Một cuộc họp khẩn đã được tổ chức tại Hawke’s Bay để giải quyết tình trạng gia tăng đột biến của việc sử dụng “nangs” – một trào lưu có thể gây tử vong bằng cách hít khí nitơ oxit (khí cười) từ các bình nạp kem có thương hiệu.
Tiến xa hơn loại bình nạp nhỏ bằng cỡ chai soda từng phổ biến trước đây, các bình "nangs" giờ đây có kích thước bằng bình lưỡng tính loại lớn hoặc bình dưỡng khí, vốn chỉ được dùng trong ngành ăn uống thương mại hoặc tiệm bánh, nhưng lại cung cấp tới 260 lần hít.
Những người triệu tập cuộc họp cho biết việc tiếp thị dưới các nhãn hiệu như “Lost in L.A. Sokka” và “Miami Magic”, theo quan điểm của họ, là “rõ ràng nhắm vào trẻ em”, dù việc bán cho người dưới 18 tuổi hoặc người nghi vấn sử dụng giải trí là bị cấm.
Trong số những người tham dự cuộc họp có Tiến sĩ Nick Jones, quan chức y tế của cơ quan Y tế New Zealand tại Hawke’s Bay, và Thị trưởng Napier, Richard McGrath.
Phía cơ quan Y tế New Zealand chưa đưa ra bình luận vào cuối tuần, nhưng ông McGrath cho biết Tiến sĩ Jones và các cố vấn thanh niên đã phát biểu về việc sử dụng nitơ oxit để giải trí.
“Cộng đồng đang lo ngại về vấn đề này và tôi chia sẻ nỗi lo đó với họ,” ông nói. “Tôi đã trao đổi với Nghị sĩ Katie Nimon về vấn đề đang gia tăng này và hoàn toàn ủng hộ quyết định của bà ấy trong việc đưa vấn đề lên các bộ trưởng có thẩm quyền.”
Bà Nimon xác nhận: “Tôi sẽ ưu tiên nêu vấn đề này với các bộ trưởng phù hợp, đặc biệt là trước những tác động tại địa phương đang được báo cáo.”
Việc sử dụng "nang" là một yếu tố trong vụ tai nạn ở Waikato khiến 5 người thiệt mạng vào năm 2024, trong đó nữ tài xế tuổi teen không có bằng lái điều khiển một trong các phương tiện đã được nhìn thấy đang “hít khí” ngay trước đó.
Trong năm 2024, Bộ trưởng Y tế khi đó là Shane Reti cho biết ông đang tìm kiếm các phương án để siết chặt nguồn cung, sau khi biết tin các bình khí này được bán tại các cửa hàng vape và những nơi khác ngoài ngành thực phẩm.
Một cảnh báo trên trang web tiếp thị nói rằng các bình khí này “chỉ có thể được mua bởi những người dùng thực thụ trong ngành thực phẩm với mục đích đánh bông kem”, và sau đó liệt kê chi tiết các rủi ro.
“Việc sử dụng nitơ oxit là cực kỳ nguy hiểm, các rủi ro bao gồm hôn mê, ngạt thở và có khả năng tử vong,” trang web cho biết.
“Trong bất kỳ trường hợp nào, bạn cũng không được hít khí thoát ra từ các bình nạp kem này.”
Chris O’Connor, đại lý thu gom và tiêu hủy bình gas từ Gasworx, cho biết hiện ông đang thu gom 60 đến 70 bình khí đã qua sử dụng mỗi tháng từ các trạm trung chuyển rác và từ các đường phố, công viên hoặc trong xe hơi ở Napier và Hastings.
Trong khi thực hiện bài viết này, phóng viên của tờ Hawke’s Bay Today đã phát hiện ra ba trường hợp tương tự quanh thị trấn.
Vào thứ Hai, chúng tôi đã giao hai vật phẩm cho Gasworx – một bình “LuxWhip Infusions N2O” tìm thấy ở rãnh nước gần một ngôi nhà trong phố và một bình khí heli lớn hơn tìm thấy tại bãi đậu xe trên đường đi.
Cảnh sát cũng vừa mới đến để giao thêm bốn bình khí cho Gasworx khi phóng viên Hawke’s Bay Today có mặt.
