Dự án nhà ở xã hội lớn nhất từ trước đến nay của một khu vực tại New Zealand đã chính thức khánh thành tại Whangārei, giúp hơn 300 người chấm dứt cảnh sống trong lều trại, ô tô hoặc những căn nhà chen chúc để chuyển sang những tổ ấm ấm áp và ổn định.
Theo phóng viên Peter de Graaf của đài RNZ
Dự án phát triển của cơ quan Kāinga Ora, tọa lạc trên đường Kauika Rd thuộc khu The Avenues, sở hữu tổng cộng 95 căn hộ và nhà ở biệt lập.
Công trình này được thiết kế nhằm đáp ứng nhu cầu khổng lồ về phân khúc nhà ở một và hai phòng ngủ của thành phố.
Dự án trị giá 75 triệu đô la này được xây dựng theo từng giai đoạn, với những gia đình đầu tiên chuyển đến sinh sống vào tháng 9 năm 2025 và 39 căn nhà cuối cùng vừa hoàn thiện trong tuần này.
Giám đốc Kāinga Ora khu vực Northland, ông Jeff Murray, cho biết nhiều người trong số khoảng 320 cư dân sẽ sinh sống tại khu tổ hợp này từng lâm vào cảnh vô gia cư và phải ở trong các khu nhà khẩn cấp hoặc nhà ở tạm thời.
"Có một nơi ở an toàn sẽ mang lại cho người dân sự ổn định và cơ hội để hoạch định cho tương lai. Đây là một bước tiến lớn đối với họ và gia đình," ông chia sẻ.
"Chúng tôi tiếp nhận những người từng phải sống trong lều, trong ô tô hoặc trong những điều kiện nhà ở vô cùng chật chội, để mang đến cho họ một ngôi nhà ấm áp, khô ráo. Vì vậy, đây sẽ là một bước ngoặt thực sự làm thay đổi cuộc sống, đặc biệt là đối với sức khỏe của con cái họ. Khi trẻ em có sức khỏe tốt, các em sẽ có tỷ lệ đến trường cao hơn nhiều. Sự ổn định về chỗ ở cũng giúp người dân dễ dàng tìm kiếm việc làm."
Ông Murray cho biết các ngôi nhà mới nằm rất gần các cửa hàng, trường học, phương tiện giao thông công cộng và dịch vụ y tế, giúp giảm bớt chi phí đi lại trong bối cảnh giá nhiên liệu đang tăng phi mã.
Các căn nhà cũng rất ấm áp và dễ sưởi ấm, giúp giữ cho hóa đơn tiền điện ở mức thấp.
Ngay cả việc tiết kiệm được 20 đô la một tuần tiền nhiên liệu hay tiền điện cũng có thể tạo ra sự khác biệt lớn đối với những người có thu nhập thấp, ông cho biết thêm.
Trong số các cư dân mới có người cha đơn thân Tamati Herewini Murray và cậu con trai nuôi hai tuổi Ngawati, hai cha con trước đây từng phải ở ghép trong một căn phòng thuê thuộc một ngôi nhà quá đông đúc.
Căn hộ hai phòng ngủ này chính là mái nhà đích thực đầu tiên của họ.
"Đối với tôi và con trai, nơi này có nghĩa là sự ổn định, là mức giá thuê hợp túi tiền, là một ngôi nhà mà chúng tôi có thể tự hào gọi là của mình. Nó mang lại cho chúng tôi sự vững vàng cần có trong cuộc sống để thực hiện những điều chúng tôi yêu thích và cần phải làm," anh chia sẻ.
"Nó có nghĩa là mang lại cho con trai tôi một mái nhà ổn định, nơi cháu được yêu thương, hỗ trợ và chăm sóc, nơi cháu được học tập và trưởng thành, nơi cháu cảm thấy thoải mái, an toàn để chuẩn bị sẵn sàng cho các công việc hàng ngày như đến nhà trẻ và sau này là đi học," anh Herewini Murray bộc bạch.
Ông Murray cho biết thêm khu tổ hợp này còn có một trung tâm cộng đồng, một vườn rau chung và khu vui chơi dành cho trẻ em.
Mười bốn căn nhà ở tầng trệt đã được thiết kế riêng cho những người khuyết tật thể chất hoặc gặp khó khăn trong việc đi lại.
Nơi đây đang dần hình thành một tinh thần cộng đồng rất tuyệt vời, ông nhận định.
Ông Murray cho biết hơn 300 ngôi nhà công vụ mới đã được xây dựng tại Whangārei trong ba năm qua, với 59 căn khác đang trong quá trình ký hợp đồng hoặc xây dựng.
Tuy nhiên, ông thẳng thắn thừa nhận dự án Đường Kauika sẽ không thể được xây dựng vào thời điểm hiện tại dưới các quy định chi tiêu mới của Kāinga Ora, vốn yêu cầu chi phí phải phù hợp với định giá thị trường.
Một báo cáo vào năm ngoái của Ngài Bill English đã chỉ trích gay gắt Kāinga Ora vì khoản nợ phình to và việc chi trả cao hơn mức giá thị trường cho đất đai và các tòa nhà.
Trong một đợt tái cơ cấu quy mô lớn vào tháng 7 năm ngoái, khoảng 40 dự án nhà ở của Kāinga Ora quanh vùng Northland với tổng số khoảng 450 căn nhà đã bị hủy bỏ.
Như đã đưa tin trước đây, phần lớn các dự án đó nằm ở Whangārei, nhưng bốn dự án tại thành phố này vẫn được tiếp tục triển khai, cùng với một dự án 6 căn nhà ở Kaitāia. Một dự án phát triển khác đang được đề xuất tại Thung lũng Whau của Whangārei.
Mọi dự án ngoài phạm vi Whangārei và Kaitāia đều bị hủy bỏ, bao gồm cả các dự án phát triển đầy tranh cãi được lên kế hoạch tại Ruakākā và trên trục đường chính của Kerikeri. Các kế hoạch xây nhà mới tại Kaikohe, Kawakawa và Dargaville cũng bị đình chỉ.
Mặc dù vậy, ông Murray cho biết ông nhìn nhận một số dự án đó thuộc diện bị trì hoãn chứ không phải bị hủy bỏ hoàn toàn.
Cơ quan này đã giữ lại những phần đất mang lại lựa chọn tốt nhất cho việc tái phát triển, và bán đi những bất động sản không còn hiệu quả về mặt tài chính.
Việc xây dựng nhà ở xã hội bên ngoài Whangārei và Kerikeri từ trước đến nay luôn gặp khó khăn do nguồn thu từ tiền thuê nhà quá thấp so với chi phí phát triển, ông nói.
Tổng số nhà ở do Kāinga Ora sở hữu trên toàn quốc hiện bị giới hạn ở mức khoảng 78.000 căn như hiện tại, dù khoảng 2000 căn nhà công vụ xuống cấp dự kiến sẽ được nâng cấp hoặc thay thế hàng năm trong vài năm tới.
Hiện tại, chỉ riêng tại Quận Whangārei đã có 646 người nằm trong danh sách chờ cấp nhà ở công vụ. Trong số đó, có 509 người đang chờ đợi một căn hộ có một hoặc hai phòng ngủ.
Khu tổ hợp Đường Kauika được thiết kế bởi công ty Phoenix Properties và được xây dựng bởi nhà thầu Loveridge Builders trong khoảng thời gian ba năm. Khoảng 120 thợ lành nghề đã tham gia làm việc tại dự án này.
Bộ tộc bản địa địa phương Te Parawhau cũng tham gia mật thiết vào quá trình triển khai dự án.
Theo 1news.co.nz - Hani Dang