"Hãy nghĩ về các thế hệ tương lai. Hãy nghĩ về chúng tôi và về đất nước mà các vị muốn để lại cho chúng tôi, bởi suy cho cùng, những quyết định được đưa ra hôm nay sẽ tạo ra tác động lâu dài nhất đối với thế hệ trẻ."
Đó là thông điệp gửi tới các nhà chính trị từ một nhà lãnh đạo trẻ 18 tuổi – người đã giúp hàng nghìn thanh niên New Zealand tiếp cận và tham gia vào hệ thống bầu cử quốc gia.
Nhà lãnh đạo trẻ Lincoln Jones cho biết tỷ lệ cử tri trẻ đi bầu cao trong kỳ bầu cử toàn quốc năm nay có thể làm thay đổi cách các chính trị gia tiếp cận giới trẻ cũng như các chính sách ảnh hưởng đến họ. (Nguồn ảnh: Lincoln Jones)Lincoln Jones (thuộc các bộ tộc Māori: Te Whakatōhea, Te Arawa, Rongowhakaata, Ngāi Tāmanuhiri, Ngāti Kahungungu) – người sáng lập sáng kiến do giới trẻ dẫn dắt mang tên Democracy Lab – cho biết người trẻ rất quan tâm đến chính trị, nhưng họ cần thấy được những trăn trở của mình phản ánh rõ trong các quyết định tại Quốc hội.
"Khi nói đến rangatahi (thanh thiếu niên Māori / giới trẻ) và sự tham gia của chúng tôi vào đời sống chính trị, người ta thường bảo rằng giới trẻ thờ ơ hoặc không quan tâm," anh chia sẻ với đài RNZ. "Tôi không nghĩ điều đó đúng. Tôi tin rằng giới trẻ quan tâm rất nhiều. Hơn bao giờ hết, bây giờ là lúc chúng tôi quan tâm nhất."
Jones, người lần đầu tiên đi bầu cử trong kỳ bầu cử này, cho biết thách thức lớn nhất là biến nhiệt huyết đó thành hành động cụ thể.
"Điều tôi nghĩ còn khoảng cách là: Làm sao để biến sự quan tâm thành hành động? Làm sao để chuyển hóa tất cả cảm xúc và ngọn lửa bên trong chúng tôi thành một kết quả thực tế?"
"Một trong những hành động dễ tiếp cận nhất và thực sự tạo ra thay đổi thực chất là đăng ký bầu cử hoặc trực tiếp đi bỏ phiếu."
Anh khẳng định rằng tỷ lệ cử tri trẻ đi bầu cử cao có thể làm thay đổi cách các chính trị gia tiếp cận giới trẻ cũng như các chính sách ảnh hưởng trực tiếp đến họ.
"Nếu tất cả chúng tôi đều xuất hiện tại phòng phiếu, điều đó không chỉ thay đổi diện mạo chính trị tại Aotearoa (New Zealand), mà còn khiến các chính trị gia phải nhìn nhận giới trẻ một cách nghiêm túc hơn."
Nam sinh lớp 13 Lincoln Jones đã thành lập dự án Democracy Lab nhằm thu hẹp khoảng cách giữa giới trẻ và con đường chính trị. (Nguồn ảnh: Democracy Lab)Từ khoảng trống ghi danh đến hành động thực tế
Jones hiện sống tại Tauranga Moana. Anh thành lập sáng kiến Democracy Lab sau khi những thay đổi trong luật bầu cử thôi thúc anh tìm hiểu về số lượng người trẻ chưa đăng ký cử tri.
Được biết, để có quyền bỏ phiếu trong kỳ bầu cử năm nay, các cử tri đủ điều kiện phải hoàn tất đăng ký trước ngày 25/10.
Anh cho rằng những quy định thay đổi này có nguy cơ khiến giới trẻ tiếp tục bị gạt ra bên ngoài, đặc biệt là người Māori, người dân các đảo Thái Bình Dương (Pasifika), các cộng đồng đa sắc tộc và người nhập cư.
"Vài tháng trước, có khoảng 200.000 thanh niên trong độ tuổi 18 đến 24 chưa đăng ký cử tri," anh nói.
Jones cho biết con số này đã giảm xuống còn khoảng 130,000 vào ngày thứ Sáu trước khi đóng sổ đăng ký, nhưng anh muốn nỗ lực nhiều hơn nữa để thu hẹp khoảng cách này.
"Tôi có thể làm gì hoặc tạo ra điều gì để thu hẹp khoảng cách lớn giữa những người chưa đăng ký và đã đăng ký? Và đó là lý do Democracy Lab ra đời."
Cho đến khi thời hạn đăng ký cử tri khép lại vào ngày 15/10, Democracy Lab đã ghé thăm hơn 64 trường học trên khắp Đảo Bắc và Đảo Nam, tiếp cận hơn 12.000 rangatahi (thanh thiếu niên). (Nguồn ảnh: Democracy Lab)Kể từ cuối tháng 7, sáng kiến này đã ghé thăm hơn 64 trường học trên khắp Đảo Bắc và Đảo Nam, tiếp cận hơn 12.000 rangatahi – phần lớn là học sinh lớp 13 (năm cuối trung học).
