Vừa qua, cảnh sát đã nổ súng hạ gục một người đàn ông khi hắn cầm theo một khẩu súng hơi trộm được tiến về phía Trung tâm Thương mại Sylvia Park tại Auckland (New Zealand). Sự việc đang tiếp tục được cảnh sát tiến hành hai cuộc điều tra độc lập.
Súng hơi. Ảnh minh họa. (Nguồn: istock.com)Sự cố này dấy lên nhiều thắc mắc: Súng hơi là gì, cơ chế hoạt động ra sao và mức độ nguy hiểm thực tế của loại vũ khí này lớn tới đâu?
1. Cơ chế hoạt động của súng hơi và mức độ sát thương
Ông Lance Burdett — cựu chuyên gia đàm phán cảnh sát từng huấn luyện tại New Zealand, Úc và FBI — cho biết thuật ngữ "súng hơi" chỉ miêu tả phương thức đẩy đầu đạn ra ngoài, hoàn toàn không phản ánh hết mức độ gây tổn hại của nó.
• Súng hơi: Sử dụng khí nén để phóng đạn.
• Súng hỏa khí (súng quân dụng): Sử dụng phản ứng nổ của thuốc súng để phóng đạn.
"Đó là điểm khác biệt về cơ chế. Tuy nhiên, cả hai đều có khả năng gây tử vong như nhau." — Lance Burdett
Ông Lance Burdett. (Nguồn: 1News)Mức công suất của súng hơi có sự chênh lệch rất lớn. Nhiều loại chỉ là đồ chơi dạng lò xo mô phỏng, tạo ra tâm lý chủ quan trong cộng đồng khi nhiều người cho rằng súng hơi chỉ dùng để bắn vỏ lon giải trí.
Tuy nhiên, các dòng súng hơi hạng nặng (như cỡ đạn .22) có động lực cực kỳ lớn. Ông Burdett khẳng định: "Thực tế là bất kỳ khẩu súng hơi nào cũng có thể tước đi mạng sống của một người."
2. Hiểm họa có thể đe dọa tính mạng
Dù một số dòng súng hơi không yêu cầu giấy phép sử dụng, chúng vẫn là mối đe dọa trực tiếp đến tính mạng con người:
• Năm 2008: Cảnh sát Don Wilkinson đã bị bắn gục và tử vong bởi một khẩu súng hơi công suất cao trong lúc cài thiết bị định vị tại Mangere, Auckland.
• Năm 2023: Một sĩ quan cảnh sát tại Flat Bush (Auckland) đã bị bắn vào chân bằng súng hơi khi đang làm nhiệm vụ. Tuy chỉ bị thương nhẹ, cơ quan chức năng khẳng định hậu quả hoàn toàn có thể tồi tệ hơn rất nhiều.
Rất khó phân biệt bằng mắt thường
Ở khoảng cách xa, cảnh sát lẫn người dân khó có thể phân biệt được đâu là súng hơi nhẹ, súng hơi hạng nặng hay súng hỏa khí thật. Tùy thuộc vào hệ thống lò xo và lượng khí bị nén, đầu đạn chì có thể được phóng đi với lực sát thương rất lớn.
Về mặt pháp lý: Nếu một người sử dụng thiết bị khiến cộng đồng tin rằng đó là súng thật, hành vi đó sẽ được pháp luật và lực lượng chức năng xử lý nghiêm ngặt như đối với súng thật.
3. Quy định pháp luật về quản lý súng hơi
Giám sát viên Sunny Patel họp báo sau vụ nổ súng ngày hôm qua. (Nguồn: 1News)Theo Cơ quan An toàn Súng đạn New Zealand (dựa trên Điều 45, Luật Vũ khí 1983):
• Cấm mang ra nơi công cộng: Việc mang súng hơi, súng sơn, súng bắn đạn nhựa ra nơi công cộng mà không có lý do chính đáng hoặc thẩm quyền hợp pháp là hành vi vi phạm pháp luật.
• Xử phạt nghiêm khắc: Hành vi sử dụng không đúng quy định hoặc gây hoảng loạn công cộng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội gây rối trật tự hoặc đe dọa người khác, dẫn đến phạt tiền hoặc phạt tù.
• Độ tuổi quy định:
o Người từ 18 tuổi trở lên mới được sở hữu và sử dụng súng hơi tiêu chuẩn.
o Người từ 16 - 17 tuổi phải có giấy phép sử dụng súng đạn.
o Người dưới 18 tuổi sử dụng phải có sự giám sát trực tiếp của người trên 18 tuổi hoặc người có giấy phép.
• Phân loại đặc biệt: Các dòng súng hơi nguy hiểm hoặc súng hơi có khả năng bắn tự động (không bao gồm súng bắn đạn nhựa / súng sơn) được xếp vào nhóm vũ khí bị hạn chế, bắt buộc phải có giấy phép đặc biệt và tuân thủ các quy định kiểm soát gắt gao.
Theo 1news.co.nz – Lani Hoang