Sau đó, một người bạn của phóng viên Hawke’s Bay Today lại tìm thấy một bình khí nhãn hiệu “Miami Magic” ở rãnh nước ven đường ngoại ô.
Stewart Whyte từ tổ chức Te Taiwhenua o Heretaunga, người giúp triệu tập và điều phối cuộc họp, cho biết hai tuần trước đó ông chưa bao giờ nghe nói đến “nangs”.
Nhưng lần tiếp theo khi nhân viên của tổ chức đi tập thể dục hàng ngày, họ lại tìm thấy một bình khí khác ở rãnh nước gần đó.
Sau đó, những tiết lộ từ ông O’Connor với một nhân viên của tổ chức khi người này đến nạp bình dưỡng khí đã dẫn đến cuộc gặp gỡ (hui) mà ông đã phát biểu.
Ông O’Connor cho biết mức độ phổ biến đã tăng lên đáng kể trong ba năm qua.
“Bây giờ nó đã thành dịch rồi,” ông nói. “Chúng có mặt ở khắp mọi nơi.”
Ông Whyte cho biết vấn đề này dường như đã bị "bỏ lọt lưới" tại Hawke’s Bay, nhưng cuộc họp đã nhận được phản hồi "lớn" – khoảng 40 người từ cảnh sát, cơ quan Y tế NZ, các hội đồng và diễn đàn thanh niên đã tham gia.
Nhiều người đã “sốc” trước những gì họ nghe được, bao gồm những câu chuyện về các thiếu niên rơi vào trạng thái hôn mê, và những tài xế trẻ “phê thuốc” ngồi sau tay lái của những chiếc xe đang dừng, ông Whyte nói.
Cuộc họp đã quyết định rằng một chiến dịch nâng cao nhận thức ngay lập tức là cần thiết, cùng với các biện pháp khác.
“Các bạn trẻ từ hội đồng thanh niên của chúng tôi đã giúp đỡ rất nhiều,” ông nói. “Rất nhiều phụ huynh sẽ không biết con cái mình đang làm gì.”
Lời cảnh báo trên một trang web quảng bá bình nạp kem, loại bị cấm bán cho người dưới 18 tuổi nhưng lại đang bị lạm dụng để hít khí.
Những người có mặt tại cuộc họp lo ngại các bình khí đang được bán trái phép, và ông Whyte tin rằng số lượng bình khí xuất hiện trong cộng đồng đã vượt xa mọi nhu cầu sử dụng hợp pháp.
“Điều đó thật vô lý.”
Ông cho rằng trọng tâm trước mắt nên là nâng cao nhận thức và “giảm thiểu” khả năng tiếp cận, nhưng nếu cần, phải tăng cường thực thi pháp luật và xem xét thay đổi luật.
Một “phòng chat” đã được vận hành giữa các bên liên quan, các cuộc tiếp cận với các nhóm khác đã được thực hiện và một cuộc họp khác đang được lên kế hoạch trong tháng này.
Trong một báo cáo vào tháng 11 năm ngoái phản ánh về thảm kịch Waikato, Điều tra viên Matthew Bates cho biết đây là lời nhắc nhở quan trọng về mối nguy hiểm của việc lái xe khi đang trong tình trạng không tỉnh táo.
“Hậu quả bi thảm của việc lái xe khi không tỉnh táo có khả năng chạm đến bất kỳ ai trong chúng ta."
“Hy vọng chân thành của tôi là việc tiếp tục tuyên truyền, giáo dục và thực thi pháp luật nhằm loại bỏ những tài xế không tỉnh táo khỏi các con đường sẽ đạt được sức lan tỏa lớn hơn.”
Trang web của Drug Foundation cho biết nitơ oxit dùng trong y tế được bán trong các bình lớn cho các nha sĩ và bác sĩ đã đăng ký, và nó chỉ có thể được sử dụng dưới sự giám sát của họ.
Nhưng loại nitơ oxit xuất hiện ở Hawke’s Bay, vốn trước đây được bán trong các bình 8g với giá khoảng 15 NZD cho một hộp 10 bình tại các cửa hàng cung cấp đồ ăn uống, thì nay lại xuất hiện trong các bình có giá hơn 80 NZD trên mạng, và theo các nguồn tin đường phố, chúng được bán tại các điểm không phải là doanh nghiệp cung cấp thực phẩm.
Theo nzherald.co.nz premium - Hani Dang