Jones cho biết khoảng 83% số người trẻ được tiếp cận đã đăng ký mới, cập nhật thông tin hoặc đã ghi danh từ trước. Hơn 8.600 học sinh cũng đã điền vào đơn đăng ký giấy và được Democracy Lab chuyển trực tiếp tới Ủy ban Bầu cử.
Kết quả này cho thấy tầm quan trọng của việc giải thích chính trị theo cách gắn liền với cuộc sống hàng ngày của giới trẻ.
"Điều thú vị là người trẻ cũng quan tâm đến những điều giống như mọi người dân New Zealand khác."
"Họ quan tâm đến chi phí đổ xăng, khả năng mua nhà hoặc thuê nhà trong tương lai, giá thực phẩm tại siêu thị, cũng như mức lương và tính khả thi của công việc họ mong muốn."
Jones nhấn mạnh các vấn đề như bằng cấp NCEA, học phí đại học, học nghề, tiền lương, giao thông công cộng và cơ hội việc làm đều chịu sự tác động từ các quyết định chính trị. Việc kết nối những mảng miếng này giúp người trẻ hiểu được chính trị ảnh hưởng đến họ ra sao từ trước khi bước vào phòng phiếu.
"Bạn quan tâm đến những thứ tác động trực tiếp đến bạn lúc này, vậy hãy dùng ngọn lửa nhiệt huyết đó để làm điều gì đó có ích – và hãy đi bầu cử."
Thách thức gửi tới các nhà chính trị
Jones cho rằng các chính trị gia cũng có trách nhiệm chứng minh cho người trẻ thấy sự tham gia của họ là có ý nghĩa.
Lincoln Jones tin rằng giáo dục công dân nên trở thành một môn học bắt buộc đối với học sinh các lớp cấp THPT (học sinh trung học). (Nguồn ảnh: Democracy Lab)"Vẫn còn một sự đứt gãy lớn khi giới trẻ nhìn vào các lựa chọn và tự hỏi: 'Liệu tiếng nói của mình có thực sự là một phần của những cuộc thảo luận này không?'" anh nói.
"Và tôi không nói đến việc đưa tiếng nói của chúng tôi vào một cách hình thức, mang tính tượng trưng. Tôi muốn nói đến việc thực sự lắng nghe tiếng nói chân thực của giới trẻ trên khắp đất nước này về những gì họ thực sự trăn trở."
Theo anh, sự lắng nghe chân thành sẽ giúp nhiều người trẻ xem bầu cử là công cụ để tác động đến các vấn đề họ quan tâm.
"Nếu chúng ta tiếp tục giữ nguyên trạng và không tiếp cận rangatahi ngay tại nơi họ sống, tôi e rằng số lượng đăng ký cử tri sẽ ngày càng tồi tệ hơn," anh cảnh báo.
Chiến dịch do giới trẻ dẫn dắt mang tên On a Roll đã đi qua nhiều cộng đồng có tỷ lệ đăng ký cử tri thấp trên khắp Aotearoa (New Zealand), sử dụng âm nhạc và các sự kiện cộng đồng để khuyến khích rangatahi và gia đình đăng ký cử tri trước kỳ tổng tuyển cử ngày 7/11. (Nguồn ảnh: Layla Bailey-McDowell / RNZ)Jones chỉ ra các chiến dịch do người trẻ dẫn dắt đang hoạt động trên khắp cả nước nhằm thúc đẩy ghi danh bầu cử, khẳng định phần lớn công việc này đang do chính giới trẻ gánh vác để giúp bạn bè đồng lứa tham gia.
Anh đặt câu hỏi điều gì sẽ xảy ra nếu những chiến dịch này không tồn tại.
"Nếu chúng ta tiếp tục không đặt tiếng nói của giới trẻ vào trung tâm của quá trình đưa ra quyết định hoặc không coi họ là những bên liên quan quan trọng, chúng ta sẽ sống trong một thế giới mà ở đó ngọn lửa muốn thay đổi của người trẻ rồi sẽ lụi tàn."
"Nghe có vẻ ảm đạm, nhưng đó là lý do vì sao việc lắng nghe rangatahi lại quan trọng đến vậy – bởi vì chúng tôi là tương lai."
Tóm lại, Jones muốn các nhà chính trị phải cân nhắc kỹ về đất nước mà họ đang kiến tạo cho các thế hệ mai sau:
"Lời thách thức (wero) của tôi dành cho các chính trị gia là: Hãy luôn đặt giới trẻ ở vị trí trung tâm trong tâm trí quý vị."
Hiện tại, hoạt động bỏ phiếu sớm đang diễn ra, và Ngày Bầu cử chính thức sẽ rơi vào ngày 7 tháng 11.
Theo rnz.co.nz – Lani Hoang