Những nơi làm việc tốt nhất và tệ nhất trong khu vực công đã được hé lộ qua một cuộc khảo sát, phơi bày tình trạng tinh thần sa sút trong một bộ máy công quyền bị "rút ruột", những cáo buộc về bắt nạt tại nơi làm việc, và sự thất vọng đối với điều mà một số nhân viên gọi là việc sử dụng thái quá (overcooked) thế giới quan Māori (te ao Māori).
Cuộc Tổng điều tra Công chức năm 2025 đã khảo sát 44.000 nhân viên chính phủ, yêu cầu họ đánh giá mức độ hài lòng công việc từ “rất không hài lòng” đến “rất hài lòng”.
Trong số 41 tổ chức dịch vụ công, Văn phòng Đánh giá Giáo dục (Education Review Office) có tỷ lệ nhân viên không hài lòng hoặc rất không hài lòng cao nhất, ở mức 28,5%.
Tiếp theo là Bộ Cộng đồng Sắc tộc, Bộ Giao thông, Bộ Phát triển Māori (Te Puni Kōkiri), và Bộ Phụ nữ, tất cả đều nằm trong khoảng từ 26,4% đến 19,4%.
Nhân viên Bộ Quốc phòng là những người hạnh phúc nhất, với 79,4% hài lòng hoặc rất hài lòng, tiếp theo là Bộ Quy định mới thành lập, Cơ quan Giám sát Trẻ em Độc lập, Bộ Các dân tộc Thái Bình Dương và Văn phòng Luật Hoàng gia (Crown Law Office), tất cả đều đạt mức trên 75%.
Các ý kiến từ nhân viên tại 5 bộ ngành xếp hạng thấp đã được công bố theo Đạo luật Thông tin Chính thức, nhưng không xác định cụ thể ý kiến đó đến từ tổ chức nào.
Các vấn đề về quản lý và lãnh đạo là rắc rối then chốt đối với 5 bộ ngành này, Ủy ban Dịch vụ Công nói với tờ Herald.
Nhân viên kêu gọi “giảm bớt sự quản lý vi mô”, chỉ ra văn hóa lãnh đạo theo kiểu “từ trên xuống và bảo gì làm nấy”, và cáo buộc cho rằng các nhà quản lý “hiếm khi có thời gian để dừng lại và kiểm tra sức khỏe tinh thần của nhân viên”.
Những người khác phàn nàn về văn hóa nơi làm việc, nói rằng trong một số trường hợp nó đã tồi tệ đến mức gây ra “làn sóng nghỉ việc liên tục”.
Sáng kiến tiết kiệm chi phí của Chính phủ, dẫn đến việc sa thải hàng loạt trong toàn ngành, thường xuyên được trích dẫn là nguyên nhân khiến tinh thần làm việc xuống thấp.
“Đợt tái cơ cấu năm ngoái đã làm suy yếu các lĩnh vực chuyên môn then chốt. Các vị trí quan trọng vẫn bị bỏ trống và những khoảng trống do nhân viên nghỉ việc vẫn không được lấp đầy,” một công chức viết. “Các ưu tiên không thay đổi; các mục tiêu bàn giao không đổi, nhưng quy mô và năng lực tổng thể của lực lượng lao động được giao nhiệm vụ đã giảm đi đáng kể.”
Việc đưa ra lời khuyên tự do và thẳng thắn cho các bộ trưởng, một nguyên tắc cốt lõi của dịch vụ công, bị một số người coi là đang bị thỏa hiệp hoặc “mập mờ” vì mong muốn làm hài lòng các cấp trên chính trị.
Một người kêu gọi “những cuộc trò chuyện tự do và thẳng thắn hơn với các bộ trưởng thay vì sự phục tùng mù quáng để không làm họ phật lòng”.
Một người khác nói các bộ ngành cần bảo vệ những lời khuyên độc lập và các quản lý “không được nhào nặn các lời khuyên cho bộ trưởng nhằm cố gắng tạo ra 'giọng điệu đúng đắn'.”
