng tài chính, chuẩn bị sẵn sàng ứng phó với các cú sốc kinh tế trong tương lai.
Theo rnz.co.nz – Lani Hoang
