Bộ trưởng Giáo dục New Zealand, bà Erica Stanford, vừa lên tiếng cam kết sẽ đưa ra thông tin cập nhật mới nhất về kế hoạch cấm mạng xã hội đối với trẻ em dưới 16 tuổi vào tháng tới.
Bộ trưởng Giáo dục Erica Stanford đặt mục tiêu trình dự luật ra trước Quốc hội trong năm nay. Ảnh: RNZ / Marika KhabaziTuy nhiên, đối tác trong liên minh chính phủ - Đảng ACT - lại cho rằng tình hình hiện tại là "một đống hỗn độn cần được dọn dẹp". Điều này đồng nghĩa với việc tương lai của dự án luật này vẫn còn là một dấu hỏi lớn.
Dự luật của chính phủ sẽ thay thế dự luật cá nhân
Bà Stanford chia sẻ với đài RNZ rằng các văn bản thuộc chương trình nghị sự rộng lớn hơn của bà nhằm chống lại tác hại từ mạng xã hội đang được đệ trình lên Nội các. Chính phủ sẽ công bố thêm chi tiết vào "tháng sau".
"Chính phủ đang từng bước triển khai các chính sách xử lý vấn đề mạng xã hội và tác hại trực tuyến. Do đó, Dự luật của Nghị sĩ Catherine Wedd tạm thời được hạ mức ưu tiên để nhường chỗ cho một chương trình toàn diện hơn", Bộ trưởng Stanford cho biết.
"Các bậc phụ huynh và người dân New Zealand đều nhận thức sâu sắc về những mối nguy hại tiềm ẩn từ mạng xã hội. Chúng tôi thấu hiểu mối lo ngại này và sẽ có thông báo cụ thể về tiến độ công việc trong thời gian tới."
Bà cũng khẳng định mục tiêu vẫn là "trình dự luật lên Quốc hội trong năm nay". Tuy nhiên, tham vọng này dường như đã lùi lại một bước so với cam kết trước đó của Thủ tướng Christopher Luxon là phải đưa luật vào thực tế trước kỳ bầu cử.
Khi RNZ liên hệ với Văn phòng Thủ tướng để làm rõ liệu cam kết của ông chỉ dừng lại ở mức "trình dự luật" hay phải "thực thi lệnh cấm" trước bầu cử, người phát ngôn của Thủ tướng phản hồi: "Thủ tướng đang đề cập đến việc trình dự luật ra trước Quốc hội. Mục tiêu của chính phủ là hoàn thành việc đó trước kỳ bầu cử, và điều này không thay đổi."
Được biết, sự phản đối từ Đảng ACT trước đó đã ngăn cản Đảng Quốc gia thông qua lệnh cấm dưới dạng một dự luật của chính phủ, buộc Nghị sĩ Wedd phải tự nộp một dự luật cá nhân. Nếu chương trình của Bộ trưởng Stanford thay thế hoàn toàn dự luật của Wedd, Đảng Quốc gia sẽ phải tìm cách thúc đẩy dự luật này qua Nội các, thậm chí có thể phải chấp nhận kịch bản không có sự đồng thuận của Đảng ACT.
Dự luật cá nhân của Nghị sĩ Catherine Wedd tạm thời bị hoãn lại. Ảnh: VNP / Louis CollinsSự bối rối bao trùm lộ trình lập pháp
Nghị sĩ Đảng Quốc gia Catherine Wedd - tác giả của dự luật cá nhân ban đầu - cũng đã gửi tuyên bố tới RNZ: "Dự luật của tôi tạm thời được hoãn lại để nhường đường cho dự luật của chính phủ và một kế hoạch quy mô hơn của Bộ trưởng. Mục tiêu là sẽ trình dự luật này trong năm nay."
Bà Wedd từ chối trả lời câu hỏi về việc liệu bà có nộp một dự luật mới hay không nếu dự luật hiện tại bị thay thế. Văn phòng của Bộ trưởng Stanford cũng không tiết lộ thời điểm cụ thể rút dự luật của Wedd khỏi chương trình nghị sự của Nghị viện.