Một số nhân viên chính phủ muốn có thêm các khóa học về ngôn ngữ Māori, phong tục Māori và năng lực văn hóa, trong khi những người khác có quan điểm khác về vị trí của cộng đồng Māori trong dịch vụ công.
“Chúng ta có thể giảm bớt việc chú trọng đến văn hóa Māori – đó là vấn đề cân đối, giống như hầu hết các lĩnh vực công khác, chúng ta đã quá lạm dụng nó và không còn phù hợp với công chúng bên ngoài Wellington. Nó cũng gây tốn kém”, một người viết.
“Khi chúng ta đang học karakia (lời cầu nguyện), chúng ta không làm công việc hàng ngày hoặc học các kỹ năng liên quan trực tiếp đến công việc,” họ nói.
“Bớt tập trung vào Hiệp ước (Treaty) và tập trung nhiều hơn vào việc phục vụ người nộp thuế!” một người khác nói.
“Một ý kiến khác kêu gọi mở rộng hơn nữa các yếu tố cốt lõi của một buổi phỏng vấn theo phong cách Māori, không chỉ dừng lại ở mihimihi và karakia… Cần lồng ghép các câu hỏi nhằm đánh giá mức độ hiểu biết của ứng viên về các giá trị Māori của cơ quan, cũng như Hiệp ước Waitangi.”
Nhiều người cho rằng quá nhiều thủ tục hành chính đang làm chậm năng suất.
“Số lượng quy trình cần sự phê duyệt từ cấp cao hơn đã tăng lên. Nhìn chung, mức độ quan liêu đối với các quy trình nội bộ đã tăng lên rất nhiều trong năm qua trong khi số lượng nhân viên giảm đi.
“Việc xin phê duyệt kinh phí có thể mất hàng tuần do số lượng người cần ký duyệt,” một nhân viên bất mãn với việc thiếu sự tin tưởng giao quyền cho nhân viên tự quyết định nói.
Một người khác muốn các quy trình “giúp việc sa thải người dễ dàng hơn, thật khó để loại bỏ những người chỉ ngồi không hưởng lợi”.
Tỷ lệ bắt nạt và quấy rối tại nơi làm việc cao, các lãnh đạo bị cáo buộc là nguyên nhân Hơn 12% công chức cho biết họ đã trải qua tình trạng bắt nạt hoặc quấy rối trong năm qua, bao gồm quấy rối sắc tộc và tình dục.
Tỷ lệ này cao hơn một chút so với tỷ lệ bắt nạt được báo cáo trong các môi trường dịch vụ dân sự tương đương trên quốc tế, với các cuộc khảo sát tại Úc và Vương quốc Anh báo cáo lần lượt là 11% và 8%.
Nguồn gốc phổ biến nhất của các hành vi không phù hợp là từ quản lý và đồng nghiệp của nhân viên. Một số người cũng bị bắt nạt hoặc quấy rối từ những người họ tương tác trong quá trình làm việc, nhưng đó chỉ là số ít trường hợp.
Cơ quan Cải huấn (Corrections) có kết quả tệ nhất, với 19,8% nhân viên báo cáo bị bắt nạt và quấy rối, theo sát là Oranga Tamariki với 19,6%.
Xếp sau là Bộ Phát triển Māori (Te Puni Kōkiri), Văn phòng Đánh giá Giáo dục, Bộ Cộng đồng Sắc tộc và Bộ Người khuyết tật.
“Số lượng người bị phân tâm khỏi việc cống hiến hết mình tại nơi làm việc bởi sự quản lý yếu kém, hành vi không phù hợp (bao gồm bắt nạt, thao túng tâm lý và quấy rối tình dục), là quá cao một cách thường xuyên... Khía cạnh vô vọng nhất là những người được giao trách nhiệm thiết lập chuẩn mực, hoặc giải quyết vấn đề, lại thường là những kẻ vi phạm tồi tệ nhất,” một nhân viên viết trong khảo sát.
