Một cuộc tuần hành kêu gọi thay đổi các yêu cầu về quyền cư trú đối với tài xế xe buýt nhập cư đã bị gián đoạn bởi một vụ xô xát ở trung tâm Auckland, sau khi những người phát biểu kêu gọi chấm dứt các phát ngôn mang tính phân biệt chủng tộc.
Trong lúc phỏng vấn một người phát ngôn của Migrant Action Trust, 1News nghe thấy một người dân nói với những người tham gia biểu tình rằng họ nên quay về đất nước của mình.
Sau đó đã xảy ra xô xát và lực lượng an ninh phải can thiệp. Nhóm phóng viên của 1News đã lùi lại khi vụ việc trở nên căng thẳng hơn.
Sau đó, 1News nhìn thấy cảnh sát thẩm vấn và còng tay một người đàn ông. Cảnh sát cho biết họ nhận được tin báo về một vụ gây rối tại Quảng trường Te Komititanga lúc 4 giờ 50 chiều và không có thêm hành động nào sau khi nói chuyện với cả hai bên.
Các tài xế và những người ủng hộ đã tập trung vào thứ Ba để kêu gọi hạ thấp yêu cầu về trình độ tiếng Anh đối với việc xin quyền cư trú, đồng thời mong muốn có sự rõ ràng và chắc chắn hơn về tương lai của họ.
Trước đó, một diễn giả của Migrant Action Trust nói với đám đông: “Chúng tôi yêu cầu mức lương công bằng, điều kiện làm việc an toàn và quyền được sống mà không phải lo sợ.”
Bộ trưởng Nhập cư Erica Stanford bảo vệ các yêu cầu về tiếng Anh, cho biết hàng trăm tài xế xe buýt đã đáp ứng tiêu chuẩn và những người khác cũng đã được dành nhiều thời gian để đạt yêu cầu.
“Tôi thực sự yêu công việc của mình ở đây”
Đối với tài xế xe buýt người Philippines Jayson Zulueta, tranh cãi này liên quan trực tiếp đến việc liệu anh có thể tiếp tục xây dựng cuộc sống tại New Zealand hay không.
Zulueta đến New Zealand vào năm 2023, khi các nhà vận hành tuyển dụng tài xế từ nước ngoài để giải quyết tình trạng thiếu tài xế sau đại dịch Covid. Thu nhập của anh giúp hỗ trợ gia đình tại Philippines.
Anh cho biết những tương tác thường ngày với hành khách, từ lời chào khi họ lên xe đến lời cảm ơn khi họ xuống xe, khiến công việc trở nên ý nghĩa hơn.
“Tôi thực sự yêu công việc của mình ở đây.”
Tuy nhiên, Zulueta cho biết bài kiểm tra tiếng Anh rất khó và anh lo ngại sẽ phải rời New Zealand vào năm 2028 nếu không thể đáp ứng yêu cầu để được cấp quyền cư trú.
Max Santiago, người phụ trách lao động nhập cư của Workers First Union và là điều phối viên của Union Network of Migrants, cho biết các quy định hiện tại không ghi nhận đầy đủ những đóng góp của các tài xế.
“Họ đủ tốt để làm việc ở đây, nhưng lại không đủ tốt để được ở lại,” ông nói.
Các yêu cầu hiện nay là gì?
Các tài xế xe buýt đủ điều kiện theo diện Transport Work to Residence có thể nộp đơn sau 24 tháng làm công việc đạt yêu cầu, với điều kiện họ đáp ứng các tiêu chí khác, bao gồm yêu cầu về trình độ tiếng Anh.
Những người sử dụng bài kiểm tra để chứng minh khả năng tiếng Anh cần đạt tổng điểm IELTS ít nhất 6.5, điểm PTE Academic ít nhất 58 hoặc đạt mức yêu cầu trong một bài kiểm tra khác được công nhận.
Đây là tiêu chuẩn được áp dụng cho nhiều diện thị thực cư trú dành cho lao động có tay nghề, chứ không phải bài kiểm tra được thiết kế riêng cho tài xế xe buýt hay nhân viên y tế. Một số người nộp đơn có thể chứng minh trình độ tiếng Anh thông qua quốc tịch hoặc bằng cấp giáo dục đủ điều kiện.
Các tài xế tại cuộc tuần hành cho rằng yêu cầu này cao hơn mức tiếng Anh thực tế mà công việc của họ đòi hỏi.
Những người từng sở hữu Accredited Employer Work Visa thuộc các nhóm đủ điều kiện trước đây có thể ở lại New Zealand tối đa năm năm. Những người đã đạt thời hạn lưu trú tối đa thông thường sẽ phải ở ngoài New Zealand liên tục 12 tháng trước khi có thể được cấp một AEWV khác, trừ khi có một lựa chọn nhập cư khác cho phép họ tiếp tục ở lại.
Santiago cho biết một năm phải rời khỏi New Zealand như vậy trên thực tế có thể khiến tài xế mất việc, bởi các nhà vận hành khó có thể giữ vị trí trống cho họ trong suốt khoảng thời gian đó.
Ông cũng chỉ ra những xáo trộn đối với người nhập cư đã đưa bạn đời và con cái sang New Zealand, khi họ có thể phải một lần nữa buộc cả gia đình chuyển đi nơi khác.
Công đoàn muốn hạ thấp yêu cầu về tiếng Anh, tạm dừng quy định về thời gian phải rời khỏi New Zealand và chấm dứt loại thị thực ràng buộc người lao động với một chủ sử dụng lao động cụ thể.
Các hành khách cũng tham gia kêu gọi thay đổi.
Patrick O’Day cho biết thị lực ngày càng suy giảm khiến ông không còn có thể tự lái xe và phải phụ thuộc vào phương tiện giao thông công cộng để đi lại cũng như thăm gia đình.
“Nếu những người này đủ tốt để làm việc cùng chúng ta, thì họ cũng đủ tốt để sống cùng chúng ta.”
“Điều đó phụ thuộc vào chính các bạn”
Phản hồi về những lo ngại liên quan đến quyền cư trú, Stanford cho biết các tài xế đã biết rõ những yêu cầu này khi đến New Zealand.
“Khi họ được đưa sang đây, họ đã được thông báo rất rõ về những yêu cầu đối với trình độ tiếng Anh,” bà nói.
“Họ đã có rất nhiều thời gian để đáp ứng những yêu cầu đó và hàng trăm người trong số họ đã đạt được tiêu chuẩn.”
Bà cho biết các tài xế đã được cho thêm thời gian ở New Zealand để cải thiện khả năng tiếng Anh.
“Nếu vẫn có một số người chưa đạt, thì chính họ phải có trách nhiệm bảo đảm rằng mình đáp ứng tiêu chuẩn giống như mọi người khác.”
Khi được hỏi có những hình thức hỗ trợ nào, Stanford đề cập đến vai trò của chủ sử dụng lao động cũng như cơ hội luyện tập thông qua các cuộc trò chuyện hằng ngày.
“Có rất nhiều cách để cải thiện tiếng Anh và nếu bạn lựa chọn không làm điều đó, thì đó là trách nhiệm của bạn.”
Santiago cho rằng lao động nhập cư đang bị đối xử như “nguồn lao động dùng xong rồi bỏ”.
Stanford bác bỏ cách mô tả này.
“Không ai bị đối xử như người có thể bị vứt bỏ. Mọi người đều được đối xử rất công bằng.”
Theo 1news.co.nz - Hani Dang