Về phía phe đối lập, Đảng Lao động trước đó từng bày tỏ sự ủng hộ dè dặt đối với dự luật của Wedd. Phát ngôn viên Reuben Davidson nhận định quy trình hiện tại đang rất "rối rắm".
"Họ từng có kế hoạch, giờ lại thay đổi, tạo ra một quy trình rất khó hiểu. Giới hạn độ tuổi chỉ là một phần của giải pháp, chúng ta cần nhiều công cụ và đòn bẩy pháp lý khác mạnh mẽ hơn", ông Davidson nhấn mạnh.
Nghị sĩ Đảng Lao động Reuben Davidson cam kết sẽ ủng hộ dự luật của bà Catherine Wedd. Ảnh: VNP / Phil SmithPhát ngôn viên Đảng ACT, bà Parmjeet Parmar, thì chỉ trích gay gắt và cho rằng Ủy ban Thẩm định đã làm việc không hiệu quả. Bà lo ngại lệnh cấm sẽ xâm phạm quyền riêng tư và tự do cá nhân:
"Mục tiêu là bảo vệ trẻ em khỏi tác hại trực tuyến, đúng không? Nhưng nếu các em vẫn tìm cách lách luật để lên mạng, chúng ta chẳng bảo vệ được ai cả. Thực tế, chúng ta đang đẩy các em vào những 'góc tối' hơn của Internet - nơi có ít bộ lọc an toàn hơn.
Báo cáo từ Úc và Anh cho thấy trẻ em gái đã dùng lớp trang điểm, còn trẻ em trai tự vẽ thêm ria mép để vượt qua hệ thống nhận diện khuôn mặt và tiếp tục truy cập mạng xã hội."
Phát ngôn viên Đảng ACT Parmjeet Parmar chia sẻ với RNZ rằng quy trình làm việc tại Ủy ban Thẩm định "đã không được thực hiện một cách chuẩn chỉnh". Ảnh: RNZ / Blessen TomHướng đi mới: Siết chặt quản lý các nền tảng công nghệ
Chương trình mở rộng của Bộ trưởng Stanford đã được định hình từ lâu. Vào tháng 12 năm ngoái, bà từng nhận định một lệnh cấm đơn thuần rất dễ bị trẻ em qua mặt. Thay vào đó, New Zealand cần một cơ quan quản lý độc lập hoặc một Đạo luật bảo vệ trẻ em nghiêm ngặt tương tự các quốc gia khác.
Nghị sĩ Đảng Xanh Tamatha Paul cũng đồng tình rằng không thể quản lý mạng xã hội như quản lý việc bán rượu bia.
"Với rượu bia, bạn phải ra cửa hàng, xuất trình căn cước công dân và có người kiểm tra. Còn điện thoại và Internet lại là một 'quái thú' không ai kiểm soát, kể cả các nền tảng như Roblox hay Minecraft", bà Paul lập luận.
Bà Paul cũng chỉ ra rằng mạng xã hội là không gian kết nối quan trọng của các nhóm thiểu số (như cộng đồng LGBTIQ+ hoặc người khuyết tật). Do đó, thay vì cấm đoán cực đoan, chính phủ nên ép các nền tảng công nghệ lớn phải tuân thủ các quy tắc an toàn nghiêm ngặt nếu muốn hoạt động tại New Zealand.
Hiện tại, Đảng Lao động khẳng định chỉ ủng hộ lệnh cấm nếu nó đi kèm với sự ra đời của một cơ quan quản lý độc lập và các tiêu chuẩn "an toàn từ khâu thiết kế". Ngược lại, Đảng ACT – vốn tôn trọng tự do thương mại – cho biết họ sẽ cân nhắc kỹ lưỡng để đảm bảo các quy định mới không gây tổn hại đến quyền riêng tư của công dân.
Theo rnz.co.nz – Lani Hoang