“Dịch vụ công cần xem xét lại việc tại sao những người thể hiện hành vi bắt nạt và khả năng lãnh đạo kém vẫn tiếp tục được bổ nhiệm vào các vị trí lãnh đạo. Kỹ năng lãnh đạo, quản lý cơ bản cần được tăng cường, các lộ trình thăng tiến cần được xem xét lại để các hành vi xấu không được trọng dụng,” một người khác nói.
Các cơ quan phản hồi về thứ hạng thấp
Giám đốc điều hành Cục Cải huấn (Corrections), ông Jeremy Lightfoot, cho biết đơn vị này đã bắt đầu triển khai “một khối lượng công việc đáng kể” nhằm giải quyết những phát hiện đáng lo ngại nói trên.
Các biện pháp bao gồm xây dựng kế hoạch hành động, tổ chức các hội thảo tự nguyện, triển khai chiến dịch nâng cao nhận thức và tăng cường quy trình xử lý khiếu nại.
Văn phòng Đánh giá Giáo dục (Education Review Office – ERO), cơ quan có tỷ lệ nhân viên không hài lòng cao nhất, thừa nhận kết quả này là “đáng thất vọng”.
Một người phát ngôn của văn phòng cho biết những phát hiện này “phản ánh một giai đoạn thay đổi tổ chức đáng kể đối với ERO, vốn đã đưa một số lĩnh vực chịu áp lực lên hàng đầu”.
Ông cho biết cơ quan đã thực hiện các bước để cải thiện những vấn đề tiềm ẩn.
Giám đốc điều hành Bộ Cộng đồng Sắc tộc (Ministry for Ethnic Communities), ông Mervin Singham, nói rằng khảo sát đã cho thấy cả mặt tích cực lẫn tiêu cực của môi trường làm việc, và cả hai đều đã được xem xét một cách nghiêm túc.
Ông cũng cảnh báo không nên diễn giải quá mức các kết quả liên quan đến mức độ hài lòng trong công việc, cho rằng cần thận trọng khi rút ra “mối liên hệ mang tính kết luận” chỉ từ câu trả lời của một câu hỏi duy nhất trong khảo sát.
“Chúng tôi được nhìn nhận là một tổ chức hoạt động hiệu quả cao,” ông Singham nói, đồng thời cho biết hơn một nửa số nhân viên đã làm việc tại bộ kể từ khi bộ được thành lập cách đây bốn năm.
“Trong hai năm qua, chúng tôi cũng không ghi nhận bất kỳ khiếu nại hay đơn khiếu nại cá nhân nào.”
Quyền Giám đốc điều hành Bộ Giao thông (Ministry of Transport), bà Ruth Fairhall, cho biết ban lãnh đạo cấp cao đã thành lập một nhóm công tác để xây dựng kế hoạch hành động, cùng với kế hoạch hành động về lãnh đạo và một nhóm triển khai thực hiện.
Người phát ngôn của Te Puni Kōkiri cho rằng điểm số về mức độ hài lòng trong công việc là “kết quả tổng hợp của nhiều yếu tố”, đồng thời cho biết bộ này “hài lòng với tỷ lệ nhân viên cho biết họ cảm thấy hào hứng với công việc của mình”, nhưng vẫn đang nỗ lực tạo ra những chuyển biến tích cực hơn nữa.
Giám đốc điều hành (Ministry for Women), bà Kellie Coombes, nói rằng các kết quả khảo sát đã mang lại “những góc nhìn rõ ràng về những gì đang hoạt động tốt và những điểm chúng tôi có thể cải thiện”.
Bà cho biết bộ này đang “tập trung tiếp tục cải thiện cách chúng tôi phối hợp làm việc cùng nhau để mang lại những kết quả tốt nhất cho phụ nữ và trẻ em gái”.
Theo nzherald.co.nz - Hani Dang